Βιβλιοκριτική
Της τύχης σταλαγμός – Φωτεινή Αζαμοπούλου
Η Ντούλα, κατάγεται από μια πάμπτωχη οικογένεια. Έχει τρία αδέρφια, έναν άκακο μα μέθυσο πατέρα και μια μάνα χωρίς προσωπικότητα. Αδερφή της η Ρουμπινή, ένα καταδικασμένο πλάσμα από τη φύση, πλην όμως αγαπητό από τη Ντούλα. Η ηρωίδα της ιστορίας μας ζήλεψε το φως, λαχτάρισε την ελευθερία, πόθησε τον έρωτα και πλήρωσε σκληρά για τα όνειρά της.

Διαβάζοντας το κείμενο στο οπισθόφυλλο, θεώρησα πως η Αρχοντούλα, η Ντούλα θα περιδιαβαίνει ανάμεσα στις λέξεις, μα λάθεψα. Έχει μεν κομβικό ρόλο στην ιστορία μα οι ζωές άλλων θα μας οδηγήσουν αβίαστα στα χνάρια της και θα φωτίσουν τα σκοτάδια τόσο της ψυχής της όσο και της μαραμένης της καρδιάς.
Ο Πιέρος είναι ένας 26χρονος νέος. Είναι κακομαθημένος, είναι γυναικάς, είναι νάρκισσος. Έχει σπουδάσει κοινωνιολογία, θεωρείται επιφανειακός τύπος, είναι γενικά ‘καλοπερασάκιας’ και με βάση το οικογενειακό του υπόβαθρο, θεωρείται τυχερός από πολλές απόψεις. Μοναχογιός της Βάνας και του μεγαλοδικηγόρου Διονύση, απολαμβάνει τη ζωή στο έπακρο, απολαμβάνει πολυτέλειες και σπαταλάει αγόγγυστα χωρίς φειδώ.
Η ζωή του θα αλλάξει. Θα συνειδητοποιήσει πως σε ό,τι κάνει λείπει η ουσία, λείπει το συναίσθημα, λείπει η αγάπη και θα αλλάξει τη ρότα του άρδην, κάτι που πραγματικά εκτιμά ο αναγνώστης. Καταλυτικό ρόλο σε όλα αυτά θα σταθεί και η γνωριμία του με τον Αύγουστο, έναν νεαρό συνειδητοποιημένο και ικανό να υπερασπιστεί την έννοια της φιλίας.
Οι δυο πλέον φίλοι, κρατώντας γερά στα χέρια τους το νήμα της ιστορίας, θα μας ταξιδέψουν, θα μας γνωρίσουν τους οικείους τους και θα μας οδηγήσουν μέσα από κακοτράχαλα μονοπάτια στην αυλή του σπιτιού της Ντούλας, όπου εκεί θα γραφτούν οι τίτλοι τέλους με χρυσά γράμματα.
…η αλήθεια, όσο σκληρή κι αν ήταν, ήταν προτιμότερη από χίλια καλοειπωμένα ψέματα…
Θα διαβάσουμε για τη συζήτηση δυο γυναικών μέσα σε λεωφορείο ξέχειλη από άγνωστα γεγονότα ικανά να πυροδοτήσουν τη σκέψη του Πιέρου, για την απόλαυση του σπάνιου φρούτου της τζιτζιφιάς, για ένα δέμα από τον Άγιο Βασίλη και αποδέκτη την οικογένεια Προβατά, αλλά και για τη γνωριμία των δυο ανδρών που αβίαστα εξελίσσεται σε δυνατή φιλία.
Λάτρεψα στο βιβλίο τα σπάνια και ξεχωριστά ονόματα των ηρώων. Λάτρεψα τους πολυσχιδείς χαρακτήρες τους και την πορεία της ζωής τους. Ξεχώρισα τη Ρένα, μητέρα του Αύγουστου, για τους δικούς μου λόγους. Είναι παντρεμένη με τον Σταύρο και μεγαλώνουν τον Αύγουστο. Ο Σταύρος ενώ στην αρχή της σχέσης στήριξε τη Ρένα, στην πορεία ένιωθε μετέωρος και άρχισε να κάνει λάθη. Οι δρόμοι τους χώρισαν μα ποτέ η Ρένα δεν τον κακολόγησε στα μάτια του Αύγουστου, κι αυτό λειτούργησε θετικά τόσο για τη συνέχεια όσο και για τον χαρακτήρα του γιου τους.
