Κάποτε στη Σαλονίκη, της Μεταξίας Κράλλη

Χριστίνα Παπάζογλου και Αλμπέρτο Ματαλών. Χριστιανή, ανηψιά μητροπολίτη εκείνη και Εβραίος, γιος εμπόρου εκείνος. Δυστυχώς ερωτεύονται. Στη Θεσσαλονίκη της δεκαετίας του 1920. Αυτή είναι η ιστορία τους. Κάποτε στη Σαλονίκη λοιπόν…..

Πρόκειται για ένα παχουλό βιβλίο 742 σελίδων, γεμάτο ιστορικά γεγονότα, ερωτικές σχέσεις, ανθρώπους και οικογένειες. Μια ιστορία με πολλές παράλληλες προεκτάσεις και αφηγήσεις που με ταξίδεψε από την πρώτη ως την τελευταία σελίδα. Έκλεισα το βιβλίο συγκινημένος, όχι τόσο από το ρομαντικό φινάλε όσο από την επιτυχημένη ολοκλήρωση αυτού του χρονικού. Το «Κάποτε στη Σαλονίκη» είναι ένα λυρικό, τεκμηριωμένο, καλογραμμένο σύνολο ονομάτων, γεγονότων και περιστατικών που συνθέτουν την πόλη και τον πληθυσμό της Θεσσαλονίκης. Και τώρα που ήρθε η δύσκολη στιγμή να καταθέσω την άποψή μου σε ένα άψυχο χαρτί διστάζω. Όταν καταγράφω τις σκέψεις μου για ένα μυθιστόρημα που μου άρεσε είναι σα να το αποχαιρετώ, γιατί εξωτερικεύω τον συναισθηματισμό μου και δημοσιοποιώ τις αλλαγές που υπέστη ο εσωτερικός μου κόσμος διαβάζοντάς το και ολοκληρώνοντάς το. Κανείς δεν είναι ίδιος όταν κλείνει ένα αγαπημένο βιβλίο. Έτσι κι εγώ. Ακόμη περισσότερο, που στη Σαλονίκη της κυρίας Κράλλη διάβασα για πρόσωπα και πράγματα που συνάντησα και σε άλλα παρόμοιας θεματολογίας μυθιστορήματα, επομένως φοβάμαι πως δε θα βρω τον σωστό τρόπο να προβάλω το συγκεκριμένο όπως του αξίζει και όπως του πρέπει. Θα αναφερθώ στα ίδια κοσμητικά επίθετα, θα αγκαλιάσω την εποχή που μου αναπαρέστησε η συγγραφέας με τον ίδιο τρόπο και ίσως τελικά γράψω άλλη μια κριτική ανάμεσα στις τόσες. Αυτό με φοβίζει. Γιατί το «Κάποτε στη Σαλονίκη» δεν είναι άλλο ένα μυθιστόρημα στα τόσα και ίσως να μη φανώ αντάξιός του.

Η Χριστίνα είναι κόρη προσφύγων από τη Σμύρνη και τελευταίος σταθμός στη ζωή της και της μητέρας της είναι η Θεσσαλονίκη του 1927. Δυο γυναίκες απροστάτευτες, μετά τον χαμό του πατέρα στην απέναντι ακτή, βρίσκουν θαλπωρή και συμπόνια υπό τη σκέπη του σεβαστού, ευρύνοος μητροπολίτη Άνθιμου. Η Χριστίνα ξεκινά ως «όχι ένα παιδί αλλά μια μαυροφορεμένη κοπέλα που φαινόταν να ’χει ζήσει έναν αιώνα» (σελ. 16). Είναι μια ολοκληρωμένη προσωπικότητα που οι καταστάσεις την ωρίμασαν νωρίτερα από το φυσιολογικό. Αφοσιωμένη στο διάβασμα, συνετή και προσγειωμένη, σταδιακά εγκολπώνει τις κοινωνικές και θεσμικές αλλαγές γύρω της, με αποτέλεσμα να αρχίζει να διεκδικεί πράγματα και να υποστηρίζει τις επιθυμίες της. Και δε σκέφτεται παράλογα ούτε απαιτεί ανεδαφικά αιτήματα. Όπως λέει χαρακτηριστικά η ίδια, «έχει το δικαίωμα να ορίζει τη ζωή της. Δεν μπορεί όμως να κλείσει τις πληγές από τον βίαιο εκπατρισμό της» (σελ. 185). Ακριβώς τη στιγμή που νιώθει πως δεν ανήκει πουθενά, έρχεται ο Αλμπέρτο να της δώσει μια νέα πνοή και προοπτική στην καθημερινότητά της. Πρόκειται για έναν άντρα που της τονίζει έμπρακτα πως ανήκει στη Θεσσαλονίκη και την καρδιά του.

