γράφει η Κατερίνα Σιδέρη

Ο έρωτας έστησε χορό και δεν τον νοιάζει αν γύρω του γίνεται πόλεμος, αν οι συνθήκες είναι αντίξοες, αν οι ερωτευμένοι διστάζουν να αντιδράσουν.

Ο έρωτας έστησε χορό και γύρω του ο κόσμος φλέγεται.

Ο έρωτας έστησε χορό και οι κοινωνικές παθογένειες του κρατούν το μαντήλι και δίνουν ρυθμό στα βήματά του. Όμως δεν γνωρίζουν τη δύναμή του, γιατί ο έρωτας, αν ανθίσει, κανείς και τίποτα δεν είναι σε θέση να στερήσει τη μοσχοβολιά του!

Η Λενιώ θα μας απασχολήσει καθ’ όλη τη διάρκεια της ιστορίας. Κατάγεται από ένα μικρό, ημιορεινό χωριό της Γκιώνας. Είναι λογική, είναι συναισθηματική, είναι συγκροτημένη. Στα 15 της θα αφήσει τους γονείς της και θα φιλοξενηθεί στο σπίτι του θείου Μένιου για να φοιτήσει ως εξωτερική μαθήτρια στο Διδασκαλείο. Εκεί πλάι στην ξαδέρφη της Αμαλία, θα γνωρίσει έναν άλλον κόσμο και θα συναντήσει τον έρωτα, αλλά οι συνθήκες, οι άμυνές της, οι αρχές με τις οποίες έχει γαλουχηθεί αλλά και η εμπόλεμη κατάσταση της χώρας, θα σταθούν εμπόδιο στα όνειρά της.

… η ζωή που φοβάται τη ζωή δεν είναι ζωή…

Ένας συντηρητικός και βασιλόφρων πατέρας και ένας ακόμη ο οποίος δεν βάζει τίποτα και κανέναν πάνω από την ευτυχία της κόρης του, η εμπόλεμη εποχή και τα τραγικά της γεγονότα, η πλεκτάνη της καπάτσας θείας Ερμιόνης, ένας επίμονος και αλαζόνας εύελπις, ένα κεφάλι μπούκλες με δική τους προσωπικότητα, αλλά και μια αλμπάνισσα μαμή η οποία θεωρεί πως επιτελεί έργο, ανοίγουν αυλαία και περιμένουν διακαώς τον αναγνώστη να συμπορευτεί μαζί τους.

Ο πόλεμος δημιουργεί έχθρες, δημιουργεί αυταπάτες, δημιουργεί θάνατο. Το αίμα αθώων ψυχών ρέει άφθονο. Στρατιώτες μάχονται για τα ιδανικά των ηγετών τους. Χάνονται και περνούν στην αφάνεια. Ιδέες υποβόσκουν και γίνονται λάφυρα επανάστασης. Ανάμεσά τους νέοι που υπερασπίζονται την πατρίδα τους. Ανάμεσά τους και η Λενιώ που περιμένει στωικά τον αγαπημένο της…

Θα διαβάσουμε για το Μακεδονικό Μέτωπο και την κυβέρνηση Εθνικής Αμύνης του Βενιζέλου, για δυο κόκκινους μαραμένους πανσέδες, για μια διαβολική εξέλιξη της μοίρας έτοιμη να γκρεμίσει τα όνειρα της Λενιώς, για σαθρά υπόβαθρα και φρούδες ελπίδες, αλλά και για ένα τίμιο γιατρουδάκι που στα χέρια του κρατά ένα πολυπόθητο εισιτήριο επιβίωσης.

…πόση δύναμη είχε η Ιστορία για να τους κλείσει σε ένα αναπόδραστο κουκούλι όπου μέσα του στριφογύριζαν σαν κολασμένοι;…

Η ιστορία της Ελλάδος αναμοχλεύεται με τον έρωτα και τα δύσκολα χρόνια της Κατοχής. Το παρελθόν εισβάλει απρόσμενα στο παρόν και το ταρακουνά συθέμελα. Ένα βιβλίο για μια αλλοτινή Λενιώ τυγχάνει ικανό να στοιχειώσει της ηρωίδα μας, και η τελευταία κάνει όσο καλύτερα μπορεί όταν οι συνθήκες το επιτρέπουν, αυτό για το οποίο σπούδασε· μαθαίνει γράμματα στα παιδιά ακόμη και κάτω από αντίξοες συνθήκες.

Σειρά έχει ένα ξεχασμένο σε μπαούλο βυσσινί φόρεμα, ένα νέο πλεκτό κόκκινο φόρεμα, ένα σχοινί δεμένο σε δυο γυναίκες, μια γνωριμία με ενοχλητική χροιά, ένα πρόχειρο γλέντι με ότι διαθέτει ο κάθε χωριανός αλλά και οι ιδεολογικές διαφωνίες ανάμεσα σε πατριώτες, ικανές για να ξεσπάσει ένας φρικτός αδελφοπόλεμος.

