Μόνο λίγα χιλιόμετρα. Ιστορίες για την Ιστορία, της Μαρίας Ευθυμίου σε συνεργασία με τον Μάκη Προβατά

14.12.2017

σχόλια

“[…]Γιατί, τελικά, έτσι κι αλλιώς, το μεγάλο ταξίδι είναι το εσωτερικό.

Τα εκατομμύρια φωτός που είναι μέσα μας.

Όλα τα άλλα για τα οποία συζητάμε δεν είναι τίποτε.

Μόνο λίγα χιλιόμετρα.”

 

Το βιβλίο διανύει την απόσταση της ανθρώπινης πορείας, της συλλογικής μας ιστορίας από τους προϊστορικούς χρόνους έως και σήμερα. Αν και ο Θουκυδίδης έχει πει πως “Η Ιστορία είναι φιλοσοφία μέσω παραδειγμάτων”, η Μαρία Ευθυμίου και ο Μάκης Προβατάς, μέσω των εύστοχων διατυπώσεων και ερωτήσεών του, ακολουθούν, με αφετηρία τα γεγονότα, μια περισσότερο ανθρωποκεντρική και κοινωνιοκεντρική προσέγγιση, ένα μονοπάτι με οδηγό τον ορισμό “Ιστορία είναι ό,τι συνέβη στο παρελθόν”. “[….]Το “ό,τι” περιλαμβάνει τα πάντα”*.

Στις 283 σελίδες του βιβλίου γινόμαστε ταξιδιώτες στη χώρα της μνήμης “Η μνήμη είναι ζόρικο πράγμα. Και ξεροκέφαλο. Και επίμονο […]Τίποτε δεν ξεχνιέται. Τίποτε δεν διαγράφεται”· ένας περίπατος γύρω από τις σκέψεις, τις προθέσεις, τις ενέργειες, τα συναισθήματα “η ευτυχία του, για να συμβεί, πρέπει, αναγκαστικά,να περιλαμβάνει και τους άλλους”, τις φοβίες-ακόμα και την πρωταρχική, εκείνη του θανάτου “ξέρουμε ότι είμαστε αγκαζέ με τον θάνατο κάθε στιγμή”. Βρισκόμαστε σε διασταυρώσεις εποχών και κάνουμε παλινδρομικές κινήσεις σε συμβάντα. Τα γεγονότα εξάλλου στην Ιστορία συχνά επαναλαμβάνονται· “Η Ιστορία είναι ένα σχολείο από το οποίο δεν αποφοιτούμε ποτέ”**

Σαν να είμαστε παρόντες σε ένα από τα μαθήματα της Ευθυμίου μαθαίνουμε αλήθειες, και πώς θα ήταν δυνατόν να γίνει αλλιώς αφού “Α-λήθεια είναι αυτό που δεν ξεχνιέται”. Παρακολουθούμε ιστορίες για θρησκείες –“οι θρησκείες και οι ιδεολογίες μοιάζουν στο ότι είναι ολιστικές”-, εφευρέσεις, για την παιδεία, τη διατροφή, την τέχνη. Από την τέχνη της ποίησης αντλεί και η ίδια αλήθειες: “Χρησιμοποιούμε τη δύναμη και μας χρησιμοποιεί και αυτή”

 

***

Η Μ.Ευθυμίου, μέσα από τις απαντήσεις της στον Μ.Προβατά, εκφράζει προβληματισμούς της “[…]η Γη ενοποιείται, το πολιτικό της μέλλον θα είναι η αυτοκρατορία”, απόψεις της “Τα μεγάλα ιδανικά […] και η μάχη γι΄ αυτά, είναι, θεωρώ, από τις πιο συγκλονιστικές πλευρές του ανθρώπου, από τις πιο απελπισμένες. Ιδιαίτερα, καθώς είναι, τελικά, με έναν περίπλοκο τρόπο σπαρακτικά αδιέξοδες”, συμπεράσματά της “Οι κοινωνίες που διαρκούν είναι εκείνες που βρίσκονται διαρκώς σε εγρήγορση, ανησυχούν για τις εξελίξεις, δεν επαναπαύονται, δε εφησυχάζουν. Αν αισθανθείς αυτάρκης και άτρωτος, τότε θα ανοίξεις τις πόρτες από τις οποίες θα εισέλθει η παρακμή σου.”

