Select Page

Με τα μάτια της Ειρήνης Παραδεισανού σε μια τυφλή κοινωνία

Με τα μάτια της Ειρήνης Παραδεισανού σε μια τυφλή κοινωνία

Ειρήνη Παραδεισανού
vakxikon.gr
ISBN: 978-618-5144-57-9

Έχουμε σημειώσει και παλαιότερα ότι ο υπερρεαλισμός αποτελεί μία μεταγλώσσα. Μεταχειρίζεται σύμβολα μέσα από τη συνειρμική τους διάσταση και προσδίδει στο συναισθηματικό τους φορτίο ιδιότητες και αναπαραστατικά χαρακτηριστικά που εκπλήσσουν τον αναγνώστη και αλλοιώνουν την εικόνα που ως τότε είχε για τα αντικείμενα.

Ο δημιουργός μεταχειρίζεται τον υπερρεαλισμό ως ένα όπλο για να συγκρουστεί καλλιτεχνικά με την εικόνα που έχει για τον κόσμο ο αναγνώστης, μεταφέροντάς τον στο συναισθηματικό τοπίο που οικοδομείται ποιητικά. Σε έναν τέτοιο δρόμο κοινωνικής κριτικής κινείται και η Ειρήνη Παραδεισανού με τη νέα της ποιητική συλλογή «τα γυάλινα μάτια των ψαριών» (vakxikon.gr, 2016).

Η ποιήτρια αρνείται τον ίσιο δρόμο που επιβάλλεται και την καταδίκη άλλων (τα γυάλινα μάτια των ψαριών)· δε θέλει να γίνει ένας ακόμα συνένοχος (οι ασάλευτοι), ένα ακόμα αφανισμένο παιδί (ήττα) ή ένας άνθρωπος που φτύνουν και κοροϊδεύουν (άτιτλο). Ταράσσει με την ποίησή της τον αδιάφορο αναγνώστη σαν ένα παιδί που τολμά ακόμα να βλέπει σιωπηλά και τρομακτικά όνειρα (η θάλασσα του ύπνου και το ποίημα, ωδή στην αθωότητα).

Αισθάνεται σαν παλιάτσος που διαφέρει από το κοινό/κοινωνία (ρητορική ένδεια ΙΙ), ένας σκαντζόχοιρος μοναχικός που επαναστάτησε σαν Προμηθέας-ποιητής κατά των θεών και φέρνει τη φωτιά/ευαισθησία στους ανθρώπους (μοναχικός σκαντζόχοιρος). Για αυτό άλλωστε τιμωρείται κι από το Θεό (απουσία, Θεέ). Αντιδρά σαν Θερσίτης που -ενώ ξέρει τι θα γίνει και πως θα τιμωρηθεί από τους σύγχρονους Οδυσσείς- καίγεται από την αδικία της σπατάλης αθώου αίματος και τολμά να μιλήσει (όνειρο Θερσίτη).

Και στο επίκεντρο της ποιητικής της προσοχής είναι τα παιδιά. Υψώνει μια κραυγή αγωνίας για τα παιδιά που δεν προλαβαίνουν να γίνουν νέοι και χάνονται αδέσποτα. Εκδηλώνει την απελπισία της με ένα ύφος επιθετικό κι οργισμένο ως έκφραση μίας ολόκληρης γενιάς που δεν επαναστάτησε και στούμπωσε στη γνωσιοθηρία και τα πρέπει.

Μια κοινωνία που ονειρεύεται πνιγμούς (η θάλασσα του ύπνου και το ποίημα), βία και εκδικητικότητα προς τα παιδιά ξεπετάγεται από την ποιητική της. Τα παιδιά είναι τα αιώνια θύματα· τυφλά, δίχως όνειρα, αδέσποτα σαν εγκαταλελειμμένα κουτάβια, δακρυσμένα που γίνονται λεία λύκων που μεταμορφώνονται σε πρόβατα σαρκοφάγα.