Από τα βιβλία που διαβάζω, επιλέγω μια φράση που μου κίνησε το ενδιαφέρον για να την μοιραστώ μαζί σας. Από το βιβλίο της Γιώτας Γουβέλη, ένα σύντομο βιογραφικό της οποίας θα βρείτε στο τέλος του άρθρου, επέλεξα την παρακάτω:

…αχ, ο έρωτας, αυτό το στοιχειό που ζωντανεύει τις καρδιές…

Η ιστορία της Λενιώς, διανθίζεται με γάμους, γεννήσεις, χωρισμούς αλλά και θάνατο. Κυοφορεί προδοσίες, απώλειες, πόλεμο, ραγισμένες καρδιές, αυταπάτες και έρωτες. Ενηλικιώθηκε, μέστωσε, πόνεσε, ερωτεύτηκε, έκλαψε, αδικήθηκε, απομονώθηκε, ημέρεψε. Πλάι της στάθηκαν πολλοί, μα δεν θέλησα να τους συμπεριλάβω στην παρουσίασή μου. Κρίνω σκόπιμο να αναφέρω τα ονόματά τους και τη σύνδεση με την ιστορία να την αφήσω σε εσάς.

Ο Λάμπης, ο Στάθης, ο Σεραφείμ, ο Αρχοντής και ο Περικλής, κρατούν κομμάτια του πολυσχιδούς παζλ της ζωής της και δίνουν τη δική τους απόχρωση στον καμβά που με κόπο δημιουργήθηκε. Χρώματα άλλα ανεξίτηλα, άλλα μουντά και άλλα έντονα και ελπιδοφόρα, μοτίβο καθάριο και άλλοτε ξέχειλο κόμπους, όλα αποτελούν το παρελθόν της Λενιώς, την παρακαταθήκη της που θα περάσει στους απογόνους της.

Η ιστορία γράφτηκε με αίμα αθώων, με αίμα ιδεολόγων, με αίμα αδερφών. Η Λενιώ βρέθηκε στο μάτι του κυκλώνα, έγινε έρμαιο παθών και μίσους, δημιούργησε άθελά της εχθρούς, μα γεύτηκε τον έρωτα το δίχως άλλο.

Ναι, έστησ΄ο έρωτας χορό γύρω της και δε λάθεψε τα βήματα, έστω και αν ήταν λίγα…

Το οπισθόφυλλο του βιβλίου αναφέρει:

Όταν το στόμα σου μου λέει σ’ αγαπώ, δεν το λες εσύ, το λένε μέσα σου χίλιες γενιές που σου μάθανε την αγάπη.

Γιάννης Ψυχάρης

Η δεκαπεντάχρονη Λενιώ σπουδάζει στο παρθεναγωγείο της Αθήνας για να γίνει δασκάλα, ενώ δύο νεαροί ευέλπιδες διεκδικούν την καρδιά της. Η επιλογή της Λενιώς θα δημιουργήσει έναν ορκισμένο εχθρό, ικανό για όλα.

Γύρω τους βράζει το καζάνι της Ιστορίας, ο κίνδυνος παραμονεύει. Ο πληγωμένος αντίζηλος θα στήσει καρτέρι θανάτου στα χρόνια που έρχονται. Ο Μεγάλος Πόλεμος και στη συνέχεια η Κατοχή και ο Εμφύλιος θα γιγαντώσουν τα πάθη.

Αναπόφευκτα, ο αδελφοκτόνος σπαραγμός θα τρυπώσει μέσα στην οικογένεια της Λενιώς, ανάμεσα στα ίδια της τα παιδιά. Και τότε, μέσα στην απόγνωσή της, οι ουρανοί θα της στείλουν βοήθεια από το μακρινό παρελθόν: ένα βιβλίο από μια προγιαγιά που έζησε έναν άλλο εμφύλιο, ο οποίος κατέληξε στη θρυλική Έξοδο του Μεσολογγίου. Εκεί, σε αυτό το βιβλίο του παρελθόντος, η Λενιώ θα διαβάσει και το δικό της πεπρωμένο.

Το μοιραίο βιβλίο μιλάει για συγχώρεση. Μια λεξούλα εύκολη στα μυθιστορήματα και μάλλον αδύνατη στην πραγματική ζωή.

– «Αλαφροΐσκιωτε καλέ, για πες απόψε τι ’δες;»

– «Νύχτα γιομάτη θαύματα, νύχτα σπαρμένη μάγια!»

Λίγα λόγια για τη συγγραφέα του βιβλίου.

Η Γιώτα Γουβέλη γεννήθηκε και μεγάλωσε στο Μεσολόγγι. Είναι απόφοιτος του Μαθηματικού Αθηνών, με μεταπτυχιακές σπουδές στην πληροφορική και τη διοίκηση επιχειρήσεων. Αρχικά εργάστηκε στον χώρο της εκπαίδευσης και στη συνέχεια σε πολυεθνικές εταιρείες επικοινωνίας ως υπεύθυνη Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης. Έχει τρία παιδιά και ζει με την οικογένειά της στην Αθήνα. Από τις εκδόσεις Διόπτρα κυκλοφορούν τα μυθιστορήματά της: Η μουσική του κόσμου (2010), Το σκίτσο (2011), Το κεντρί της πεταλούδας (2013), Το μαγεμένο ποτάμι (2014), Η πρώτη κυρία (2015), Η νύφη της Μασσαλίας (2016), Ματωμένα εντελβάις (2017), Το δάκρυ της μάντισσας (2018), Η προσευχή της μάντισσας (2019), Για ένα τανγκό στη Σμύρνη (2020), Φιορ ντ’ αμόρε (2021), H παραμάνα (2022), Βεντέτα στον Βόσπορο (2023) και Σκλάβα (2024).

Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Περισσότερες πληροφορίες για το βιβλίο, θα βρείτε εδώ.