Ο Πιέρος έρχεται πολύ κοντά με τον φίλο του. Οι δυο τους αναπτύσσουν γερούς δεσμούς και παρασέρνουν και τα υπόλοιπα μέλη των οικογενειών τους. Ένα Σαββατόβραδο ξέχειλο επαγγελματικό οίστρο θα βάλει τη σφραγίδα του και θα τους κρατήσει ενωμένους για πάντα. Όλοι οι χαρακτήρες δίνουν απλόχερα ό,τι θετικό κυοφορεί η καρδιά τους και όλοι δέχονται τα ‘δώρα’ των άλλων. Μια αόρατη κλωστή τους ενώνει, μια αόρατη κλωστή τους αναμοχλεύει, μια αόρατη κλωστή τους προστατεύει από κακοτοπιές.
…όταν βασίζεσαι σε ξένες πλάτες, τότε μόνο καταρρέεις. Όταν τα παίρνεις όλα πάνω σου, μπορείς να καταφέρεις τα πάντα…
Σειρά έχει η γνωριμία μας με την παράξενη οικογένεια της Ντούλας, το γράμμα μόλις πέντε σειρών του επιπόλαιου Σταύρου προς τη γυναίκα του, ένα silver alert, αλλά και η εισβολή της Γοργώς και τα νέα της καθήκοντα ως νεωκόρισσα του ναού Αγίου Νικολάου Καισαριανής. Άλλη μια πονεμένη ύπαρξη, άλλη μια δυστυχισμένη ψυχή, άλλη μια γυναίκα η οποία πασχίζει να ορθοποδήσει, πασχίζει να ζήσει έχοντας χάσει κάθε στήριγμά της.
Η Γοργώ με αξιοπρέπεια και σεβασμό θα αφήσει το προσωπικό της στίγμα στην ιστορία, θα μας γνωστοποιήσει τις αναμνήσεις της και θα σκαλώσει στην καρδιά του Πιέρου, μα μη γελιέστε, είναι δύσκολο το στοίχημα μεταξύ τους και ο Πιέρος θα πασχίζει για ένα της βλέμμα για καιρό.
Το σκηνικό θα αλλάξει και θα χαρούμε με τον εορτασμό του Πάσχα στην Κεφαλονιά, μια πρόσκληση θα γίνει η αφορμή για ένα συγγενικό σμίξιμο, η στενόχωρη παιδική ηλικία μιας νεαρής θα αγγίξει ακόμη και τον πιο απαιτητικό αναγνώστη και μια ξεχασμένη ανάμνηση θα βγει στο φως και θα παρασύρει στη δίνη της τον πρωταγωνιστή της.
Από τα βιβλία που διαβάζω, επιλέγω μια φράση που μου κίνησε το ενδιαφέρον για να την μοιραστώ μαζί σας. Από το βιβλίο της Φωτεινής Αζαμοπούλου, ένα σύντομο βιογραφικό της οποίας θα βρείτε στο τέλος του άρθρου, επέλεξα την παρακάτω:
…η αγάπη που σιωπά δεν είναι απαραίτητα απουσία, μπορεί να είναι και η πιο δύσκολη μορφή παρουσίας…
Πρόκειται για ένα βιβλίο το οποίο πραγματεύεται πολλά. Πονεμένους ήρωες, πάθη, λάθη, κρυμμένες αλήθειες, ζωές μισές και άλλες συναισθηματικά άνυδρες, αλήθειες που ασφυκτιούν και θέλουν να κάνουν ηχηρή την παρουσία τους, καταστροφικές συνήθειες, όνειρα και παιδικές ηλικίες με διαφορετικά πρόσημα.
Λίγο πριν πέσει η αυλαία, θα επισκεφτούμε το Τζάνειο, θα παρακολουθήσουμε με κομμένη την ανάσα την εξομολόγηση του Σταύρου, θα κρατήσουμε σφικτά το χέρι της Ντούλας η οποία ξεδιπλώνει τη ζωή της βορά σε ανθρώπους που τη νοιάζονται, θα παραβρεθούμε σε έναν γάμο ξέχειλο συγκίνηση και θα σεβαστούμε όλα όσα διαδραματίστηκαν στο παρελθόν και έγιναν αφορμή για τη συνέχεια.