Ένα δαντικό τοπίο αίματος και σωματικών τιμωριών (βασανιστηρίων) ζωντανεύει σε μία σουρεαλιστική αποτύπωση της κανιβαλιστικής κοινωνίας που πνίγει και τυφλώνει -ψυχικά και κυριολεκτικά- την ποιήτρια και τα παιδιά. Εγείρει μία ποιητική κραυγή απόγνωσης κι αγανάκτησης -έως και μάνητας- που συνδέει την υπερρεαλιστική εικαστική με τη μυθολογία και τις κοινωνικές παραστάσεις με τα βιώματα πάνω στο ακτινωτό πολυθεματικό πλέγμα των συνειρμών.

Και ο σουρεαλισμός εκφράζει ακριβώς αυτή την επιθετικότητα, αρνείται τα πρέπει και τους κανόνες, συγκρούεται με το εύπεπτο κι έτοιμο υλικό που μεταφέρεται ως προϊόν προς κατανάλωση. Ωστόσο, η υπερρεαλιστική στροφή δε μειώνει, παρά την αλληγορική ύλη της, την ευαισθησία και την κριτική ματιά της Παραδεισανού. Αντίθετα, αναδύεται θερμότερη ισορροπώντας συναισθηματικά το επιθετικό παράλογο του υπερρεαλισμού της με τη λεπταισθησία. Η σουρεαλιστική ειρωνεία γίνεται το πιο ισχυρό όπλο της απέναντι στην υποταγή.

Εντυπωσιάζουν με την αγριότητά τους οι υπερρεαλιστικές ακροβασίες που γεμίζουν τυφλή κίνηση και αίμα τον ποιητικό καμβά της Παραδεισανού· ένας χώρος σχεδόν εσχατολογικός και τιμωρητικός για τους νέους ανθρώπους που εγκατέλειψε ακόμα κι ο διεστραμμένος (προσευχή) Θεός που αποκοιμήθηκε μακάριος (άτιτλο, αστόχαστα).

Μέσα στη σουρεαλιστική αναπαραστατική δομή της Παραδεισανού απαντώνται ως βασικό συστατικό υλικό πλήθος κοινωνικών παραστάσεων (πορνεία -άτιτλο-, σκηνές νοσοκομείου –υπέρηχος θυρεοειδούς-, παιδική σκηνή παραμυθιού -άτιτλο-, τυφλότητα, ορφάνια κ.ά), ενώ δεν απουσιάζουν οι εξωτερικοί χώροι (συχνά η θάλασσα, η έρημος, χαράδρες και όρη, βροχή, ζώα -κατοικίδια κι αδέσποτα ή άγρια).

Ιδιαίτερης σημασίας είναι το γεγονός ότι η ποιήτρια σε όλη τη συλλογή έχει πολλές αναφορές στα "μάτια". Μάτια γυάλινα, τυφλά ή αλμυρά, εμπύρετα ή άρρωστα, εμφανίζονται σε όλες σχεδόν τις συνθέσεις της συλλογής (τα γυάλινα μάτια των ψαριών, οι ασάλευτοι, ρητορική ένδεια ΙΙ, μοναχικός σκαντζόχοιρος, υπέρηχος θυρεοειδούς, ήττα, εαρινό, Προμηθέας, συνήχηση, Θεέ, άτιτλο, μάτια παιδιού που έμαθε νωρίς). Τα μάτια είναι το αισθητήριο όργανο που μας προσανατολίζει στον ορατό κόσμο και η αίσθηση με την οποία μας αποκαλύπτεται κι εισπράττουμε τον γύρω χώρο/κόσμο.

Δήμος Χλωπτσιούδης
Μανδραγόρας, 2016
ISBN: 978-960-592-032-6

Ωστόσο, χωρίς αυτά ο κόσμος γίνεται μαύρος, αλλά ταυτόχρονα δίνεται η ευκαιρία να δούμε τον κόσμο μέσα από το συναίσθημα. Η τύφλωση που βλέπει όμως η ποιήτρια είναι αλληγορική· είναι η τύφλωση και η αδιάφορη ανεκτικότητα για τα βάσανα των παιδιών, και το χαμό της νέας γενιάς· η τύφλωση μπροστά στην ανέξοδη πολιτική ρητορεία και τα κούφια λόγια (άτιτλο, άτιτλο). Άλλοτε τα μάτια διατηρούν μία σολωμική διάσταση που εκφράζουν την πείνα (κυριολεκτική και μεταφορική).

