Καινούργια μέρα, του Νίκου Χρυσού

γράφει η Ανθή Λεκάτη

H ιδέα: Μία συμμορία ατόμων του περιθωρίου με αρχηγό τον Χόρορ πυρπολεί έναν άστεγο πολύ αγαπητό, μορφωμένο και με το χάρισμα να αφηγείται ευφάνταστες ιστορίες, τον Σεβαστιανό. Το νεότερο μέλος αυτής της συμμορίας, ο Παύλος, μετανιώνει για την πράξη του και αποφασίζει να ξορκίσει τις ενοχές του. Εισχωρεί σιγά- σιγά στον κύκλο των κλοσάρ του λιμανιού, προσεγγίζει την παρέα του θύματος χωρίς να αποκαλύψει τη δική του συμμετοχή στο θάνατό του και καταγράφει τις μαρτυρίες του καθενός, με σκοπό να μάθει περισσότερα γι’ αυτόν, να δώσει πάλι ζωή στο νεκρό τους φίλο και να τον κρατήσει ζωντανό στις μνήμες τους. Και όσο περισσότερα μαθαίνει γι’ αυτόν, όσο περισσότερο χρόνο αφιερώνει σε αυτή την αποστολή, τόσο περισσότερο χάνει τα όρια μεταξύ πραγματικού και φανταστικού και καταβυθίζεται στον δικό τους συγκεχυμένο κόσμο.

Τι να πρωτοπεί κανείς για ένα βιβλίο που ολοκληρώθηκε μετά από οκτώ χρόνια έρευνας και συγγραφής, για ένα βιβλίο εφτακοσίων περίπου σελίδων, για ένα βιβλίο που απέσπασε το Βραβείο Λογοτεχνίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης  για το 2019 και το Ειδικό Κρατικό Λογοτεχνικό Βραβείο για το 2020;

Ο πλούτος ίσως είναι ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά αυτού του μυθιστορήματος. Πλούτος στην αφήγηση, στα νοήματα, στους συμβολισμούς, στους χαρακτήρες, στη φαντασία. Ο αναγνώστης έρχεται αντιμέτωπος με μία δαιδαλώδη αφήγηση που θα τον συνεπάρει. Σε ένα πρώτο επίπεδο, οι σύντροφοι του Σεβαστιανού, ο Μαρκόνης, ο Λάκυ, ο Τέως και ο Γιάννης, αφηγούνται στον Παύλο τη δική τους προσωπική ιστορία μέχρι την «πτώση» τους, τα πρόσωπα και τις καταστάσεις που τους ώθησαν να περιφέρονται άστεγοι στο λιμάνι. Σε αυτές τις μαρτυρίες, έρχονται να προστεθούν οι σκέψεις του καθενός για τον αγαπημένο τους φίλο, για το ποιος ήταν και τι μπορεί να του συνέβη, ενώ παράλληλα παρεμβάλλονται αυτούσιες οι ιστορίες του Σεβαστιανού, άλλες από το στόμα του ίδιου, άλλες από την ανάμνηση που άφησαν στον καθένα, άλλες πιο εκτεταμένες, άλλες πιο σύντομες. Και όλα αυτά διαδραματίζονται σ’ ένα τέταρτο επίπεδο αφήγησης που εξιστορεί τα περιφερειακά γεγονότα που συμβαίνουν στο λιμάνι, στους κακόφημους δρόμους και στα σκοτάδια του περιθωρίου. Διηγήσεις που εφάπτονται, μπερδεύονται, αντιφάσκουν, συμφωνούν και παίζουν μονίμως με τα θολά όρια του αληθινού και του φανταστικού, της αλήθειας και του ψέματος, της πραγματικότητας και του μύθου. Ο Χρυσός δημιουργεί ένα λογοτεχνικό σύμπαν που ξεχειλίζει από αφηγήσεις και το κλειδί στην ανάγνωση του βιβλίου είναι ν’ αφεθεί κανείς στην υπέροχη γραφή του συγγραφέα, να βυθιστεί μέσα της, για να διαπιστώσει την συντέλεια μιας σταδιακής μεταμόρφωσης που θα τον σπρώξει γλυκά στον ανοίκειο κόσμο αυτής της παρέας, θα τον οδηγήσει δίπλα στον Τέως και τον Μαρκόνη γύρω από τη φωτιά, μια κρύα χειμωνιάτικη νύχτα, ν’ ακούει τις ιστορίες του Σεβαστιανού.