Πώς νιώθει μια μάνα η οποία δίνει σε άλλους τα παιδιά της;
Πώς νιώθει μια γυναίκα που ενώ αγάπησε δεν έχει έναν άνδρα στο πλάι της;
Πώς νιώθει ένας άνθρωπος που αποτελεί μίασμα για την κοινωνία;
Πώς νιώθουν όλοι αυτοί οι ξεχασμένοι άνθρωποι από τις οικογένειές τους;
Μπορούμε να συγχωρέσουμε τα λάθη των άλλων ακόμα κι αν μας αφορούν;
Μην περιμένετε να σας απαντήσω. Όλα θα τα ανακαλύψετε μέσα στο βιβλίο και σε κάποια ερωτήματα θα δώσετε τις δικές σας προσωπικές απαντήσεις, οι οποίες που ξέρετε μπορεί και να διαφέρουν από εκείνες της συγγραφέως μας.
Το οπισθόφυλλο του βιβλίου αναφέρει:
Η Αρχοντούλα μεγάλωσε σε μια φτωχή αγροτική οικογένεια. Η τύχη δεν της χαμογέλασε ποτέ. Μέθυσος ο πατέρας, άβουλη η μάνα, και τρία αδέλφια που καθένα σήκωνε τον δικό του σταυρό. Η μοίρα της προδιαγεγραμμένη, και ας περίμενε να τη συντρέξει έστω και λίγο ο Θεός. Μα σαν κοπέλα έκανε όνειρα, λαχταρούσε γάμο και παιδιά, κι ας υπήρξε πολλές φορές θύμα καλοθελητών, κι ας υπέφερε από την πιο στυγνή εκμετάλλευση…
Δύο εγκυμοσύνες χάραξαν τη ζωή της, από δύο άντρες που αγάπησε, μα κανείς δεν στάθηκε άξια δίπλα της. Η κοινωνία την απέκλεισε, και εκείνη, μην έχοντας άλλον δρόμο, αναγκάστηκε να δώσει τα παιδιά της για υιοθεσία. Έκτοτε, ζει με αυτό το μαράζι. Και με τις τύψεις της.
Άραγε, θα έρθει ποτέ για αυτήν η δικαίωση, η λύτρωση, η συγχώρεση; Ο μητρικός δεσμός είναι αδιάρρηκτος ή κλονίζεται από έναν σταλαγμό της τύχης;
Λίγα λόγια για τη συγγραφέα του βιβλίου:
Γεννήθηκα στο Σαμικό Ολυμπίας και έζησα εκεί ως τα δεκαεννιά μου χρόνια που έφυγα για την Αθήνα. Η λογοτεχνία αποτελεί για μένα ένα λυτρωτικό καταφύγιο, όπου τα πάντα μπορούν να πάρουν άρωμα και χρώμα ανά πάσα στιγμή. Βασική μου ανάγκη να παρατηρώ τη ζωή, πρόσωπα και τακτικές, γεγονότα και χαρακτήρες… και να πλέκω μύθους. Κάπως έτσι, σκηνοθετώντας, παίζοντας, και προπαντός, ακροβατώντας ανάμεσα στο όραμα και την πεζή καθημερινότητα, μπήκα στην περιπέτεια να καταγράψω ό,τι συσσωρεύτηκε για χρόνια μέσα μου και να αποκτήσει το όνειρο υπόσταση.
Τολμώ να πω το ανέβαλα καιρό, αντιστάθηκα σθεναρά, ώσπου εντέλει υπέκυψα.
Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΕΞΗ.
Περισσότερες πληροφορίες για το βιβλίο, θα βρείτε εδώ.
Κατερίνα Σιδέρη
Η ιστοσελίδα τοβιβλίο.net είναι δωρεάν για όλους. Αν σας αρέσει, μπορείτε να τη στηρίξετε.
ΔωρεάΜείνετε ενημερωμένοι
Διαλέξτε τι θέλετε να λαμβάνετε στο email σας. Χωρίς ανεπιθύμητη αλληλογραφία, με διαγραφή με ένα κλικ.
1η και 3η Παρασκευή του μήνα
Ενημερωτικό δελτίο
Οι νέες κριτικές, τα ποιήματα και τα κείμενα του τοβιβλίο.net σε μία σύνοψη.
Με κάθε νέο διαγωνισμό
Λογοτεχνικοί διαγωνισμοί
Μάθετε πρώτοι για κάθε νέο λογοτεχνικό διαγωνισμό και τις προθεσμίες του.
Κάθε Παρασκευή
Προσφορές των εφημερίδων
Όλες οι προσφορές των εφημερίδων του Σαββατοκύριακου συγκεντρωμένες.