Ο Αλμπέρτο Ματαλών είναι γιος του Ισαάκ ή Ίζο, καπνέμπορου και ιδιοκτήτη εργοστασίου! Έχει άλλες τρεις αδερφές, την αυστηρή Αντέλ, την καλόκαρδη Αλίν και τη στριφνή Αλλέγκρα. Η Αντέλ και η Αλίν σύντομα παντρεύονται, οπότε εμφανίζονται μαζί με τους συζύγους τους ενώ η κόρη της Αλίν, Νινόν, θα παίξει έναν από τους ωραιότερους για μένα ρόλους στην ιστορία. Η οικογένεια Ματαλών είναι μέλη της ανώτερης τάξης της πολυπληθούς ισραηλίτικης κοινότητας της Θεσσαλονίκης, ιταλικής υπηκοότητας εδώ κι έναν αιώνα, μιας και η οικογένειά τους εκτοπίστηκε από την αρχική πατρίδα τους, την Ισπανία και μέσω Ιταλίας δοκίμασαν την τύχη τους στην Ελλάδα, όπου ρίζωσαν. Ο Αλμπέρτο είναι ο κλασικός νεαρός άντρας που ερωτεύεται για πρώτη φορά οπότε ερωτεύεται δυνατά, πάντως η προσωπικότητά του επίσης συγκεντρώνει αρκετές αρετές, όχι τόσες που να φανούν υπερβολικές για έναν άνθρωπο, όσες απαιτούνται όμως για να γίνει αντικείμενο συμπάθειας από τον αναγνώστη και αγάπης από τη Χριστίνα.

Και να ο έρωτας που ξεπηδάει μέσα από τις στιγμές και τις συγκυρίες. Και τώρα; Εδώ ακριβώς είναι ένα από τα μεγαλύτερα πλεονεκτήματα του μυθιστορήματος: τα παιδιά γνωρίζουν τα εμπόδια του έρωτά τους αλλά δεν μπορούν ν’ αντισταθούν. Δυστυχώς οι εξελίξεις οδηγούν σε μια μεγάλη ανατροπή, σε μια κορύφωση της αφήγησης, και η συνέχεια της ιστορίας  είναι οι σταγόνες από τα απόνερα του χαμού που ακολούθησε. Αναρωτιέμαι: θα ήταν καλύτερο να διαβάσω άλλη μια ιστορία με εκατομμύρια εμπόδια και αναβολές ως το τελικό σμίξιμο ή να αποδώσω εύσημα στην κυρία Κράλλη που προτίμησε να στρέψει αλλού το κείμενό της, μακριά από πεπατημένες ατραπούς και χιλιομασημένες τροφές; Διότι η ιστορία τινάζεται στον αέρα πολύ νωρίς συγκριτικά με το υπόλοιπο βιβλίο και οι πρωταγωνιστές, φορείς του αβάσταχτου λάθους που κουβαλάνε, συνεχίζουν να κάνουν παράλληλες ζωές ενώ γύρω τους συγγενείς και φίλοι ενηλικώνονται, παντρεύονται, τεκνοποιούν, συμμετέχουν στην Ιστορία. Ίσως αν οποιοσδήποτε άλλος συγγραφέας προτιμούσε αυτήν τη λύση, ίσως να γέμιζε σελίδες επί σελίδων με άσχετα ή αδύναμα ως προς την περιγραφή και τους συνεκτικούς δεσμούς με το σύνολο της πλοκής περιστατικά που θα με ανάγκαζαν να ξεφυλλίζω βαριεστημένος το βιβλίο. Εδώ όμως δεν υπάρχει ούτε μία λέξη περιττή. Κι όταν στην αρχή έκανα το λάθος να προσπεράσω ελάχιστα σημεία, η συνέχεια της ιστορίας μου φαινόταν ελλιπής κι αναγκαζόμουν να επιστρέψω στην αρχή ώστε να καταλάβω τι συνέβη.

