Οι γιοι της Γαλανής Κυράς, της Δήμητρας Ιωάννου

Οι γιοι της Γαλανής Κυράς, ο Ρήγας και ο Δαμιανός, εμφανίζονται ξαφνικά σε μια ταβέρνα της Σύρου ένα χειμωνιάτικο δειλινό του 1841. Κανείς δεν τους έχει ξαναδεί, κανείς δεν ξέρει κάτι γι’ αυτούς. Βρίσκουν δουλειά στη νεόδμητη κατοικία του άρχοντα Δομένικου Βονασέρα ως χτίστες και αυτή είναι η αρχή μιας ιστορίας και μιας αδιόρατης κατάρας που βαστά τρεις γενιές ώσπου να βρει τη λύση της και οι πρωταγωνιστές την ηρεμία τους.

Η ανωτέρω περίληψη δεν είναι τίποτα μπροστά στο ίδιο το μυθιστόρημα. Η κυρία Δήμητρα Ιωάννου αφήνει πίσω της ό,τι έχει δοκιμάσει ως τώρα και στρέφεται σε μια ιστορία που εκτυλίσσεται γερά δομημένη, άρτια αποδεδομένη, στιβαρά γραμμένη. Τρεις γενιές ανθρώπων, άντρες και γυναίκες, συγγενείς και φίλοι, ξετυλίγουν κλωστή την κλωστή την ιστορία της οικογένεια Βονασέρα με καθόλου ρομαντικό τρόπο. Μαγγανείες, απύθμενο μίσος, παράνομες αγάπες, βιασμοί, μέχρι και μια σειρά φόνων που εκτυλίσσονται κατά την τρίτη γενιά, είναι συστατικά που με ανατρίχιασαν και μου έδειξαν από τη μια ότι το Κακό έχει μια διηνεκή συνέχεια ώσπου να βρεθεί η κατάλληλη τιμωρία του και από την άλλη ότι το Καλό μπορεί να παλέψει μαζί του κυρίως με τη μορφή της Αγάπης αλλά και διαφορετικά. Το να αφηγείσαι την ιστορία τριών γενεών δε σημαίνει αυτομάτως ότι θα κερδίσεις και την προσοχή του αναγνώστη. Οι επαναλήψεις, η ανία, η μονοτονία και οι παρεμφερείς θεματικοί άξονες σύντομα θα επιφέρουν την αδιαφορία του αναγνώστη. Όχι όμως όταν αυτό τον άθλο τον επιτυγχάνει μια συγγραφέας όπως η κυρία Ιωάννου.

Για άλλη μια φορά δεν μπορώ να επισημάνω και να αναπτύξω τις σκέψεις μου γύρω από συγκεκριμένες πτυχές της πλοκής ακριβώς για να μην αποκαλύψω εξελίξεις σημαντικές για τον νέο αναγνώστη. Σε πολύ γενικές γραμμές θα επισημάνω: την ανατριχίλα που ένωσα με τις κακές απογόνους που μας σύστηνε σταδιακά η συγγραφέας και τον βαθμό τρέλας και μανίας στις οποίες τις έφτανε για χάρη της αγάπης και του έρωτα, τη λανθάνουσα ομοφυλοφιλία που αποδόθηκε παραστατικότατα και αληθοφανώς, χωρίς ακρότητες ή παραλογισμούς, την αγάπη που περιγράφηκε σε τόσες πολλές μορφές και με τόσους διαφορετικούς τρόπους από την αρχή ως το τέλος, τη γνησιότητα της ντοπιολαλιάς που με ταξίδεψε στην εποχή και τον τόπο και την αγάπησα πάρα πολύ (αυτό δείχνει πως η κυρία Ιωάννου όχι μόνο δεν άφησε τίποτα στην τύχη αλλά αντιθέτως το μελέτησε επισταμένως, το ανασύστησε λέξη τη λέξη και το παρέδωσε με την ικανή της πένα στο κοινό της), τη σειρά των φόνων που άρχισαν να ξετυλίγονται στο τρίτο μέρος και τα βήματα που ακολούθησαν οι επίγονοι της ιστορίας για να ανακαλύψουν το μυστικό της οικογένειας Βονασέρα, ένα μυστικό που κυριολεκτικά με μάγεψε.

