Δεν είναι πάντα εύκολο να νιώθεις εξωγήινος σε έναν κόσμο άρκως γήινο. Αυτό διαπραγματεύεται το βιβλίο του Κωνσταντίνου Πατσαρού, «Το Κουτί», από τις εκδόσεις Μεταίχμιο για παιδιά 8+. Το βιβλίο έχει βραβευτεί με το Κρατικό Βραβείο Παιδικού Λογοτεχνικού Βιβλίου το 2015.
Ο Αρίφ είναι ένα εντεκάχρονο αγόρι που γεννήθηκε στην Ελλάδα, αλλά κατάγεται από το Πακιστάν. Νιώθει διαφορετικός από τους άλλους λόγω καταγωγής, ένας εξωγήινος που όμως τα πειράγματα μοιάζουν τόσα γήινα. Στόχος προσγείωσης για γήινες σφαλιάρες και μολύβια. Οι νύχτες περνούν ανυπόφορα γεμάτες φόβο και εφιάλτες. Ώσπου μια μέρα χάνει το μολύβι του και αυτό θα γίνει η αφορμή να ψάξει στο κουτί χαμένων αντικειμένων της τάξης.
Ένα κουτί που θα τον συνοδεύσει στους εφιάλτες του, θα μπει μέσα του και θα γνωρίσει το ψαλίδι, το μολύβι του Στέφανου, ενός ατίθασου συμμαθητή του, τη γόμα της Μαρίας, της όμορφης συμμαθήτριάς του. Οι τρεις νύχτες που θα μείνει στο κουτί θα σταθούν η αφορμή να καλυτερέψει τη ζωή του, να καταλάβει τον γήινο κόσμο και να προσεγγίσει τους συμμαθητές του. Την τρίτη όμως νύχτα θα κινδυνέψει να χαθεί οριστικά μέσα στους εφιάλτες του, μιας και όρος απαράβατος του σελοτέιπ είναι τα χαμένα αντικείμενα να χάνονται εντελώς μετά την τρίτη επίσκεψη στο κουτί. Ποιος θα τον σώσει; Ποιο χέρι θα τον τραβήξει από εκείνο το σκοτεινό κουτί στο οποίο έχει αιχμαλωτιστεί και τι σχέση έχει με όλα αυτά ο Ρασίντ, ένας νέος συμμαθητής από τη Νιγηρία;
Το κουτί είναι ένα βιβλίο γραμμένο σε πρώτο πρόσωπο που μιλά για όλα εκείνα τα θέματα που βασανίζουν έναν μαθητή και όχι μόνο. Ο σχολικός εκφοβισμός, η διαφορετικότητα, ο ρατσισμός, η ξενοφοβία, η αίσθηση του να μην ανήκεις κάπου, χαμμένος σε άγνωστα μέρη και τόπους που μάλλον αφιλόξενοι μοιάζουν. Ο παραλληλισμός με το κουτί χαμένων αντικειμένων είναι απόλυτα εύστοχος και σε προσηλώνει. Το χιούμορ και η αμεσότητα του λόγου συμπληρώνουν το μήνυμα της ιστορίας και καθηλώνουν τον αναγνώστη. Σε έναν λογοτεχνικό χώρο που τα βιβλία για τη διαφορετικότητα πληθαίνουν, το συγκεκριμένο βιβλίο ξεχωρίζει με το έξυπνο εύρημα του κουτιού, κινούμενο ανάμεσα στο ρεαλιστικό και φανταστικό κόσμο μέσα σε ένα αλληγορικό παιχνίδι.
Δραστηριότητες για το σπίτι
- Με αφορμή το βιβλίο αυτό μπορούμε να κάνουμε μια συζήτηση για τη διαφορετικότητα, για ιστορίες που έχουμε ζήσει ή έχουμε ακούσει.
- Μπορούμε επίσης να ανατρέξουμε στη βιβλιοθήκη μας και να βρούμε κι άλλα βιβλία που μιλούν για το θέμα αυτό, ίσως με διαφορετικό τρόπο. Μπορούμε να συγκρίνουμε τον τρόπο που χειρίστηκε το θέμα το κάθε βιβλίο. Έτσι αναπτύσσουμε την κριτική μας σκέψη.