Η γραφή της κυρίας Κράλλη είναι εξαιρετικά προσεγμένη και στιβαρή. Έχει ένα στυλ διαφορετικό, προσωπικό, ξέρει να αυξομειώνει επικίνδυνα τα αισθήματα και την πλοκή των βιβλίων της, μόνο που εδώ τα κατάφερε πολύ καλύτερα από κάθε προηγούμενο κείμενό της. Δεν είναι μόνο που καταφέρνει να καλύψει χρονικές περιόδους μέσα σε μία και μόνη παράγραφο, περιγράφοντας έντονα συναισθήματα ή αποδίδοντας διαχρονικά μηνύματα αλλά έχει τη δυνατότητα να στήνει ολόκληρους μικρόκοσμους μπροστά στα μάτια του αναγνώστη, σαν ένα πολύχρωμο Viewmaster. Υπάρχουν αρκετές σκηνές όπου διαδραματίζεται ένα κρίσιμο συμβάν σε πρώτο πλάνο ενώ στο βάθος ένας δευτερεύων εκείνη τη στιγμή χαρακτήρας στο φόντο θα κάνει κάτι σχετικό με τη δουλειά του ή τον χαρακτήρα του, π. χ. την ώρα που κάποιοι συζητούν για ένα σοβαρό θέμα, εμφανίζεται πίσω τους ο μαθητευόμενος Νίκο που μεταφέρει τις φρεσκοτυπωμένες εφημερίδες στον πράκτορα. Για να μην αναφερθώ στους κινηματογραφικούς διαλόγους και στα μικρά πρωθύστερα που εμφανίζονται σε μία και μόνη σελίδα, δίνοντας έτσι ζωντάνια και ενάργεια στο μυθιστόρημα.

Έτσι λοιπόν η Χριστίνα σπουδάζει γιατρός στη Βιέννη κι ο Αλμπέρτο μηχανικός στην Αθήνα. Οι ζωές τους είναι γεμάτες εμπειρίες, ανθρώπους, πράγματα πρωτόγνωρα ενώ η Ιστορία αμείλκτη τους κατασκοπεύει για να τους προλάβει ή να ντύσει τα ελάχιστα ψήγματα χαράς τους με μαύρα κρέπια. Εδώ πια η συγγραφέας πλημμυρίζει το κείμενό της με πάμπολλα ανθρώπινα περιστατικά και πολύ σημαντικές εξελίξεις της εποχής: η μεγάλη απεργία του 1936, η άνοδος του Χίτλερ, η δικτατορία του Μεταξά, η άνοδος του κομμουνισμού που ονειρεύεται έναν νέο δίκαιο κόσμο για όλους οπότε καιροφυλακτεί να εκμεταλλευτεί τα γεγονότα, ο αναπόφευκτος Δεύτερος Παγκόσμιος πόλεμος με το Ολοκαύτωμα των Εβραίων και το άδειασμα της πόλης και τόσα άλλα. Κάθε χαρακτήρας της αφήγησης και μια διαφορετική προσωπικότητα: ο Αστέρης που παντρεύεται τη Ρούλα από προξενιό και η αγάπη τους αρχίζει να χτίζεται πάρα πάρα πολύ αργά (μια από τις καλύτερα αναπτυγμένες ιστορίες αγάπης!), ο Μπενίκο που αγαπάει την πάμπλουτη Νινόν και προσπαθεί να υπερκεράσει τα ταξικά εμπόδια, ο Μίκης που ανακατεύεται με την ανερχόμενη τότε Εθνική Ένωση Ελλάς («που οραματιζόταν μια νέα τάξη πραγμάτων χωρίς να ξεκαθαρίζουν τι ακριβώς εννοούν αλλά βαδίζανε ολοκάθαρα στα ίχνη του Μουσολίνι») και με τη γερμανική Κατοχή δείχνει ένα τόσο λαομίσητο πρόσωπο που με ανατρίχιασε, άνθρωποι που φυτοζωούν και ζηλεύουν τους πάμπλουτους Εβραίους που τους τρώνε τις περιουσίες ενώ αυτοί ήρθανε διωγμένοι από τη Μικρά Ασία (εδώ βρίσκει σπόρο ο κομμουνισμός και βλασταίνει) και γύρω από αυτούς η γεροντοκόρη Αλλέγκρα.