Οι χαρακτήρες είναι ζωντανοί, απτοί, με σκοτάδια, νίκες, ήττες, ηθικούς κανόνες, διλήμματα, λάθη, έγνοιες, αισθήματα αλληλεγγύης, ανθρωπιάς αλλά και απανθρωπιάς. Είναι άνθρωποι όπως όλοι μας, γι’ αυτό και οι αφηγήσεις τους, όσο επώδυνες, δυσάρεστες, καυστικές ή σκληρές κι αν είναι, δεν παύουν να μας υπενθυμίζουν ότι θα μπορούσαν να είναι και δικές μας ιστορίες. Όπως είπε και ο ίδιος ο Χρυσός σε μία παρουσίαση του βιβλίου του: «από ένα σημείο και μετά τους έβλεπα περισσότερο σαν ανθρώπους παρά σαν άστεγους ανθρώπους». Μόνη εξαίρεση ο Σεβαστιανός, ο οποίος παίρνει μια μυθική, απόκοσμη διάσταση μέσα στις ιστορίες που ξεδιπλώνονται στο βιβλίο και αυτό βέβαια συμβαίνει για κάποιο λόγο. Οι αναφορές στην Καινή Διαθήκη είναι διάσπαρτες, αν και όχι όλες ευδιάκριτες από την πρώτη ανάγνωση. Η πιο ξεκάθαρη είναι τα ονόματα των χαρακτήρων, τα οποία σχετίζονται με τους τέσσερεις Ευαγγελιστές. Ο Λάκυ με τον Λουκά, ο Μαρκώνης με τον Μάρκο, ο Γιάννης με τον Ιωάννη, ο Τέως με τον Ματθαίο. Ο Παύλος παραπέμπει στον μετανοημένο Σαούλ που ασπάστηκε τον Χριστιανισμό μετά το θάνατο του Χριστού και έγινε ο Απόστολος Παύλος που έβαλε στόχο να διαδώσει το έργο του Χριστού, όπως και ο νεαρός Παύλος που θέλησε να κρατήσει ζωντανό τον Σεβαστιανό τις μνήμες όλων, ενώ η μυθική διάσταση του Σεβαστιανού παραπέμπει στην μορφή του Χριστού.

Ο Χρυσός πέτυχε να μιλήσει για ένα ευαίσθητο θέμα, αυτό των αστέγων και μάλιστα σε περίοδο οικονομικής κρίσης, και κατάφερε να μας βάλει στον μικρόκοσμό τους που διέπεται από άλλους κανόνες, σ’ ένα σύμπαν αλλοπρόσαλλο, διαφορετικό, θαυμαστό, δύσκολο, συγκινητικό, επικίνδυνο, ελεύθερο, περιθωριοποιημένο, έναν κόσμο που είναι τόσο κοντά μα και τόσο μακριά από εμάς, αυτόν που βλέπουμε αλλά αρνιόμαστε να κατανοήσουμε, αυτόν που προσπερνάμε ξυστά και γυρίζουμε αλλού το βλέμμα.

Ακολουθήστε μας

Οι προσφορές των εφημερίδων για το Σαββατοκύριακο 27 – 28 Απριλίου 2024

Οι προσφορές των εφημερίδων για το Σαββατοκύριακο 27 – 28 Απριλίου 2024

Real News Καθημερινή Πρώτο Θέμα Το Βήμα της Κυριακής Δώστε μας το email σας και κάθε Παρασκευήθα έχετε στα εισερχόμενά σας τις προσφορές των εφημερίδων (Δεν στέλνουμε ανεπιθύμητη αλληλογραφία ενώ μπορείτε να διαγραφείτε με ένα κλικ και δεν θα...

Λάκης ο Κορδελάκης – Ο δεινόσαυρος που φυσούσε πολύχρωμες κορδέλες – Αγαθή Προδρόμου

Λάκης ο Κορδελάκης – Ο δεινόσαυρος που φυσούσε πολύχρωμες κορδέλες – Αγαθή Προδρόμου

- γράφει η Κατερίνα Σιδέρη - Στον κόσμο μας υπάρχουν πολλά διαφορετικά πράγματα από όσα έχουμε συνηθίσει. Εικόνες που μας παραξενεύουν, εικόνες με μικρές ή μεγάλες ιδιαιτερότητες, εικόνες στις οποίες στέκεσαι λίγο παραπάνω, τουλάχιστον στην αρχή. Κάτι παρόμοιο θα...

Cyber story, των Μανώλη Σφακιανάκη και Εύης Βουκελάτου

Cyber story, των Μανώλη Σφακιανάκη και Εύης Βουκελάτου

Ο Ορφέας ανυπομονεί να τελειώσει το διάβασμα για να βυθιστεί στον κόσμο της ψηφιακής τεχνολογίας που τον ενθουσιάζει με τις δυνατότητές της και τον κάνει να νιώθει όμορφα. Δεν υπάρχουν κανόνες και όρια, τιμωρίες και «πρέπει», αντιθέτως, όλα επιτρέπονται, όλα μπορούν...

