Μάνα Κουράγιο, του Μπέρτολτ Μπρεχτ

4.12.2018

σχόλια

Το έργο ξεκινά με έναν Λοχία και έναν Στρατολόγο, που φαίνονται να είναι έξω από τα νερά τους, μια που δεν έχει ξεκινήσει ο πόλεμος ακόμα και νιώθουν λίγο αποδιοργανωμένοι. Η δουλειά του στρατολόγου είναι να στρατολογήσει άντρες, αλλά για κακή του τύχη, τού την κοπανάνε όλοι, όπως η ψείρα άμα ξυστείς, παρομοιάζει ο συγγραφέας.

Ο δε λοχίας είναι συνειδητοποιημένος και υπερασπίζεται το καθεστώς του στρατού με σθένος, λέγοντας: “Τι καρτερείς από ανθρώπους που τους έχει ζαβλακώσει η ειρήνη. Το χειρότερο κακό της ειρήνης είναι πως αποδιοργανώνει. Σμπαράλια σε κάνει. Σκέτη τσαπατσουλιά η ειρήνη! Μονάχα ο πόλεμος φτιάχνει τάξη, οργάνωση“. Κι εν μέρει, ο λοχίας έχει δίκιο από την σκοπιά του και μας παραθέτει ένα σωρό παραδείγματα. Αυτό όμως που μου έκανε περισσότερο εντύπωση είναι το εξής: Έχουνε κάνει ποτέ τους απογραφή; Ξέρουνε πόσα άλογα και πόσους μάχιμους άντρες διαθέτει η πόλη; Σκοτιστήκανε. Εν καιρώ ειρήνης ποιός πραγματικά ενδιαφέρεται να κάνει απογραφές, όταν όλα κυλάνε ομαλά και υπάρχουν πλεονάσματα; Τα προβλήματα αρχίζουν όταν ξεκινάνε οι ελλείψεις…

Μας αναφέρει πως στην αρχή του πολέμου είναι δύσκολα τα πράγματα, μα σε όλα συνηθίζει ο άνθρωπος. Είναι το άγνωστο, που μας τρομάζει κάθε φορά.

Το επόμενο πρόσωπο που εμφανίζεται και πιάνει την κουβέντα με τους στρατιωτικούς είναι η Μάνα Κουράγιο, που μας λέει πως δεν θα υπήρχε πόλεμος αν δεν υπήρχαν στρατιώτες, οπότε το κακό ξεκινά με την κατάταξή τους στο στρατό. Η Μάνα έχει παιδιά, και όπως κάθε μάνα φοβάται και αγωνιά γι’αυτά. Δε θέλει να της πεθάνουν στον πόλεμο, όμως από την άλλη, ίσως έχουν καλύτερη τύχη εκεί, αφού θα έχουν εξασφαλισμένο ένα πιάτο φαγητό και χρήματα.

Οι περισσότεροι διάλογοι του έργου είναι εξαιρετικοί και ο συγγραφέας νιώθω πως παίζει μαζί μας, αφού κάθε φορά αναιρεί και κατακρίνει ό,τι επαινούσε λίγο πιο πριν. Βρίσκω έκτακτο όταν ένας δημιουργός φάσκει κι αντιφάσκει συνεχώς, ώστε να αφήσει στο κοινό του να σχηματίσει οποιαδήποτε άποψη!

– Μάνα Κουράγιο: Ν’ αφήσουνε, λέει, την μάνα τους και να πάνε στον πόλεμο, σαν τις μύγες στο μέλι!

Η μάνα βέβαια γνωρίζει καλά τα παιδιά της και ξέρει ποιος είναι έτοιμος να πάει να πολεμήσει και ποιος όχι.

Βρίσκω εξοργιστικό το γεγονός να χάνονται τόσες ζωές σε πολέμους και οι στρατηγοί, υπουργοί κλπ. να παίρνουν τα εύσημα και τη δόξα.

– Λοχίας: Λοχίας στην οπισθοφυλακή – πιο σίγουρο πόστο δεν υπάρχει. Στέλνεις τους άλλους μπροστά, κι εσύ μαζεύεις όλη τη δόξα.

Γίνονται καθημερινά πόλεμοι (δυστυχώς) αλλά οι θρησκευτικοί κατά τη γνώμη μου είναι οι χειρότεροι.

– Ιεροκήρυκας: δεν είναι δυστυχία να πέσεις στο πεδίο της μάχης, απεναντίας! Χάρη είναι, χάρη θεία. Γιατί ο πόλεμος αυτός είναι ιερός… είναι πόλεμος θρησκευτικός, δεν είναι απ’ τους συνηθισμένους! Τον πόλεμο τούτο τον πολεμάμε με χαρά μας για την πίστη μας και το Θεό μας.

– Μάγερας: Σωστότατον! Πόλεμος είναι βέβαια κι αυτός, όπου καίνε, σφάζουνε, πέφτει και πλιάτσικο άντε και κανένας βιασμός μια στο τόσο, αλλά το σωστό, σωστό: είναι πόλεμος αλλιώτικος! Γίνεται υπέρ πίστεως, φως φανάρι.

Μια αγαπημένη νύξη για τις θρησκείες και τα πιστεύω των ανθρώπων, που μου άρεσε επίσης, γίνεται στον παρακάτω διάλογο.

– Ιεροκήρυκας: Είμαστε στα χέρια του Θεού.