Η αδερφή του Αλμπέρτο Ματαλών είναι μια κλειστή και ρομαντική φύση που μετά από μια ατυχή μονόπλευρη ερωτική έλξη κατάντησε μονόχνωτη και νευρασθενική ενώ η φήμη της ως αρρωστιάρας και ιδιόρρυθμης είχε ως αποτέλεσμα να μείνει ανύπαντρη στην «απελπιστική ηλικία» των 27 χρόνων! Η Αλλέγκρα λοιπόν βαδίζει άνετα στα χνάρια της Ελίζας από την Κάντυ Κάντυ, της Σίλα Κάρτερ από τα Ατίθασα Νιάτα και της Σάντρας από τη Λάμψη. Είναι όμως ακριβώς η δύναμη της συγγραφέως που την εμποδίζει να καταντήσει γραφική και να προβεί σε αναμενόμενα υπερβολικές πράξεις που κάλλιστα θα συναντούσε κανείς σε τέτοιες ιστορίες. Θα μπορούσε να δημιουργεί σοβαρά προβλήματα στη ζωή του αδερφού της ή να καταφεύγει σε ακρότητες, βουτηγμένη στο μίσος και την κακία της για την ευτυχία των άλλων. Έτσι, η Αλλέγκρα της κυρίας Κράλλη κάνει πολλές απονεννοημένες πράξεις, οι συνέπειές τους όμως δημιουργούν «απλώς» προσκόμματα και κάποιες αναταράξεις. Αυτή η αξιοπρεπής, στρυφνή γυναίκα δεν τιμωρήθηκε όπως το περίμενα, η ακριβοδίκαιη συγγραφέας όμως της επεφύλασσε ένα διαφορετικό φινάλε που ήταν η καλύτερη «ανταμοιβή» της.

Επομένως τι διαπραγματεύεται το «Κάποτε στη Σαλονίκη» και τι καταγράφει ως χρονικό των κατοίκων της Θεσσαλονίκης, εκτός από τον κεντρικό ιστό της αφήγησης, που είναι ο απαγορευμένος έρωτας του Αλμπέρτο και της Χριστίνας; Η ιστορία κινείται σε έναν εξισορροπητικό άξονα μεταξύ των διαφορετικών εκφάνσεων της γυναίκας: της υποταγμένης και της ανεξάρτητης. Από τη μια έχουμε την αυτόβουλη Χριστίνα, που έτυχε να συναναστρέφεται μητροπολίτη, που αν και ιερωμένος είχε ευρύτατη αντίληψη των γεγονότων και των συνθηκών γύρω του, κι από την άλλη, η πλούσια αστική τάξη αδημονούσε να παντρέψει τις κόρες της με όσο γίνεται καλύτερα προικισμένους γαμπρούς.