Παράλληλα, εμφανής είναι η σταχτουρική επιρροή με τη συχνή εμφάνιση στη συλλογή των πουλιών (μάτια παιδιού που έμαθε νωρίς, απουσία, Προμηθέας, ήττα, μοναχικός σκαντζόχοιρος). Ωστόσο, το σαχτουρικό σύμβολο στη ποιητική της Παραδεισανού δεν είναι ο αγωγός/άγγελος του πνευματικού κόσμου (ουρανός) προς τον υλικό (άνθρωπος, Γη). Τα πουλιά της είναι τρομαχτικά, σαρκοβόρα και σκοτεινά. Είναι τα σύμβολα της πολιτικής ρητορείας που σκοτώνει παιδιά ή τα αφήνει με απάθεια να πεινάνε -πνευματικά και σωματικά.

Η Παραδεισανού μεταχειρίζεται μια σειρά συμβόλων μέσα από την υπερρεαλιστική τους διάσταση. Η μυθολογία και οι κοινωνικές παραστάσεις αποδίδονται μέσα από μία αγριότητα που αντικατοπτρίζει τη βαρβαρότητα που επιδεικνύει μία τυφλή κοινωνία απέναντι σε παιδιά και νέους ώστε να γίνουν κι εκείνοι τυφλοί, πνευματικά και ηθικά.

Επιμέλεια κειμένου

Δήμος Χλωπτσιούδης

Ο Δήμος Χλωπτσιούδης είναι φιλόλογος και ποιητής. Γράφει δοκίμια και κριτικές ποίησης παρακολουθώντας τις νέες τάσεις στην Τέχνη. Ασχολείται με επιμέλειες κειμένων και εκδόσεων. Έχει συγγράψει ιστορικές και κοινωνικές μελέτες. Άρθρα (πολιτικά, εκπαιδευτικά, λογοτεχνικά) του δημοσιεύονται στο site tovivlio.net, στο tvxs.gr, στα "Ενθέματα" της Κυριακάτικης Αυγής κ.ά. Έχουν εκδοθεί οι ποιητικές συλλογές: «η οργή της πεταλούδας» (2013), «κατάστιχα» (2014) και «ακατάλληλο» (2016). Έχει συγγράψει τα πολιτικά δοκίμια βιβλία «η δημαγωγία της δημοκρατίας» (2009), «Τοπική Αυτοδιοίκηση, προοπτικές ανάπτυξης των τοπικών κοινωνιών» (δοκιμιακή μελέτη, 2011), και «η μεσαία τάξη στην αγχόνη της κρίσης» (2014). Επίσης, έχει εκδόσει τη συλλογή κοινωνικών δοκιμίων «7 δοκίμια» (2013).

Υποβολή σχολίου

Ακολουθήστε μας!

Follows

Εγγραφείτε στο newsletter

Εκδηλώσεις

Η Φωτεινή Ναούμ στη Γρατινή!

Η Φωτεινή Ναούμ στη Γρατινή!

24.07.2017, 7:30μμ – 24.07.2017, 8:30μμ

Gratini Χάρτης

Οι εκδόσεις Διόπτρα σας προσκαλούν στην παρουσίαση του νέου βιβλίου της Φωτεινής Ναούμ στο δημοτικό σχολείο Γρατινής.
Για τη συγγραφεα θα μιλήσει ο Νίκος Γιασάρης και αποσπάσματα θα διαβάσει η Νικολέτα Άκμπαμπα.
ΠερισσότεραΛιγότερα

26 ενδιαφέρθηκαν  ·  18 θα πάνε
Παρουσίαση του βιβλίου «Λίγες και μία νύχτες»

Παρουσίαση του βιβλίου «Λίγες και μία νύχτες»

28.07.2017, 9:00μμ – 28.07.2017, 10:00μμ

Μύλος Ιερισσού

Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Ιερισσού «Κλειγένης» και οι Εκδόσεις Πατάκη σας προσκαλούν την Παρασκευή 28 Ιουλίου 2017 στις 21.00 στoν Μύλο Ιερισσού, στην παρουσίαση του νέου βιβλίου του Ισίδωρου Ζουργού «Λίγες και μία νύχτες».