Θα σταθώ και πάλι στο λεξιλόγιο που χρησιμοποιείται, γιατί είναι κάτι που αγαπώ να διαβάζω σε ένα μυθιστόρημα, αν και τους περισσότερους αναγνώστες ίσως τους κουράσει ή να μην το επιθυμούν σε τέτοιο βαθμό. Οι λέξεις, οι παρομοιώσεις, οι μεταφορές βρίθουν σε όλο το βιβλίο και είναι όλες τοποθετημένες εκεί που πρέπει, αποδίδοντας στον μέγιστο βαθμό τον ρόλο που κλήθηκαν να υπηρετήσουν εκείνη τη στιγμή. Από την άλλη, οι ίδιες οι εκφράσεις και οι λέξεις είναι τόσο μαγικές: «λαζαρέτο μου το κάνατε δω μέσα» (Ανάστα ο Κύριος, δηλαδή), «το σπίτι είναι οι τρεις ολολυγμοί» (ακατάστατο), «καλώς τα μάτια μου», «να μη σας αποστρέψω» (να μη σας προσβάλω) και πολλά άλλα. Και στην «Αννέτα», προηγούμενο βιβλίο της συγγραφέως, είχαμε πλούσιο και μελετημένο λεξιλόγιο, εδώ όμως με εντυπωσίασε ακόμη περισσότερο.

Κλείνοντας, δε γίνεται να μην αναφερθώ ξεχωριστά στο στυλ και στη γραφή της κυρίας Ιωάννου, η οποία εδώ έχει ξεπεράσει κάθε πρόβλεψη. Εκτός του ότι διάλεξε να γράψει για ένα ιδιαίτερο και ξεχωριστό θέμα, μια ιστορία που θυμίζει αμυδρά κατά τόπους «Νησί των θησαυρών» και «Το όνομα του ρόδου», έδωσε τον καλύτερό της εαυτό στο γράψιμο: μεταφορές και παρομοιώσεις λυρικότατες, εκατομμύρια εικόνες που ξεπηδούν σχεδόν σε κάθε παράγραφο, αληθοφάνεια στο κάθε τι, από τις λέξεις ως τις κινήσεις των ηρώων, μελετημένες περιγραφές του νησιού της Σύρου στα μέσα του 19ου αιώνα, ένα εκρηκτικό μείγμα που θα αφήσει ικανοποιημένο κάθε αναγνώστη ακριβώς γιατί έχει τα πάντα: έρωτα, περιπέτεια, μυστήριο, ανθρώπινα πάθη που επιφέρουν ανεξέλεγκτες συνέπειες και πολλά άλλα. Δε θα ξεχάσω εύκολα τις περιγραφές της θάλασσας που προσομοιάζει με ατίθαση γυναίκα, με μαλλιά ξέπλεκα που τα περιπαίζει ο άνεμος (πόσες διαφορετικές περιγραφές για αυτήν την πλανεύτρα!) ούτε τις περιγραφές των εποχών και των μετεωρολογικών φαινομένων. Απολαύστε δύο χαρακτηριστικά αποσπάσματα:

«Ο πρώτος γιος του καλοκαιριού, ο προκομμένος Ιούνης, μόλις είχε αριβάρει στο νησί και χύθηκε πανέτοιμος να τελειώσει τις δουλειές στα κτήματα. Χαιρέτησε τους φίλους του, τους γεωργούς, που τον υποδέχτηκαν ενθουσιασμένοι. Είχαν κοπιάσει ολοχρονίς και τώρα περίμεναν με λαχτάρα τον ερχομό του. Πρώτο του μέλημα ήταν να ξεχυθεί στα στάχυα κι εκείνοι τα θέρισαν και τα θημώνιασαν χωρίς καθυστέρηση. Όμως δε σταμάτησε εκεί! Εργατικός κι αεικίνητος, γλύκανε τα κεράσια, όρνιασε τα σύκα, άνθισε τα λουλούδια, φούσκωσε τους καρπούς και με το μαγικό ραβδί του μετέτρεψε τον ανθό της ελιάς στο ευλογημένο χρυσοπράσινο θαύμα της ελληνικής γης. Κατόπιν, αποκαμωμένος, πήγε να ξεπλυθεί στη θάλασσα. Εκεί γλυκοχαιρετήθηκε με τον αστραφτερό άρχοντα του ουρανού και μαζί χάρισαν τα δώρα τους στη Γαλανή Κυρά. Έχυσαν στα νερά της διάφανα κρύσταλλα και πολύτιμα πετράδια κι εκείνη τα στολίστηκε κοκέτικα κι έπιασε χαρούμενη το δροσερό σιγομουρμούρισμά της» (σελ. 172).