Στο βιβλίο λοιπόν παρουσιάζεται η Ελληνίδα γυναίκα των αρχών του 20ού αιώνα: η υποταγμένη, άβουλη και υπάκουη, απότοκο συμπεριφοράς του 19ου αιώνα και ταυτόχρονα η γυναίκα που ορίζει μόνη της τη ζωή της χωρίς να καταφεύγει σε ακρότητες σουφραζετών. Δεν είναι κακό η γυναίκα να σπουδάζει, να κάνει αυτό που επιθυμεί στη ζωή της, χωρίς αυτό να σημαίνει πως στον έρωτα είναι εξίσου ελεύθερη, μιας και η Χριστίνα ειδικά έπρεπε να ξεσπάσει ο πόλεμος για να έρθει αντιμέτωπη με αυτά τα κατεστημένα και να παρασυρθεί σε έναν ολοκληρωμένο έρωτα χωρίς γαμήλιο στεφάνι! Τότε με τον πόλεμο τα πράγματα ήταν αλλιώς, οι άνθρωποι δεν ήξεραν αν θα ξημερωθούν καν, επομένως το πιο ισχυρό κίνητρο για ως τότε «αδιάντροπες» πράξεις ήταν το «ας ζήσουμε το τώρα». Γι’ αυτό λοιπόν το ταμπού που διαπραγματεύεται η συγγραφέας είναι απόλυτα ταιριαστό με τα γεγονότα και δεν εμφανίζει τη Χριστίνα ούτε ελαφρών ηθών ούτε εντελώς διαφορετική με τα αρχικά πιστεύω και τις καταβολές της. Επίσης, δεν είναι τυχαίο που η πρωταγωνίστρια σπουδάζει ένα κατεξοχήν αντρικό και δύσκολο επάγγελμα, την ιατρική, όπου στο πανεπιστήμιο οι μισές φοιτήτριες ήταν παντρεμένες, ως απαράβατος όρος των οικογενειών τους! Ακόμη χειρότερα, όταν ξέσπασε ο πόλεμος, η πατρίδα που είχε ανάγκη από γιατρούς προτιμούσε να στρατολογεί άρρενες ιατρούς ενώ τις γυναίκες τις υποβίβαζε σε απλές νοσοκόμες! Τουλάχιστον εξοργιστικό και κοντόφθαλμο από μεριάς της πατρίδας!

Μου άρεσε πολύ η τεκμηριωμένη ματιά της κυρίας Κράλλη ως προς τα αίτια και τις συνθήκες στις οποίες γεννήθηκε και βρήκε πρόσφορο έδαφος ο κομμουνισμός, γιατί δεν περιγράφονταν μόνο οι κατάλληλες συνθήκες που ρίζωσαν στις καρδιές πολλών απελπισμένων και αδικημένων αλλά και πολλά γεγονότα και στάσεις ζωής προοιωνίζονταν τον μεταγενέστερο Εμφύλιο! Οι ήρωες είναι ξεκάθαροι ως προς τα πιστεύω τους, μάχονται, διεκδικούν, συμμετέχουν, παλεύουν, εξορίζονται, τιμωρούνται, ειδικά μόλις εδραιώνεται ο Μεταξάς. Κι όλα αυτά τόσο εύληπτα, με τόσο άριστα επελεγμένα παραδείγματα-προσωποποιήσεις  που δε χόρταινα να διαβάζω.

Είσης, με μια φράση κατάλαβα τη διαφορά μεταξύ Ευρώπης και Αμερικής όταν σε μια επιστολή διαβάζω την πρόταση: «Το μέλλον είναι ζυμάρι εδώ, ενώ στην Ευρώπη είναι πέτρα» (σελ. 324). Κι αυτή η πέτρα συνέθλιψε εκατομμύρια Εβραίους, εκτελώντας τους άδικα των αδίκων στα στρατόπεδα συγκέντρωσης. Στο κείμενο είναι ανάγλυφη η ανατριχίλα όσων άκουγαν γι’ αυτές τις φήμες, γιατί πριν μπουν οι Σύμμαχοι στα στρατόπεδα ήταν μόνο φήμες. Άλλη μια εύφημο μνεία θα αποδώσω στην κυρία Κράλλη για τον τρόπο που χειρίστηκε τις μαζικές εκτοπίσεις των Εβραίων της Θεσσαλονίκης, τάχα μου για μια σκληρά εργαζόμενη ζωή στην Πολωνία. Δε γέμισε σελίδες στο ήδη βεβαρυμένο μυθιστόρημά της περιγράφοντας κι άλλα περιστατικά σαν αυτά που ήδη ξέρουμε σχεδόν όλοι, αντιθέτως, με μια καταπληκτική παράγραφο, γεμάτη ενάργεια και συγγραφική τόλμη, γεφύρωσε το ταξίδι από την άνετη ζωή στη συμπρωτεύουσα στον αδόκητο θάνατο στους θαλάμους αερίων μέσω ενός και μόνο χαρακτήρα, στον οποίο συμπύκνωσε εκείνη τη στιγμή όλο το πανανθρώπινο περιεχόμενο του βιβλίου της (σελ. 644)! Από τα λαμπρότερα παραδείγματα σύγχρονης γραφής που μπορώ ανενδοίαστα να προβάλω.

