Ανακαλώ μια συζήτηση  πολλά χρόνια πριν με θέμα την αγάπη. Στην τότε συζήτηση, η ζωή ήταν ειδυλλιακή, σε φαντασιωτικά επίπεδα ακόμη, πολύ νέα στη ζήση της. Δεν είχε αποκτήσει καλούπια και οι χάρτες δεν είχαν σχεδιαστεί. Αμφιλεγόμενη συζήτηση, δε θυμάμαι να είχε καταλήξει κάπου, όπως άλλωστε και όλες οι μεγάλες υπαρξιακές συζητήσεις δε χρειάζεται να καταλήγουν. Είχε παρόλα αυτά ένταση και πάθος, ήταν δυναμική και σίγουρα έντονα συγκρουσιακή. Θύμιζε σε πολλά την Αγάπη.

 Μεγάλη κουβέντα  και τότε, μεγάλη και τώρα. Στο τώρα κουβαλά βιώματα και εμπειρίες, γνώση στερνή και γνώση σε πραγματικό χρόνο. Έχουν μιλήσει γι’ αυτή φιλόσοφοι, επιστήμονες, ψυχολόγοι, συγγραφείς, ιερείς και εκπρόσωποι όλων των θρησκειών. Την  χρησιμοποιούμε στην καθημερινή ομιλία μας. Την εξυμνούμε, την ευχόμαστε, την επιθυμούμε, την απαρνιόμαστε, την εκφράζουμε, την φοβόμαστε, την ζούμε. Πίσω από κάθε εκστόμιση της λέξης ‘’αγάπη’’, τόσα συναισθήματα, τόσες σχέσεις, τόσες στιγμές. Αλλά και σκέψεις, δεκάδες ή εκατοντάδες. Είναι το κίνητρο για τις μεγάλες αφηγήσεις. Τις προσωπικές ιστορίες της ζωής μας αλλά και τις μυθοπλασίες των συγγραφέων.  Κάθε μια αγάπη με τη δική της ιστορία. Καθένας με το δικό του βίωμα αγάπης. Ξεκινημένο από το πριν, ιδωμένο στο τώρα και προσδοκώμενο για το μέλλον.

Πόσο αυτονόητη μπορεί να είναι η αγάπη; Μόνο και μόνο επειδή δένεσαι με δεσμούς βιολογικούς με κάποιον, σημαίνει ότι αγαπάς. Και πώς γίνεται να αγαπάς ακόμη και όταν δεν έχεις δεσμούς αίματος; Ούτε καν γνωρίζεις κάποιον και τον αγαπάς. Αγαπάς ακόμη και όταν κάποιος σε πληγώνει. Όταν φαινομενικά δεν σου προσφέρει κάτι ή δε σου καλύπτει κάποια ανάγκη. Τη θεωρείς συχνά δεδομένη γιατί προϋποθέτει  κάποια είδους δέσμευση και η δέσμευση έχει υποχρεώσεις. Και μια από αυτές είναι ίδια η αγάπη. Πόση ελευθερία έχεις μέσα σε μια σχέση με αυτονόητη και δεδομένη αγάπη;

Η αγάπη είναι κάτι που καλλιεργείται όπως το φυτό στο μπαλκόνι. Ξεκινάει από σπόρος και με την κατάλληλη φροντίδα ανθίζει ή αλλιώς μαραίνεται. Τη ζητάς κάποιες φορές, άλλες εμφανίζεται ξαφνικά χωρίς να το καταλάβεις, απρόσκλητη.

Όσα είδη σχέσεων υπάρχουν μέσα στην κοινωνία, τόσα και τα είδη της αγάπης. Διαφορετική υφή και ποιότητα, σαν τα ρούχα που φοράμε. Το καθένα με τη χρησιμότητά του, μας καλύπτει το σώμα και τα διάφορα μέλη μας. Κάποια πιο άνετα, μερικά πιο στενάχωρα, αλλά πιο φανταχτερά. Υπάρχουν και τα πιο απλά, τα καθημερινά. Δεν σκεφτόμαστε πριν τα βάλουμε. Πάντως είναι δικά μας. Τα έχουμε διαλέξει και τα κρατάμε στην ντουλάπα μας. Τα τακτοποιούμε ή τα έχουμε άτσαλα στοιβαγμένα, μόνο εμείς ξέρουμε που είναι. Τα αερίζουμε και τα φρεσκάρουμε μια στο τόσο.

 Όπως και η αγάπη, αυτό το μοναδικό μείγμα ορμονών του εγκεφάλου μας που ως μηχανισμός επιβίωσης μέσα στα σύνθετα και απαιτητικά κοινωνικά πλαίσια και συστήματα, προωθεί την ασφάλεια και τη σιγουριά. Μας προστατεύει.

Σε ένα πρωταρχικό αλλά πολύ ουσιαστικό επίπεδο είναι η προστασία του εαυτού μας. Η αγάπη για τον εαυτό. Ακολουθεί η αγάπη για τον άλλον. Ως συνέπεια της συμβίωσης. Η αγάπη στο υποκειμενικό ‘’εγώ αγαπώ’’ και η αγάπη στο αντικειμενικό ‘’με αγαπούν’’. Είναι μια ευλογία και παράλληλα η μεγαλύτερη ευθύνη, γιατί μπορεί να αποτελεί ,ίσως, το κίνητρο για να εξακολουθείς να ελπίζεις ότι μπορεί ο άνθρωπος να δει πέρα από το είδωλό του στον καθρέφτη. Έχουμε το θάρρος ή το θράσος να εκστομίζουμε τη λέξη αλλά όχι την τόλμη και τη γενναιότητα να την αναγνωρίσουμε, να την μοιραστούμε και να την σπείρουμε για να πολλαπλασιαστεί. Μέσα στην ιδιοτέλεια της αγάπης που μας  ολοκληρώνει, είναι απαραίτητη η ανιδιοτέλεια του μοιράσματός της. Αγαπάτε αλλήλους και όταν αγαπήσεις, θα αγαπηθείς. Είναι ανταποδοτική η αγάπη, όσα βάζεις τόσα κερδίζεις. Αγαπάτε αλλήλους, απλόχερα και γενναιόδωρα. Στην πολλές φορές ειπωμένη ερώτηση, τι κερδίζεις από την αγάπη, η απάντηση είναι η ίδια: η Αγάπη. Στην τότε συζήτηση, των χρόνων της νιότης, η απαξίωσή  ήταν το δεδομένο. Στο τώρα η ύπαρξη της είναι το ζητούμενο.

–

Γράφει η Γιούλη Κύρκου