Η εγκατάλειψη της αυτοματοποιημένης γλώσσας από τη Μαρία Βλάχου

7.02.2019

Μαρία Βλάχου (Κέδρος, 2018)

Σύμφωνα με τους Ρώσους φορμαλιστές η ανοικείωση επιμηκύνει τον χρόνο πρόσληψης διατηρώντας την προσοχή του κοινού. Όσο μεγαλύτερος ο χρόνος τόσο δικαιώνεται το κείμενο. Μελετώντας τη φουτουριστική ποίηση της εποχής τους με τον τολμηρό της λόγο και τη χρήση των εικόνων, έθεσαν τη λογοτεχνία σε νέα βάση ορίζοντας τη λογοτεχνικότητα και αφαιρώντας ένα σημαντικό κομμάτι από την εξουσία του συγγραφέα. Για αυτούς η ανοικείωση αλλάζει την αυτοματοποιημένη γλώσσα∙ είναι ένα τέχνασμα δια του οποίου μεταφέρονται ποσότητες καθημερινής γλώσσας στην ποίηση. Γιατί αν ο καθημερινός λόγος είναι σαν το βάδισμα ασυνείδητο, η ποιητική γλώσσα είναι η κίνηση του χορού κατασκευασμένη σαν ένα βάδισμα ρυθμικό που το νιώθεις (Shklovsky).

Η Μαρία Βλάχου («πέλματα στην αυλή του κόσμου», Κέδρος, 2018) με οδηγό το κοινωνικό στιγμιότυπο και το άλογο στοιχείο (χυτήριο, το πέλμα σου ηδονή) ανοικειώνει τη γλώσσα στη στιχουργική της. Ξαφνιάζει τον ακροατή με τις γλωσσικές επιλογές της (το πέλμα σου ηδονή, φονιάς) μέσα στην αφηγηματική κίνηση των συνθέσεων. Μεταφορές και μετωνυμίες (το πολύχρωμο χαρτί, υποκατάστατο, χωρίς καμουφλάζ, μία ματωμένη γη) σε ισορροπία με καθημερινές εικόνες διαμορφώνουν το κειμενικό υπόβαθρο για την ανάδυση του συναισθήματος και του ποιητικού προβληματισμού (στις αυλές οι λύκοι ουρλιάζουν, σκιάχτρα, το σκουλήκι, διανύσματα).

Η ποίηση είναι ένα καταφύγιο όχι μόνο για τον δημιουργό αλλά και για το κοινό. Η παρέμβαση της ποιητικής γλώσσας είναι πολύ ισχυρή στην καθημερινή ζωή. Ποιητικές εκφράσεις έχουν εισχωρήσει βαθιά στον προφορικό λόγο ενώ την ίδια στιγμή φέρνουν στην επιφάνεια ξεχασμένες ή περιθωριοποιημένες κοινωνικές και άλλες διαλέκτους. Και οι συνθέσεις διακρίνονται από έναν ποιητικό εγωκεντρισμό. Ως εμπειρία στέκονται σε απόσταση από την εμπειρία του κοινού, δεν γίνονται αυτοβιογραφία του ακροατή παρά το έντονο λυρικό υπόβαθρο. Περιορίζονται στο προσωπικό βίωμα∙ δεν οδηγούν σε κάποιο αναστοχασμό το κοινό, σε κάποιο βαθύτερο προβληματισμό παρά την ύπαρξη συνθέσεων με νατουραλιστική ωμότητα (έκρηξη).

Ακολουθήστε μας

Η φλόγα της Ελεγκάντι, της Χριστίνας Ψύλλα

Η φλόγα της Ελεγκάντι, της Χριστίνας Ψύλλα

«Είμαι η Ελίζ Γουάιτ. Είμαι το απαγορευμένο, ο μύθος σας, και θα διεκδικήσω τη θέση μου σε αυτόν τον κόσμο». Έτσι συστήνει την ηρωίδα της στο αναγνωστικό κοινό η Χριστίνα Ψύλλα, η οποία, με το συγγραφικό της ντεμπούτο Η φλόγα της Ελεγκάντι, διεκδικεί επάξια μια θέση...