– Μάνα Κουράγιο: Τα παραλές. Τόσο άσχημα δεν την έχουμε ακόμη.

Πιο επίκαιρο δε, από ποτέ είναι τα παρακάτω λόγια της Μάνας Κουράγιο: “Ούτε πως τους λένε ρωτάω, ούτε αν είναι ειδωλολάτρες. Φτάνει να πληρώνεις -είσαι καλός για μένα. Βλέπεις στη δουλειά και στο εμπόριο δε σε ρωτάνε τι θεό πιστεύεις αλλά σε τι τιμή πουλάς. Κι ο πόλεμος κάποιους συντηρεί, κάποιους ταΐζει…”

Είναι ένα εξαιρετικό, αντιπολεμικό έργο που με συγκίνησε βαθιά. Θα μπορούσα να παραθέσω πολλά περισσότερα αποσπάσματα αλλά καλύτερα να τα ανακαλύψετε μόνοι σας. Θα κλείσω όμως, με ένα πολύ μικρό απόσπασμα, που βρήκα αρκετά αισιόδοξο.

– Ιεροκήρυκας: Κατ’ εμένα, την ειρήνη τη βρίσκεις παντού, ακόμα και μέσα στον πόλεμο. Ο πόλεμος έχει και τις ειρηνικές του στιγμές. Βλέπεις, ο πόλεμος είναι σε θέση να θεραπεύει όλες τις ανάγκες, ακόμα και αυτήν της ειρήνης. Μην ανησυχείς που λες για την ειρήνη, διότι, πρώτα-πρώτα, την έχει ανάγκη ο ίδιος ο πόλεμος χωρίς ειρήνη θα έσβηνε κι αυτός.

  _

γράφει ο Χρήστος Αναστασόπουλος από την ιστοσελίδα Βιβλιοσημεία

αναρτήθηκε από τη Λιάνα Τζιμογιάννη για το τοβιβλίο.net

 

Ακολουθήστε μας

Έγκλημα στον Νείλο, της Agatha Christie

Έγκλημα στον Νείλο, της Agatha Christie

Ο Βέλγος ντετέκτιβ Ηρακλής Πουαρό είναι σε μια κρουαζιέρα στον Νείλο και απολαμβάνει τις ξεναγήσεις στους ναούς και στις παραποτάμιες πόλεις. Όλα κυλάνε υπέροχα όταν η πλούσια κληρονόμος Λινέτ Ρίτζγουεϊ βρίσκεται δολοφονημένη αφήνοντας απαρηγόρητο τον σύζυγό της, με...

Η φλόγα της Ελεγκάντι, της Χριστίνας Ψύλλα

Η φλόγα της Ελεγκάντι, της Χριστίνας Ψύλλα

«Είμαι η Ελίζ Γουάιτ. Είμαι το απαγορευμένο, ο μύθος σας, και θα διεκδικήσω τη θέση μου σε αυτόν τον κόσμο». Έτσι συστήνει την ηρωίδα της στο αναγνωστικό κοινό η Χριστίνα Ψύλλα, η οποία, με το συγγραφικό της ντεμπούτο Η φλόγα της Ελεγκάντι, διεκδικεί επάξια μια θέση...

Ακολουθήστε μας στο Google News

Ακολουθήστε μας στο Google News

Επιμέλεια άρθρου Ομάδα σύνταξης

Επιμέλεια άρθρου

Διαβάστε κι αυτά

Η φλόγα της Ελεγκάντι, της Χριστίνας Ψύλλα

Η φλόγα της Ελεγκάντι, της Χριστίνας Ψύλλα

«Είμαι η Ελίζ Γουάιτ. Είμαι το απαγορευμένο, ο μύθος σας, και θα διεκδικήσω τη θέση μου σε αυτόν τον κόσμο». Έτσι συστήνει την ηρωίδα της στο αναγνωστικό κοινό η Χριστίνα Ψύλλα, η οποία, με το συγγραφικό της ντεμπούτο Η φλόγα της Ελεγκάντι, διεκδικεί επάξια μια θέση...

Πύρινη κόλαση – (Στέλλα Άνταμς #2), της Κικής Τσιλιγγερίδου

Πύρινη κόλαση – (Στέλλα Άνταμς #2), της Κικής Τσιλιγγερίδου

Ο Αλέξανδρος Κορρές, δημοσιογράφος και παρουσιαστής στη μεσημεριανή τηλεοπτική ζώνη, βρίσκεται δολοφονημένος, βασανισμένος και φριχτά ακρωτηριασμένος στο διαμέρισμά του στον Λυκαβηττό. Τι θέλει να δείξει ο δολοφόνος με τον τρόπο που τοποθέτησε το θύμα αφού αφαίρεσε τη...

Το Τζόκερ, της Μαργαρίτας Αλευρίδη

Το Τζόκερ, της Μαργαρίτας Αλευρίδη

Η Σοφία Πετρίδη, που η ζωή της είναι τελματωμένη και κατ’ εκείνη αποτυχημένη, παιδί κλασικής μεσοαστικής οικογένειας, βλέπει ένα προφητικό όνειρο που της δείχνει κάποιους αριθμούς. Μήπως είναι τα νούμερα του Τζόκερ; Σπεύδει λοιπόν και καταθέτει το δελτίο της. Θα...

0 σχόλια

0 Σχόλια

Υποβολή σχολίου