Η ποιητική πολυκεντρικότητα της Καλλιόπης Πασιά

10.05.2016

Καλλιόπη Πασιά
libron
ISBN: 978-618-82421-0-4

Έχουμε σημειώσει και παλαιότερα πως η νέα τεχνολογία σε συνδυασμό με το υψηλό μορφωτικό επίπεδο και την επακόλουθη ανάγκη καλλιτεχνικής έκφρασης, έδωσαν την ευκαιρία σε πολλούς νέους να στραφούν στην ποίηση. Και αυτό είναι καλό, αφού πλαταίνει το ποτάμι που αναζητά φως στην ποιητική διέξοδο.

Η ποίηση ανοίγεται περισσότερο στην κοινωνία, εγκαταλείπει τον εσωστρεφή περιτοιχισμό του παρελθόντος και εμπλουτίζεται με νέες οπτικές και γλωσσικές ποικιλίες στιχουργικής έκφρασης, ενώ δίνεται η ευκαιρία για πειραματισμούς και καινοτομίες (άλλωστε είναι γνωστή η θέση μας υπέρ των γλωσσικών ή μορφικών πειραματισμών).

Με μία τέτοια συλλογιστική κριτική πορεία η συλλογή της πρωτοεμφανιζόμενης Καλλιόπης Πασιά, «πού πάει το λευκό όταν το χιόνι λιώνει;» (libron, 2016), δεν περνά απαρατήρητη, αλλά προσελκύει την προσοχή από την πρώτη της ακόμα συλλογή. Πρόκειται για ποίηση βαθιά ανθρωποκεντρική, με όλη την τραγικότητα των προσωπικών αγωνιών και ατομικών προβληματισμών, διαπνεόμενη από μία ουσιαστική στροφή προς τον άνθρωπο και την κοινωνία.

Αν και μιλάμε για ποίηση εσωτερική, εντούτοις είναι στην πραγματικότητα εξωστρεφής. Οι έμμεσοι διάλογοι με τη θεατρικότητα του β΄ ενικού γραμματικού προσώπου και τον διάλογο που ανοίγει με τον αναγνώστη θεμελιώνουν τούτη την κοινωνικότητα. Κι αυτή ακριβώς η επικοινωνία της ποιήτριας με τον αναγνώστη είναι που καθιστά την ποίησή της εξωστρεφή. Εξάλλου, η Πασιά μέσα από την πρωτοενική εξομολόγηση υπαρξιακών αγωνιών απευθύνεται προς το συλλογικό υποκείμενο.

Η μετατόπιση του ποιητικού κέντρου -ειδικά στις μεγάλες συνθέσεις- σε διαφορετικά θέματα, διατηρεί έναν κοινωνικό χαρακτήρα, χωρίς όμως να μπορεί να χαρακτηριστεί η ποίησή της κοινωνική· και θα ήταν λάθος να χαρακτηριστεί έτσι. Μέσα από τη μετατόπιση του θέματος και το πρισματικό πεδίο αναφοράς της, εισάγονται μεν κοινωνικές παραστάσεις, αλλά η ποιήτρια στοχεύει αποκλειστικά στην έκφραση αγωνιών, ακόμα κι όταν παρατηρεί με κριτική ματιά την κοινωνία απογοητευμένη (γεννετική, διαλογισμοί, ζωή, βιαστική βόλτα, μη, λόγος).

Αναλόγως, στους νυχτερινούς της χώρους αναδύεται ένα απαλό άρωμα ερωτισμού (ερωτηματικό, ζωή, rock ρούμι, σταθμός) και τρυφερής αγάπης (ιστορίες, όνειρο), απέχοντας συνειδητά από την ερωτική ποίηση. Ωστόσο, η απογοήτευση και το συναισθηματικό σκότος δεν οδηγούν στην απελπισία, αλλά σε μία ακτίνα αισιοδοξίας που φωτίζει το μέλλον, ενίοτε με μία συλλογική σύλληψη (κάθε, ιστορίες, ξοδέματα, όνειρο, υστερόγραφο, φοβάμαι).