- Τέλος, μπορούμε να γράψουμε μια ιστορία με το τίτλο «Το κουτί» χωρίς όμως να μιλήσουμε για τη διαφορετικότητα.
Δραστηριότητες για το σχολείο
- Με αφορμή το βιβλίο, λέμε στα παιδιά να γράψουν σε ένα κομμάτι χαρτόνι μια λέξη που τους δημιουργήθηκε διαβάζοντας το βιβλίο. Τα κολλάμε στον πίνακα και συζητάμε.
- Σε ένα χαρτί έχουμε τυπώσει το κρεβάτι του Αρίφ. Τι λέξεις ταιριάζουν να βάλουμε πάνω στο παπλωμα; Τι λέξεις θα βάζαμε πάνω στο κουτί, όταν ο Αρίφ βρίσκεται μέσα.
- Επιλέγοντας λέξεις που σημειώσαμε στον πίνακα, σκεφτόμαστε και γράφουμε: Τι θα γινόταν αν ένας νέος συμμαθητής ερχόταν στην τάξη μας και ήταν από άλλη χώρα; Τι θα γινόταν αν εκείνος ο συμμαθητής είναι παιδί με ειδικές ανάγκες; Πώς θα το αντιμετώπιζε η τάξη μας; Γράφουμε μια ιστορία σε πρώτο πρόσωπο.
- Παίζουμε ένα παιχνίδι. Όλη η τάξη βρίσκεται σε κύκλο. Κρατάμε ένα κουβάρι με νήμα. Κρατάμε την άκρη και το κουβάρι το πετάμε σε ένα μαθητή λέγοντας του ένα όμορφο χαρακτηριστικό του χαρακτήρα του. Το παιδί με τη σειρά του κρατάει ένα κομμάτι νήματος και πετάει το νήμα σε όποιον θέλει λέγοντας κι εκείνος κάτι για τον συμμαθητή του. Έτσι δημιουργείται ένας ιστός. Όταν όλα τα παιδιά έχουν «παίξει», μπορούμε να πουμε: «Όταν μιλάμε μεταξύ μας και επικοινωνούμε με όμορφο τρόπο, τότε δημιουργείται ένας δεμένος ιστός που κανείς δε μπορεί να τον διαλύσει. Όταν επιλέγουμε να μην επικοινωνούμε με τους άλλους ή να αποκλείουμε κάποιον από την ομάδα, τότε οι σχέσεις μας μοιάζουν με ένα κουβάρι νήματος. Όσο το ξετυλίγεις, τόσο πιο χαρούμενος γίνεσαι!»
Η Αθανασία Αλεξανδρίδη είναι απόφοιτη του Παιδαγωγικού τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης Αθηνών. ‘Εχει παρακολουθήσει το μεταπτυχιακό πρόγραμμα «Ανάγνωση, Φιλαναγνωσία και εκπαιδευτικό υλικό», ενώ παράλληλα έχει σπουδάσει «Δημιουργική γραφή» στο ιδιωτικό εργαστήρι Tabula Rasa. Δουλεύει ως δασκάλα και εμψυχώτρια. Κυκλοφορεί το πρώτο της παραμύθι στο συλλογικό τόμο «Μπου Ξελευθερία!» από τις εκδόσεις iWrite, ενώ δύο ακόμη ιστορίες της βρίσκονται υπό έκδοση. Κείμενά της έχουν δημοσιευτεί σε ηλεκτρονικά blog, ενώ στόχος της είναι να ασχοληθεί με τη δημιουργική γραφή για παιδιά, για να τα μυήσει στον φανταστικό κόσμο του ονείρου. Αν ποτέ την επισκεφτείτε στο σπίτι της, θα την δείτε στο γραφείο της να κρατάει το μαγικό της στυλό ανάμεσα από μία στοίβα με παραμύθια και μία σωρό από ξυλομπογιές και τέμπερες για να ζωγραφίζει μαγικές και παραμυθένιες εικόνες, ενώ σε μια άκρη θα έχει νεραϊδόσκονη για να εμπνέεται.
0 Σχόλια