Το βιβλίο, πέρα του ότι είναι ένας άριστος οδηγός Ιστορίας, ένας ακριβής και αξιόπιστος ξεναγός στην ιστορική περιπλάνηση, αποτελεί έναυσμα για περαιτέρω, πιο λεπτομερειακή ιστορική έρευνα από τους αναγνώστες, μια αφετηρία ιστορικής αναζήτησης. Η δομή του με τη μορφή ερωτήσεων απαντήσεων βοηθά στην ευκολότερη παρακολούθηση της αφηγηματικής ροής. Επιπλέον η παράθεση παραθεμάτων σε πλαίσια από πηγές (Eduardo Galeano, Niall Ferguson, Michael H.Hart, Jared Diamond κ.ά), χωρίς να ανακόπτεται η ροή των απαντήσεων, ενισχύουν το ενδιαφέρον και λειτουργούν ως ένα επικουρικό εγκυκλοπαιδικό εγχειρίδιο. Λόγω του ότι έχει εύκολο αφηγηματικό ρυθμό και είναι ιδιαίτερα κατανοητό ενδείκνυται και για εφήβους.

Σ΄ αυτά τα λίγα χιλιόμετρα γίνονται στάσεις σε πρόσωπα, κοινωνίες και γεγονότα που διαμόρφωσαν τη συλλογική ιστορική μας ύπαρξη.

_____

  *Βασιλης Κρεμμυδάς, Περιοδικό ΙΣΤΟΡΙΑ, τεύχος 549, εκδ. Πάπυρος

**Τζόναθαν Λέθεμ, Οι κόκκινες βασίλισσες, εκδ.Κέδρος

 

_

γράφει η Βίκη Κοσμοπούλου

Ακολουθήστε μας

Το όνομά της ήταν Μπουμπού και δεν ήταν συνηθισμένη στη ζέστη, της Μαρίας Δουρίδα – Μηταράκη

Το όνομά της ήταν Μπουμπού και δεν ήταν συνηθισμένη στη ζέστη, της Μαρίας Δουρίδα – Μηταράκη

Η πασχαλίτσα Μπουμπού βρίσκεται ξαφνικά στην Αφρική αλλά δεν είναι συνηθισμένη στη ζέστη! Ψάχνοντας για δροσιά και σκιά, θα γνωρίσει καινούργιους φίλους και θα μάθει πολλά πράγματα από την καθημερινότητά τους, που είναι τόσο διαφορετική από τη δική της. Θα αγαπήσει...

Το ένστικτο, της Ashley Audrain

Το ένστικτο, της Ashley Audrain

Το ένστικτο τιτλοφορείται το συγγραφικό ντεμπούτο της Ashley Audrain, το οποίο καταπιάνεται με ένα ιδιαίτερα ευαίσθητο θέμα: τη μητρότητα ιδωμένη από μια ρεαλιστική και πιο σκοτεινή πλευρά. Η Μπλάιθ Κόνορ έχει ζήσει μια τραυματική παιδική ηλικία. Η μητέρα της ποτέ δεν...

Επιμέλεια άρθρου Κώστας Θερμογιάννης

Επιμέλεια άρθρου

Διαβάστε κι αυτά

Το ένστικτο, της Ashley Audrain

Το ένστικτο, της Ashley Audrain

Το ένστικτο τιτλοφορείται το συγγραφικό ντεμπούτο της Ashley Audrain, το οποίο καταπιάνεται με ένα ιδιαίτερα ευαίσθητο θέμα: τη μητρότητα ιδωμένη από μια ρεαλιστική και πιο σκοτεινή πλευρά. Η Μπλάιθ Κόνορ έχει ζήσει μια τραυματική παιδική ηλικία. Η μητέρα της ποτέ δεν...

Amor Fati, της Νέλλης Σπαθάρη

Amor Fati, της Νέλλης Σπαθάρη

Η Νάντια και η Τίνα είναι δυο φίλες που μεγαλώνουν μαζί στη ρευστή δεκαετία του 1970. Η μία έχει αδιάφορους, ουδέτερους, κτητικούς γονείς, η άλλη εγκαταλείφθηκε από τον πατέρα της. Πώς αντικατοπτρίζει το παρελθόν τις τωρινές τους συμπεριφορές; Πώς θα καταφέρει η...

Στέλιος Κυριακίδης, ο άνθρωπος που έτρεξε για έναν ολόκληρο λαό, της Μαρίας Κοντού

Στέλιος Κυριακίδης, ο άνθρωπος που έτρεξε για έναν ολόκληρο λαό, της Μαρίας Κοντού

Ποιος ήταν ο Στέλιος Κυριακίδης που έτρεξε για έναν ολόκληρο λαό; Πού γεννήθηκε, πώς έζησε, τι κατάφερε με τη νίκη του στον Μαραθώνιο του 1946; Ποιος ήταν ο χαρακτήρας του, πώς σκληραγωγήθηκε, πώς τον αντιμετώπισε η Αμερική και ο κόσμος όλος; Ο Στέλιος Κυριακίδης...

0 σχόλια

0 Σχόλια

Υποβολή σχολίου