Έτσι, μέσα στο πολυκεντρικό και πρισματικό πεδίο γραφής, συχνά οι συνθέσεις μοιάζουν με ποιητικά παραμύθια. Με ενσωματωμένο το φανταστικό στοιχείο, το παραμύθι γίνεται το δικό της στιχουργικό όπλο για να αντιμετωπίσει υπαρξιακές ή κοινωνικής φύσης αγωνίες (ιστορίες, ηρωίδα, σταθμός, ζωή, όνειρο, γεννετική). Το αφηγηματικό ύφος και τα έντονα πεζολογικά της στοιχεία συνηγορούν υπέρ μίας τέτοιας οπτικής. Εξάλλου, το υπερρεαλιστικό στοιχείο -όπου υπάρχει- δεν είναι συνειρμικής έμπνευσης και μένει "δεμένο" στην αφήγηση ενισχύοντας το φανταστικό.

Δήμος Χλωπτσιούδης
Μανδραγόρας, 2016
ISBN: 978-960-592-032-6

Η ποιήτρια πειραματίζεται με την ποιητική έκφραση, υιοθετώντας μία υβριδική στιχουργική με πολύ μεγάλους στίχους που συνδέονται με στιχουργικά θραύσματα -έως μονολεκτικά (λόγος, ηρωίδα). Αν και ορισμένες φορές η ποικιλία στη στιχουργική στοίχιση αποπροσανατολίζει τον αναγνώστη προσελκύοντας την προσοχή του αναγνώστη στη μορφή κι όχι στην ουσία του στίχου (ηρωίδα, γεννετική, νεκρική νύχτα, πρώτη -κάτω παύλα-). Ας μη λησμονούμε πως η ποίηση είναι μία τέχνη ηχητική. Τα ποιήματα γράφονται πρωτίστως για να απαγγέλλονται και όχι να διαβάζονται. Αν και πολλοί πειραματίζονται στη στιχουργική φόρμα, τούτοι οι νεωτερισμοί έχουν νόημα μόνο όταν υποστηρίζουν την απαγγελία και τη μελωδικότητα -κι όχι ως αυτοσκοπό.

Στα -αλφαβητικώς τοποθετημένα βάσει τίτλων- ποιήματα, η έκφρασή της βασίζεται σε μία οικεία και εμπλουτισμένη γλώσσα με στοιχεία προφορικότητας και έντονα πεζολογικά χαρακτηριστικά. Διατηρεί ένα αφηγηματικό ύφος με μία ιδιαίτερη ρυθμικότητα που κρατά ως κονίαμα τη σύνδεση των στίχων.

Οφείλουμε να παραδεχτούμε ότι η ποίηση της αγανάκτησης συγκροτήθηκε πάνω σε μία καινοφανή ποιητική ωριμότητα πρωτοεμφανιζόμενων ποιητών. Τόσο το ηλικιακό εύρος των ποιητών της αγανάκτησης όσο και η μόρφωση και η ανάγκη καλλιτεχνικής έκφρασης με τους άτυπους εξωεκδοτικούς διαδικτυακούς πειραματισμούς, φέρνουν στο προσκήνιο δημιουργούς που με πνευματική συγκρότηση αναζητούν το δικό τους μονοπάτι στον ποιητικό Γολγοθά. Είναι και τούτη μία άλλη αισιόδοξη οπτική της κοινωνίας μας, μία ακτίνα φωτός που φεγγοβολά το γόνιμο διάλογο μεταξύ της τέχνης και της κοινωνίας.

 

Ακολουθήστε μας

Η Ήττα

Η Ήττα

Και τελικά πες μου. Γιατί να πετάξω; Ποιος ο λόγος τα σύννεφα να φτάσω; Έκανα το πρώτο βήμα και τόλμησα, έκανα το πρώτο άλμα με τόσες προσδοκίες. Τόσα σενάρια πιθανά, τόσες ελπίδες επιθυμητές. Αλλά, ξέχασα ότι η ζωή δεν είναι ποτάμι που κυλάει όπως επιθυμώ. Έκανα την...