«Παρ’ ό,τι είχε μπει για τα καλά ο Οκτώβρης, το άταχτο καλοκαιράκι έκλεβε μέρες από το φθινόπωρο κι εκείνο θυμωμένο έτρεξε να κάνει τα παράπονά του στον Άι-Δημήτρη. Σοφός και μεγαλόθυμος εκείνος, τους έλυσε τη διαφορά. Μέχρι τη χάρη του το καλοκαίρι θα σκόρπιζε τα χαμόγελα και τη θερμή χιλιάδα του στους ανθρώπους του νησιού και μετά θα έφευγε να ζεστοκοπήσει άλλα μέρη κι άλλες ψυχές» (σελ. 191).

Η κυρία Δήμητρα Ιωάννου είναι σαν την έφηβη δεσποσύνη που την καλούν στην πρώτη της βεγγέρα: στην αρχή, με δισταγμό και σκυμμένο κεφάλι, γνωρίζει τους συνδαιτυμόνες και εξοικειώνεται με τον χώρο, ώστε μετά, με περίσσιο θάρρος (και θράσος) να χορέψει την πρώτη της «πολωνέζα» με τέτοια δεξιοτεχνία και μαεστρία που αφήνει άλαλους τους παρευρισκόμενους. Έτσι κι εκείνη, ξεκίνησε να γράφει καλογραμμένα μυθιστορήματα, ατμοσφαιρικά και μελετημένα εις βάθος, όμως εδώ ξεπέρασε κάθε (μου) προσδοκία! Οι «Γιοι της Γαλανής Κυράς» είναι από τα καλύτερα βιβλία της συγγραφέως και με ταξίδεψε σωστά σε τόπους και εποχές περασμένα αλλά όχι λησμονημένα όσο υπάρχουν τέτοιοι θεματοφύλακες!

Ακολουθήστε μας

Οι προσφορές των εφημερίδων για το Σαββατοκύριακο 25 – 26 Μαΐου 2024

Οι προσφορές των εφημερίδων για το Σαββατοκύριακο 25 – 26 Μαΐου 2024

Real News Καθημερινή Πρώτο Θέμα Το Βήμα της Κυριακής Δώστε μας το email σας και κάθε Παρασκευήθα έχετε στα εισερχόμενά σας τις προσφορές των εφημερίδων (Δεν στέλνουμε ανεπιθύμητη αλληλογραφία ενώ μπορείτε να διαγραφείτε με ένα κλικ και δεν θα...

Σε πέντε χρόνια – Rebecca Serle

Σε πέντε χρόνια – Rebecca Serle

- γράφει η Κατερίνα Σιδέρη - Ένα ζευγάρι Εβραίων, η Ντάνι και ο Ντέιβιντ, εργασιομανείς και οι δύο, συζούν εδώ και κάμποσο καιρό και στα μελλοντικά τους σχέδια έχουν τοποθετήσει τον γάμο τους. Ο Ντέιβιντ, είναι ψηλός και αδύνατος, γενναιόδωρος και ευγενικός και...

Γάμοι μεταξύ ανδρών: οι ομοφυλοφιλικές σχέσεις στην αρχαία Ελλάδα, Ρώμη και μεσαιωνική Ευρώπη, του Τζων Μπόσγουελ

Γάμοι μεταξύ ανδρών: οι ομοφυλοφιλικές σχέσεις στην αρχαία Ελλάδα, Ρώμη και μεσαιωνική Ευρώπη, του Τζων Μπόσγουελ

O John Boswell (1947-1994) ήταν διακεκριμένος Αμερικανός ιστορικός με ειδίκευση στην ομοφυλοφιλία συγκριτικά με τη θρησκεία και αυτό είναι το τέταρτο και τελευταίο βιβλίο που εξέδωσε πριν πεθάνει. Ήταν πολύγλωσσος και τα έργα του επέφεραν σημαντικές αλλαγές στον τρόπο...

Ακολουθήστε μας στο Google News

Επιμέλεια άρθρου

Διαβάστε κι αυτά

Βιβλιοκριτικές
Σε πέντε χρόνια – Rebecca Serle
Σε πέντε χρόνια – Rebecca Serle

Σε πέντε χρόνια – Rebecca Serle

- γράφει η Κατερίνα Σιδέρη - Ένα ζευγάρι Εβραίων, η Ντάνι και ο Ντέιβιντ, εργασιομανείς και οι δύο, συζούν εδώ και κάμποσο καιρό και στα μελλοντικά τους σχέδια έχουν τοποθετήσει τον γάμο τους. Ο Ντέιβιντ, είναι ψηλός και αδύνατος, γενναιόδωρος και ευγενικός και...