Γράφω, γράφω, γράφω γι’ αυτό το βιβλίο και πάλι νιώθω πως δεν έχω αναφερθεί σε όλα όσα θέλω. Μίλησα για τη μοναξιά των ηλικιωμένων, που κι αυτή στόλισε μία και μόνη παράγραφο: «Καταλάβαινε ότι οι ηλικιωμένοι έχουν την ανάγκη να μιλάνε και κάποιος να τους ακούει. Συνδυασμός της μοναξιάς τους, των πολλών αναμνήσεων που κουβαλούν και του φόβου τους μήπως αυτές χαθούν μαζί με τους ίδιους» (σελ. 390); Έγραψα για τον συνεκτικό δέσμο που ένωνε τότε τις φτωχές γυναίκες με τα μωρά που βύζαιναν στα ορφανοτροφεία επί πληρωμή; Μίλησα για τα όνειρα της ανθρωπότητας που καταστράφηκαν από τους στυγνούς εκμεταλλευτές των περιστάσεων; Για τον σκοταδισμό επί Μεταξά; Για τις λαμπρές σελίδες Εθνικής Αντίστασης που σκιαγραφούνται αδρά;

«Κάποτε στη Σαλονίκη» έζησαν ένας Εβραίος και μια χριστιανή. Ο έρωτάς τους είναι η αφορμή να μας αφηγηθεί η Θεσσαλονίκη την ιστορία της από τον Μεσοπόλεμο ως την Απελευθέρωση. Κι είναι πολύ τυχερή αυτή η πόλη, γιατί την άκουσε προσεκτικά η κυρία Μεταξία Κράλλη. Ένας άντρας, μια γυναίκα και μια πόλη. Αυτή είναι η ιστορία τους.

Ακολουθήστε μας

Οι προσφορές των εφημερίδων για το Σαββατοκύριακο 24 – 25 Φεβρουαρίου 2024

Οι προσφορές των εφημερίδων για το Σαββατοκύριακο 24 – 25 Φεβρουαρίου 2024

Real News Καθημερινή Πρώτο Θέμα Το Βήμα της Κυριακής Δώστε μας το email σας και κάθε Παρασκευήθα έχετε στα εισερχόμενά σας τις προσφορές των εφημερίδων (Δεν στέλνουμε ανεπιθύμητη αλληλογραφία ενώ μπορείτε να διαγραφείτε με ένα κλικ και δεν θα...

Πώς να γίνεις κατάσκοπος, του Ντανιέλ Νεσκένς

Πώς να γίνεις κατάσκοπος, του Ντανιέλ Νεσκένς

Τι είναι κατάσκοπος; Ποια είναι τα προσόντα και ποιοι οι δώδεκα χρυσοί κανόνες του καλού κατασκόπου; Τι τεχνικές κατασκοπείας να ακολουθήσω και τι λάθη γίνονται συνήθως; Τι περιέχει η βαλίτσα του κατασκόπου; Ποιοι είναι οι θρυλικότεροι κατάσκοποι; Αυτά και άλλα...

Ο άνεμος ξέρει τ’ όνομά μου, της Ιζαμπέλ Αλιέντε

Ο άνεμος ξέρει τ’ όνομά μου, της Ιζαμπέλ Αλιέντε

- γράφει η Κατερίνα Σιδέρη - Ο Ζάμουιλ είναι ένα παιδί 6 χρονών. Πατέρας του είναι ο γιατρός Ρούντολφ που προσφέρει δωρεάν τις υπηρεσίες του σχεδόν στους μισούς ασθενείς του και μητέρα του η Ράχελ, δασκάλα μουσικής. Είναι Εβραίοι και ζουν στην Αυστρία. Ο Ζάμουιλ...

Ακολουθήστε μας στο Google News

Επιμέλεια άρθρου

Διαβάστε κι αυτά

ΒιβλιοκριτικέςΠαιδική λογοτεχνία
Πώς να γίνεις κατάσκοπος, του Ντανιέλ Νεσκένς
Πώς να γίνεις κατάσκοπος, του Ντανιέλ Νεσκένς

Πώς να γίνεις κατάσκοπος, του Ντανιέλ Νεσκένς

Τι είναι κατάσκοπος; Ποια είναι τα προσόντα και ποιοι οι δώδεκα χρυσοί κανόνες του καλού κατασκόπου; Τι τεχνικές κατασκοπείας να ακολουθήσω και τι λάθη γίνονται συνήθως; Τι περιέχει η βαλίτσα του κατασκόπου; Ποιοι είναι οι θρυλικότεροι κατάσκοποι; Αυτά και άλλα...