Πύρινη κόλαση – (Στέλλα Άνταμς #2), της Κικής Τσιλιγγερίδου

Πύρινη κόλαση – (Στέλλα Άνταμς #2), της Κικής Τσιλιγγερίδου

Ο Αλέξανδρος Κορρές, δημοσιογράφος και παρουσιαστής στη μεσημεριανή τηλεοπτική ζώνη, βρίσκεται δολοφονημένος, βασανισμένος και φριχτά ακρωτηριασμένος στο διαμέρισμά του στον Λυκαβηττό. Τι θέλει να δείξει ο δολοφόνος με τον τρόπο που τοποθέτησε το θύμα αφού αφαίρεσε τη...

Το Τζόκερ, της Μαργαρίτας Αλευρίδη

Το Τζόκερ, της Μαργαρίτας Αλευρίδη

Η Σοφία Πετρίδη, που η ζωή της είναι τελματωμένη και κατ’ εκείνη αποτυχημένη, παιδί κλασικής μεσοαστικής οικογένειας, βλέπει ένα προφητικό όνειρο που της δείχνει κάποιους αριθμούς. Μήπως είναι τα νούμερα του Τζόκερ; Σπεύδει λοιπόν και καταθέτει το δελτίο της. Θα...

Μυστήριο στην Καραϊβική, της Agatha Christie

Μυστήριο στην Καραϊβική, της Agatha Christie

Η μις Μαρπλ δεν ευχαριστιέται τις διακοπές της στην Καραϊβική κι ας είναι δώρο του ανιψιού της, Ρέιμοντ Γουέστ, ώσπου η φλυαρία του ταγματάρχη Πάλγκρεϊβ για έναν δολοφόνο που εξακολουθεί να μένει ασύλληπτος της κεντρίζει το ενδιαφέρον. Την επόμενη μέρα ο ταγματάρχης...

Στην ωραία Ελένη μας

Στην ωραία Ελένη μας

Στην ωραία Ελένη μας -Στη μνήμη της συμμαθήτριας Ελένης Μ.-    Γλυκούλα και ονειρική,  οι δυο σε ένα θρανίο.  Δεν ήσουν καν ομηρική,  μα άγγιζες το Θείο.    Δεν ήσουνα του Μενελά*, βασίλισσα της Σπάρτης.  χωριατοπούλα, που γελά  και τη γελάει ο Μάρτης....

Ακολουθήστε μας στο Google News

Ακολουθήστε μας στο Google News

Διαβάστε κι αυτά

Στην ωραία Ελένη μας

Στην ωραία Ελένη μας

Στην ωραία Ελένη μας -Στη μνήμη της συμμαθήτριας Ελένης Μ.-    Γλυκούλα και ονειρική,  οι δυο σε ένα θρανίο.  Δεν ήσουν καν ομηρική,  μα άγγιζες το Θείο.    Δεν ήσουνα του Μενελά*, βασίλισσα της Σπάρτης.  χωριατοπούλα, που γελά  και τη γελάει ο Μάρτης....

Η αρένα

Η αρένα

Είμαστε όλοι σε μια αρένα, όπου τέρατα κάθε λογής ορμάνε. Το κοινό ζητωκραυγάζει με την πρώτη σταγόνα αίματος, με το πρώτο σημάδι ήττας. Κρατώντας ένα μικρό σπαθί τι να καταφέρεις; Εχθροί τέτοιας ρώμης πάντα κερδίζουν. Ποιος ο λόγος να αγωνίζεσαι; Ποιος ο λόγος να...

Κίνητρο Χ, του Stefan Ahnhem

Κίνητρο Χ, του Stefan Ahnhem

Το Κίνητρο Χ είναι το τέταρτο βιβλίο του Stefan Ahnhem με ήρωα τον αστυνομικό Φάμπιαν Ρισκ και τους συναδέλφους του στο αστυνομικό τμήμα του Χέλσινμποργκ. Η αστυνομία έρχεται αντιμέτωπη με ταυτόχρονα, φαινομενικά ασύνδετα μεταξύ τους εγκλήματα, που όμως απαιτούν όλη...

0 σχόλια

0 Σχόλια

Υποβολή σχολίου