Για το βιβλίο θα μιλήσουν οι:
Λένα Οφλίδη, φιλόλογος
Βαγγελιώ Μπαλτζή, φιλόλογος

Θα ακολουθήσει μουσική βραδιά.

Βρείτε το βιβλίο εδώ: bit.ly/2mVgKg9ΠερισσότεραΛιγότερα

Ο Δημήτρης Τσίοδρας στη Χαλκιδική

Ο Δημήτρης Τσίοδρας στη Χαλκιδική

28.07.2017, 9:00μμ – 28.07.2017, 9:00μμ

Άφυτος Χαλκιδικής Χάρτης

Οι εκδόσεις Μίνωας, η Κοινότητα Αφύτου και το βιβλιοπωλείο Οιωνός σάς προσκαλούν στην παρουσίαση του βιβλίου Ευρωπατριωτισμός ή Εθνοκεντρισμοί του συγγραφέα Δημήτρη Τσιόδρα. Σας περιμένουμε την Παρασκευή 28 Ιουλίου, στις 21:00, στην οικία του Κλεάνθη Βαλαρούτσου στην Άφυτο Χαλκιδικής.
Για το βιβλίο θα μιλήσουν η Μαρία Σπυράκη και ο Κώστας Χρυσόγονος, ευρωβουλευτές, και ο συγγραφέας.
Την εκδήλωση θα συντονίσει η Μαρία Καραθανάση, δικηγόρος.
ΠερισσότεραΛιγότερα

3 ενδιαφέρθηκαν  ·  1 θα πάνε
Έρη Ρίτσου | Ο νεκρός δολοφονήθηκε (Σάμος)

Έρη Ρίτσου | Ο νεκρός δολοφονήθηκε (Σάμος)

2.08.2017, 8:00μμ – 2.08.2017, 9:00μμ

Βιβλιοθήκη Πανεπιστημίου Αιγαίου

Οι εκδόσεις ΚΕΔΡΟΣ και το βιβλιοπωλείο ΚΑΡΑΣΤΑΘΗ σας προσκαλούν στην παρουσίαση του βιβλίου της Έρης Ρίτσου

Ο ΝΕΚΡΟΣ ΔΟΛΟΦΟΝΗΘΗΚΕ
www.kedros.gr/product_info.php?products_id=8633

στον αύλειο χώρο της Βιβλιοθήκης Πανεπιστημίου Αιγαίου, Χατζηγιάννειο Κτίριο, Βλιάμου 21, Νέο Καρλόβασι, Σάμος.

Για το βιβλίο θα μιλήσουν οι συγγραφείς Έλσα Χίου και Έλενα Χουσνή.

Η Έρη Ρίτσου θα διαβάσει αποσπάσματα απ’ το βιβλίο.ΠερισσότεραΛιγότερα

6 ενδιαφέρθηκαν
Η Άννα Γαλανού στο Ληξούρι

Η Άννα Γαλανού στο Ληξούρι

2.08.2017, 9:00μμ – 2.08.2017, 10:00μμ

Lixouri, Kaluga Oblast, Russie
Paliki,   Χάρτης

Οι εκδόσεις Διόπτρα και το Βιβλιοπωλείο Happy House σας προσκαλούν στην παρουσίαση του νέου βιβλίου της Άννας Γαλανού
στον προαύλιο χώρο του βιβλιοπωλείου.
Για το βιβλίο θα μιλήσουν η δημοσιογράφος Ελευθερία Κουλουριώτη, η εκπαιδευτικός Καλλιόπη Κρητικού και η συγγραφέας.
Ανάγνωση κειμένων και συντονισμός της εκδήλωσης από τη συγγραφέα Μαίρη Μοσχοπούλου.
Happy House
26710 92411
ΠερισσότεραΛιγότερα

3 ενδιαφέρθηκαν  ·  2 θα πάνε
Ιωάννης Ιωαννίδης: Ο Επιστήμονας και Λογοτέχνης (Λευκωσία)

Ιωάννης Ιωαννίδης: Ο Επιστήμονας και Λογοτέχνης (Λευκωσία)