Βιβλιοκριτικές
Ο άνεμος ξέρει τ’ όνομά μου, της Ιζαμπέλ Αλιέντε
Ο άνεμος ξέρει τ’ όνομά μου, της Ιζαμπέλ Αλιέντε

Ο άνεμος ξέρει τ’ όνομά μου, της Ιζαμπέλ Αλιέντε

- γράφει η Κατερίνα Σιδέρη - Ο Ζάμουιλ είναι ένα παιδί 6 χρονών. Πατέρας του είναι ο γιατρός Ρούντολφ που προσφέρει δωρεάν τις υπηρεσίες του σχεδόν στους μισούς ασθενείς του και μητέρα του η Ράχελ, δασκάλα μουσικής. Είναι Εβραίοι και ζουν στην Αυστρία. Ο Ζάμουιλ...

Βιβλιοκριτικές
Σταύρος Μίχας: ‘Ραβδοσκόπος του κενού’
Σταύρος Μίχας: ‘Ραβδοσκόπος του κενού’

Σταύρος Μίχας: ‘Ραβδοσκόπος του κενού’

Σταύρος Μίχας Ραβδοσκόπος του κενού _ γράφει ο Σίμος Ανδρονίδης - Οι εκδόσεις ‘Μανδραγόρας’ εξέδωσαν εντός του 2023 την όγδοη κατά σειρά ποιητική συλλογή του Σταύρου Μίχα, που εν προκειμένω φέρει τον εξόχως ποιητικό τίτλο ‘Ραβδοσκόπος του κενού’. Σε αυτό το...

Βιβλιοκριτικές
«…και χορεύω τις νύχτες», της Γαβριέλλας Νεοχωρίτου
«…και χορεύω τις νύχτες», της Γαβριέλλας Νεοχωρίτου

«…και χορεύω τις νύχτες», της Γαβριέλλας Νεοχωρίτου

 Γαβριέλλα Νεοχωρίτου Εκδόσεις ΦΙΛΙΠΠΟΤΗ - γράφει η Βάλια Καραμάνου - Τι είναι ο κόσμος μας; «Ένα όνειρο μέσα σε όνειρο» ισχυριζόταν ο Πόε, ένα «καταφύγιο που φθονούμε» έγραφε ο Καρυωτάκης. Ένας τέτοιος κόσμος ξεδιπλώνεται στην ποιητική συλλογή της Γαβριέλλας...

Βιβλιοκριτικές
Από ήλιο σε ήλιο: Αποσπερίτης, της Μαίρης Κόντζογλου
Από ήλιο σε ήλιο: Αποσπερίτης, της Μαίρης Κόντζογλου

Από ήλιο σε ήλιο: Αποσπερίτης, της Μαίρης Κόντζογλου

Σέριφος, ένα μικρό νησί με κατοίκους που αγωνίζονται να επιβιώσουν με ελάχιστες καλλιέργειες και με σκληρή καθημερινότητα. Η γη του όμως είναι πλούσια σε μετάλλευμα και γι’ αυτό μπαίνει στο στόχαστρο επιτήδειων που θέλουν να πλουτίσουν άκοπα και γρήγορα. Έτσι, το...

Βιβλιοκριτικές
Οι μοίρες της αστροφεγγιάς, της Μαρίας Γαβριελάτου
Οι μοίρες της αστροφεγγιάς, της Μαρίας Γαβριελάτου

Οι μοίρες της αστροφεγγιάς, της Μαρίας Γαβριελάτου

- γράφει η Κατερίνα Σιδέρη - Η Δάφνη, μοναχοκόρη, έζησε τα πρώτα χρόνια της ζωής της πλάι στους γονείς της και πολύ γρήγορα έμεινε ορφανή. Με μοναδική συγγενή της την αδερφή του πατέρα της, βρέθηκε ανήλικη στο σπίτι της ελεεινής Βασιλικής, μιας γυναίκας που το...

0 σχόλια

0 Σχόλια

Υποβολή σχολίου