Βιβλιοκριτικές
Γάμοι μεταξύ ανδρών: οι ομοφυλοφιλικές σχέσεις στην αρχαία Ελλάδα, Ρώμη και μεσαιωνική Ευρώπη, του Τζων Μπόσγουελ
Γάμοι μεταξύ ανδρών: οι ομοφυλοφιλικές σχέσεις στην αρχαία Ελλάδα, Ρώμη και μεσαιωνική Ευρώπη, του Τζων Μπόσγουελ

Γάμοι μεταξύ ανδρών: οι ομοφυλοφιλικές σχέσεις στην αρχαία Ελλάδα, Ρώμη και μεσαιωνική Ευρώπη, του Τζων Μπόσγουελ

O John Boswell (1947-1994) ήταν διακεκριμένος Αμερικανός ιστορικός με ειδίκευση στην ομοφυλοφιλία συγκριτικά με τη θρησκεία και αυτό είναι το τέταρτο και τελευταίο βιβλίο που εξέδωσε πριν πεθάνει. Ήταν πολύγλωσσος και τα έργα του επέφεραν σημαντικές αλλαγές στον...

ΒιβλιοκριτικέςΕφηβική λογοτεχνία
Τα χρώματα των παιδιών, της Αλέκας Τρίπου – Μάνου
Τα χρώματα των παιδιών, της Αλέκας Τρίπου – Μάνου

Τα χρώματα των παιδιών, της Αλέκας Τρίπου – Μάνου

Μια παρέα παιδιών σε μια σχολική τάξη της έκτης δημοτικού θα ζήσει διάφορες και ποικίλες περιπέτειες. Κάποιοι θα υποστούν bullying, κάποιοι θα κινδυνέψουν, κάποιοι θα χάσουν τη γη κάτω απ’ τα πόδια τους, όλοι τους όμως αν τους παρατηρήσει κανείς καλά θα διαπιστώσει...

Βιβλιοκριτικές
Μακάριος: οι μεγάλες αλήθειες, του Γιώργου Παπαδόπουλου – Κυπραίου
Μακάριος: οι μεγάλες αλήθειες, του Γιώργου Παπαδόπουλου – Κυπραίου

Μακάριος: οι μεγάλες αλήθειες, του Γιώργου Παπαδόπουλου – Κυπραίου

Ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου Μακάριος Γ΄ (1913-1977) ήταν ο προκαθήμενος της Αυτοκέφαλης Ορθόδοξης Εκκλησίας της Κύπρου (από το 1950) και πρώτος Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας (από το 1960) -και τα δύο αξιώματα τα διατήρησε ως τον θάνατό του. Η ηγετική μορφή του και...

Βιβλιοκριτικές
Κρασί από τα χείλη σου, του Κώστα Κρομμύδα
Κρασί από τα χείλη σου, του Κώστα Κρομμύδα

Κρασί από τα χείλη σου, του Κώστα Κρομμύδα

Ο γιος και η κόρη δύο αντίπαλων στον χώρο της οινοποιίας οικογενειών εξομολογούνται τον έρωτά τους ο ένας στον άλλον. Χρόνια αργότερα, εκείνος πρέπει να επιστρέψει με αφορμή ένα δυσάρεστο γεγονός και βρίσκει τα πάντα αλλαγμένα. Γιατί και υπό ποιες συνθήκες έφυγε;...

Βιβλιοκριτικές
Το σεξ και πώς να το αποφύγετε – Αύγουστος Κορτώ
Το σεξ και πώς να το αποφύγετε – Αύγουστος Κορτώ

Το σεξ και πώς να το αποφύγετε – Αύγουστος Κορτώ

- γράφει η Κατερίνα Σιδέρη - Σίγουρα υπάρχουν φορές που θέλουμε να αποφύγουμε το σεξ. Οι περισσότεροι έχουμε βρεθεί σε αυτή τη θέση. Όχι γιατί δεν μας αρέσει, απλά γιατί τη δεδομένη στιγμή δεν έχουμε το σθένος να συμβάλλουμε δυναμικά ή να απολαύσουμε τα οφέλη της...

0 σχόλια

0 Σχόλια

Υποβολή σχολίου