3.08.2017, 12:30μμ – 3.08.2017, 1:00μμ

University of Nicosia
46 Makedonitissas Ave., CY-2417
Nicosia,  Nicosia, Cyprus Χάρτης

Το Πανεπιστήμιο Λευκωσίας και οι Εκδόσεις ΚΕΔΡΟΣ σας προσκαλούν στην παρουσίαση και συζήτηση

Ιωάννης Ιωαννίδης: Ο Επιστήμονας και Λογοτέχνης
www.kedros.gr/main.php?manufacturers_id=2023

Αμφιθέατρο UNESCO, Κτίριο Europa

12:30-12:35 Καλωσόρισμα
Αντώνης Πολεμίτης, Ανώτατος Εκτελεστικός Διευθυντής, Πανεπιστήμιο Λευκωσίας

12:35-12:45 «Ιωάννης Ιωαννίδης: ο Επιστήμονας»
Σπύρος Μακριδάκης, Διευθυντής Institute For the Future (IFF)
Πανεπιστήμιο Λευκωσίας, Ομότιμος Καθηγητής, INSEAD

12:45-12:55 «Ιωάννης Ιωαννίδης: ο Λογοτέχνης»
Στεφανία Παπαθεοδώρου, Λέκτορας Τεχνολογικού Πανεπιστημίου Κύπρου

12:55-13:25 Τοποθέτηση Συγγραφέα
Ιωάννης Π.Α. Ιωαννίδης, Τακτικός Καθηγητής Ιατρικής Stanford University

Ο συγγραφέας θα διαβάσει αποσπάσματα από το τελευταίο του βιβλίο,

Tractatus για την έκτη φήμη (www.kedros.gr/product_info.php?products_id=8561), συζητώντας θέματα στο μεταίχμιο τέχνης και επιστήμης.

13:25-13:45 Ανοιχτή συζήτηση με το κοινό.

13:45 – 14:00 ΔεξίωσηΠερισσότεραΛιγότερα

2 ενδιαφέρθηκαν
Τάκης Γεράρδης | Το καμίνι (Νεάπολη Λακωνίας)

Τάκης Γεράρδης | Το καμίνι (Νεάπολη Λακωνίας)

9.08.2017, 8:30μμ – 9.08.2017, 9:30μμ

Limira Mare Hotel
Akti Vion 186
Neápolis,  23053 Χάρτης

Οι εκδόσεις ΚΕΔΡΟΣ και ο Σύνδεσμος Αγιονικολαϊτών «Ο κάβο Μαλλιάς» σας προσκαλούν στην παρουσίαση του μυθιστορήματος του Τάκη Γεράρδη

ΤΟ ΚΑΜΙΝΙ
www.kedros.gr/product_info.php?products_id=8628

Για το βιβλίο θα μιλήσουν η Μάρω Χαραμή, φιλόλογος και η Σοφία Δουμάνη, δικηγόρος.

Θα ακολουθήσει συζήτηση με τον συγγραφέα και στο τέλος της εκδήλωσης θα υπογράψει αντίτυπα για τους αναγνώστες.ΠερισσότεραΛιγότερα

5 ενδιαφέρθηκαν
Βαγγέλης Ντελής | Ο καλλιτέχνης (Νάξος)

Βαγγέλης Ντελής | Ο καλλιτέχνης (Νάξος)

18.08.2017, 8:30μμ – 18.08.2017, 9:30μμ

Θεατρικό Μουσείο Ιάκωβος Καμπανέλλης

Οι εκδόσεις ΚΕΔΡΟΣ σας προσκαλούν στην παρουσίαση του μυθιστορήματος του Βαγγέλη Ντελή

Ο ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΗΣ
www.kedros.gr/product_info.php?products_id=8528

Για το βιβλίο θα μιλήσει ο Νίκος Λεβογιάννης, φιλόλογος, πρώην Βουλευτής.

Αποσπάσματα θα διαβάσει η Κατερίνα Σιδερή, Μέλος του ΝΟΠΠΑΠΠΠΑ.

Ο συγγραφέας θα αναφερθεί με διαφάνειες στην προϊστορική Νάξο και τον Κυκλαδικό Πολιτισμό.