Υπατία, του Δημήτρη Βαρβαρήγου

Υπατία, του Δημήτρη Βαρβαρήγου

ΥΠΑΤΙΑ Δημήτρης Βαρβαρήγος 24 γράμματα εκδόσεις - Γράφει ο Απόστολος Τριφύλλης καθηγητής φιλόλογος στο πανεπιστήμιο του Βελιγραδίου - Στο έργο του με τίτλο «Υπατία» ο Δημήτρης Βαρβαρήγος τέθηκε ενώπιον της πρόκλησης να σκιαγραφήσει μια μεγάλη μορφή των ελληνικών...

Με 6 κλικ, της Γιώτας Φώτου

Με 6 κλικ, της Γιώτας Φώτου

- γράφει η Χρυσάνθη Τσιαμπαλή -   Το νεανικό μυθιστόρημα της Γιώτας Φώτου, Με 6 κλικ, εκδόσεις Ψυχογιός, κυκλοφόρησε το 2016 και η ιστορία έχει τις ρίζες της στην οικονομική κρίση που βίωσαν έντονα οι Έλληνες την περίοδο εκείνη - είχε ήδη ξεκινήσει λίγα χρόνια...

Η κουρελού, του Τάκη Γεράρδη

Η κουρελού, του Τάκη Γεράρδη

Τριάντα οχτώ  μικρές και μεγάλες ιστορίες, κατά κύριο λόγο αυτοβιογραφικές, μας χαρίζει στο νέο του βιβλίο ο Τάκης Γεράρδης. Διηγήματα τα χαρακτηρίζει εκείνος, ψηφίδες ζωής θα τα αποκαλέσω εγώ, μιας και πρόκειται για αναμνήσεις, βιώματα, ακούσματα από την πολυκύμαντη...

O κόσμος μας

O κόσμος μας

Πόσο μικρή στα αλήθεια, μοιάζει η ζωή; Πόσο ασύστολα, παλεύει με τον χρόνο; σαν συμπυκνώνεται, σε μια μόνο στιγμή σε ένα παιχνίδι, που σε βρίσκει πάντα μόνο.   Πόσο μικρός μοιάζει ο κόσμος μας, αλήθεια;  σε ένα σύμπαν που ατέλειωτο φαντάζει όταν το συναίσθημα,...

Ακολουθήστε μας στο Google News

Ακολουθήστε μας στο Google News

Διαβάστε κι αυτά

O κόσμος μας

O κόσμος μας

Πόσο μικρή στα αλήθεια, μοιάζει η ζωή; Πόσο ασύστολα, παλεύει με τον χρόνο; σαν συμπυκνώνεται, σε μια μόνο στιγμή σε ένα παιχνίδι, που σε βρίσκει πάντα μόνο.   Πόσο μικρός μοιάζει ο κόσμος μας, αλήθεια;  σε ένα σύμπαν που ατέλειωτο φαντάζει όταν το συναίσθημα,...

Άνταμ Τολέντο: Καρδιά μου θυμήσου να γυρίσεις σπίτι νωρίς

Άνταμ Τολέντο: Καρδιά μου θυμήσου να γυρίσεις σπίτι νωρίς

Μπορείς να με λες Αδάμ ή ό, τι σου αρέσει Λέω στον φίλο μου Ρούμπιν στο όνειρό μου   Ξέρεις τι εννοώ Ρούμπιν Δώσε μου την εντολή σου Δώσε μου τις παραγγελίες σου   Είμαστε και τα δύο παιχνιδιάρικα παιδιά που συμπεριφέρονται σαν ενήλικες που θέλουν να γίνουν διάσημοι...

Ο θάνατος του 007, του Anthony Horowitz

Ο θάνατος του 007, του Anthony Horowitz

Ακόμα κι αν κάποιος δεν είναι φανατικός αναγνώστης του Ian Fleming και οπαδός του πιο διάσημου μυστικού πράκτορα στον κόσμο, ένα βιβλίο με τίτλο Ο θάνατος του 007 αποκλείεται να μην του τραβήξει το ενδιαφέρον. Ο συγγραφέας Anthony Horowitz αποδέχεται την...

0 σχόλια

0 Σχόλια

Υποβολή σχολίου