Ακολουθήστε μας στο Google News

Επιμέλεια άρθρου

Διαβάστε κι αυτά

ΒιβλιοκριτικέςΠαιδική λογοτεχνία
Λάκης ο Κορδελάκης – Ο δεινόσαυρος που φυσούσε πολύχρωμες κορδέλες – Αγαθή Προδρόμου
Λάκης ο Κορδελάκης – Ο δεινόσαυρος που φυσούσε πολύχρωμες κορδέλες – Αγαθή Προδρόμου

Λάκης ο Κορδελάκης – Ο δεινόσαυρος που φυσούσε πολύχρωμες κορδέλες – Αγαθή Προδρόμου

- γράφει η Κατερίνα Σιδέρη - Στον κόσμο μας υπάρχουν πολλά διαφορετικά πράγματα από όσα έχουμε συνηθίσει. Εικόνες που μας παραξενεύουν, εικόνες με μικρές ή μεγάλες ιδιαιτερότητες, εικόνες στις οποίες στέκεσαι λίγο παραπάνω, τουλάχιστον στην αρχή. Κάτι παρόμοιο θα...

ΒιβλιοκριτικέςΠαιδική λογοτεχνία
Cyber story, των Μανώλη Σφακιανάκη και Εύης Βουκελάτου
Cyber story, των Μανώλη Σφακιανάκη και Εύης Βουκελάτου

Cyber story, των Μανώλη Σφακιανάκη και Εύης Βουκελάτου

Ο Ορφέας ανυπομονεί να τελειώσει το διάβασμα για να βυθιστεί στον κόσμο της ψηφιακής τεχνολογίας που τον ενθουσιάζει με τις δυνατότητές της και τον κάνει να νιώθει όμορφα. Δεν υπάρχουν κανόνες και όρια, τιμωρίες και «πρέπει», αντιθέτως, όλα επιτρέπονται, όλα...

Βιβλιοκριτικές
Μαρία Σκουρολιάκου: ‘Μικρογραφές. Ποιητικοί Στοχασμοί’
Μαρία Σκουρολιάκου: ‘Μικρογραφές. Ποιητικοί Στοχασμοί’

Μαρία Σκουρολιάκου: ‘Μικρογραφές. Ποιητικοί Στοχασμοί’

Μαρία Σκουρολιάκου ΜικροΓραφές ΠΟΙΗΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΑΣΜΟΙ _ γράφει ο Σίμος Ανδρονίδης - Τον Απρίλιο του 2024, το Κέντρο Ευρωπαϊκών Εκδόσεων Χάρη Πάτση προχώρησε στην έκδοση της νέας ποιητικής συλλογής της Μαρίας Σκουρολιάκου, που εν προκειμένω φέρει τον τίτλο...

ΒιβλιοκριτικέςΠαιδική λογοτεχνία
Ο βασιλιάς που δεν ήθελε να κάνει πόλεμο, της Lucia Giustini
Ο βασιλιάς που δεν ήθελε να κάνει πόλεμο, της Lucia Giustini

Ο βασιλιάς που δεν ήθελε να κάνει πόλεμο, της Lucia Giustini

Μια φορά κι έναν καιρό ζούσε ένας βασιλιάς που δεν ήθελε να κάνει πόλεμο. Όλοι οι βασιλιάδες έφευγαν με τον στρατό τους για να κατακτήσουν κι άλλα εδάφη ώστε να κάνουν τα βασίλειά τους μεγαλύτερα αλλά ο βασιλιάς Φλωρέντιος αρνούνταν! Προτιμούσε να κοιμάται μέχρι...

Βιβλιοκριτικές
Η ζωγράφος – Άνδρεα Αρβανιτίδου
Η ζωγράφος – Άνδρεα Αρβανιτίδου

Η ζωγράφος – Άνδρεα Αρβανιτίδου

- γράφει η Κατερίνα Σιδέρη - Η ζωγράφος της ιστορίας μας, ονομάζεται Άννα. Είναι ένα ιδιαίτερο, χαρισματικό και ταλαντούχο κορίτσι που μένει σε μια μονοκατοικία στα Πετράλωνα με τους γονείς της. Μεγαλώνει σε ένα περιβάλλον γεμάτο θαλπωρή και αγάπη και από νεαρή...

ΒιβλιοκριτικέςΠαιδική λογοτεχνία
Μια φορά ήταν ο καιρός, του Κωνσταντίνου Ιωακειμίδη
Μια φορά ήταν ο καιρός, του Κωνσταντίνου Ιωακειμίδη

Μια φορά ήταν ο καιρός, του Κωνσταντίνου Ιωακειμίδη

Μια φορά κι έναν καιρό… ήταν ο καιρός! Με πολλά σπάνια ταλέντα, αεικίνητος και πάντα άστατος ώστε να μη βαριέται και να τον αγαπούν οι θαυμαστές του, κάνει καζούρα σε όλο τον κόσμο με τις διαρκείς αλλαγές: στις νότιες χώρες έχει πολλές μέρες ηλιοφάνεια, στις...

0 σχόλια

0 Σχόλια

Υποβολή σχολίου