Τον συντονισμό της παρουσίασης θα κάνει ο δημοσιογράφος Νικόδημος Λιανός.ΠερισσότεραΛιγότερα

1 θα πάνε
Στην Φθιώτιδα η Δήμητρα Μουλαρά

Στην Φθιώτιδα η Δήμητρα Μουλαρά

19.08.2017, 7:00μμ – 19.08.2017, 7:00μμ

Δρυμαια Χάρτης

Οι εκδόσεις Μίνωας και ο Σύλλογος Απανταχού Δρυμαιωτών σάς προσκαλούν στην παρουσίαση του βιβλίου Το τσαντάκι της Αλφαβήτας της Δήμητρας Μουλαρά.
Σας περιμένουμε το Σάββατο 19 Αυγούστου, στις 19:00, στον χώρο του Δημοτικού Σχολείου στη Δρυμαία Φθιώτιδας.
ΠερισσότεραΛιγότερα

10 ενδιαφέρθηκαν  ·  5 θα πάνε
Βαγγέλης Ντελής | Ο καλλιτέχνης (Οικομουσείο Κoρώνου - Νάξος)

Βαγγέλης Ντελής | Ο καλλιτέχνης (Οικομουσείο Κoρώνου – Νάξος)

20.08.2017, 7:30μμ – 20.08.2017, 8:30μμ

Οικομουσείο Κoρώνου

Οι εκδόσεις ΚΕΔΡΟΣ σας προσκαλούν στην παρουσίαση του μυθιστορήματος του Βαγγέλη Ντελή

O ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΗΣ
www.kedros.gr/product_info.php?products_id=8528

Για το βιβλίο θα μιλήσει ο Νίκος Λεβογιάννης, φιλόλογος, πρώην Βουλευτής.

Αποσπάσματα θα διαβάσει η Κατερίνα Σιδερή, μέλος του ΝΟΠΠΑΠΠΠΑ.

Ο συγγραφέας θα αναφερθεί με διαφάνειες στην προϊστορική Νάξο και τον Κυκλαδικό Πολιτισμό.

Τον συντονισμό της παρουσίασης θα κάνει ο δημοσιογράφος Νικόδημος Λιανός.ΠερισσότεραΛιγότερα

Στην Ξάνθη η Δήμητρα Μουλαρά

Στην Ξάνθη η Δήμητρα Μουλαρά

8.09.2017, 7:00μμ – 8.09.2017, 7:00μμ

Palia Poli
Charsitzoglou
Xánthi,   Χάρτης

Οι εκδόσεις Μίνωας και το εκπαιδευτικό κέντρο Μεταγνώση, στο πλαίσιο του εορτασμού της Παλιάς Πόλης της Ξάνθης, σας προσκαλούν στην παρουσίαση του βιβλίου Το τσαντάκι της Αλφαβήτας της Δήμητρας Μουλαρά.
Σας περιμένουμε την Παρασκευή 8 Σεπτεμβρίου, στις 19:00, στο Θεατράκι της Κεντρικής Πλατείας Ξάνθης.
ΠερισσότεραΛιγότερα

1 ενδιαφέρθηκαν
Η Έλενα Ακρίτα στη Θεσσαλονίκη

Η Έλενα Ακρίτα στη Θεσσαλονίκη

26.09.2017, 7:30μμ – 26.09.2017, 8:30μμ

Public
Tsimiski 24
Thessaloníki,  54624 Χάρτης

Ένας φόνος μεταξύ φίλων.
Η Έλενα Ακρίτα και o Άρης Δημοκίδης παρουσιάζουν το νέο της αστυνομικό μυθιστόρημα Το Mυστικό της Mπλε Πολυκατοικίας. Το τέλειο αυτό έγκλημα θα διαπραχθεί Πέμπτη 15 Ιουνίου 2017, στις 19:30 στα Public Τσιμισκή.

Public
Τσιμισκή 24
2310 227288ΠερισσότεραΛιγότερα

228 ενδιαφέρθηκαν  ·  101 θα πάνε

Φόρτωση περισσότερων

Διαγωνισμοί σε εξέλιξη

Υποβολή συμμετοχής!

Αρχείο

Είσοδος

Pin It on Pinterest

Αν σας άρεσε...

κοινοποιήστε το στους φίλους σας!