Οδυσσέας, του Τζέημς Τζόυς

17.10.2015

ODYSSEAS-james-joyceΤο βιβλίο του Ιρλανδού συγγραφέα Τζέημς Τζόυς που έχει τοποθετηθεί στον κολοφώνα της παγκόσμιας λογοτεχνικής κατάταξης από πολλούς ειδήμονες, έχει προκαλέσει ποικίλες αντιδράσεις από την πρώτη στιγμή που εκδόθηκε και συνεχίζει ακόμα να διχάζει κοινό και κριτικούς.

Όσο και να ακούγεται περίεργο στον ογκώδη αυτό τόμο των 815 σελίδων περιγράφεται μία μόλις ημέρα του κεντρικού πρωταγωνιστή Λεοπόλδου Μπλουμ. Η ιστορία ξεκινάει το πρωί της 16ης Ιουνίου του 1904 περιγράφοντας την τυπική τελετουργία του πρωινού και συνεχίζει με την περιπλάνηση του πρωταγωνιστή στην πόλη του Δουβλίνου όπου συναντάει φίλους και συνεργάτες. Αναμφίλεκτα θα μπορούσε κανείς να αναρωτηθεί γιατί ο συγγραφέας αφιέρωσε 7 χρόνια από τη ζωή του για να ολοκληρώσει το έργο. Η απάντηση σε αυτό το ερώτημα έρχεται με την ανάγνωση κάθε σελίδας, κάθε σειράς και κάθε λέξης του κειμένου.

Η ποικιλόμορφη τεχνική γραφής, η προσεγμένη δομή και η πλήρης αξιοποίηση της αγγλικής γλώσσας είναι τα τρία βασικά στοιχεία του έργου που από τη μία καθυστέρησαν την ολοκλήρωσή του και από την άλλη το κάνουν να ξεχωρίζει στην κορυφή των λογοτεχνικών επιτευγμάτων. Δυστυχώς, όπως συμβαίνει συνήθως στα μεταφρασμένα κείμενα, η απόδοση του έργου στα ελληνικά έχει ως αποτέλεσμα να χάνονται πολλά από αυτά τα στοιχεία. Ο Έλληνας μεταφραστής Σωκράτης Καψάσκης προσπαθεί στον πρόλογο να εξηγήσει τις δυσκολίες που συνάντησε κατά τη διάρκεια του δύσκολου έργου που είχε αναλάβει και καταφέρνει ως ένα βαθμό να μεταδώσει στον αναγνώστη μια κεντρική ιδέα για το πώς πρέπει να διαβαστεί το κείμενο ώστε να κατανοηθούν όσο το δυνατόν περισσότερα νοήματα.

Το έργο χωρίζεται σε 18 κεφάλαια που το κάθε ένα αντιστοιχεί σε κάποιο επεισόδιο της Οδύσσειας του Ομήρου και διαφέρει με τα υπόλοιπα τόσο σε θέμα όσο και σε τεχνική. Σαιξπηρικές αναλύσεις ξεδιπλώνονται σε μορφή διαλόγου, ιστορικά γεγονότα της Ιρλανδίας και της Αγγλίας ξεφυτρώνουν μέσα από αναμνήσεις, σεξουαλικές επιθυμίες ξυπνούν από αναμνήσεις και φιλοσοφικές ανησυχίες συζητιούνται σε ατμόσφαιρα κατάνυξης και οινοποσίας. Ένας θεματολογικός κυκεώνας που αποδίδεται κάθε φορά με διαφορετικό λογοτεχνικό τέχνασμα. Εσωτερικοί διάλογοι, στιχομυθίες και πρόζα, λογοπαίγνια, αναφορές και παρωδίες, αστεϊσμοί και δράμα συνθέτουν τον ορισμό του μοντερνισμού.

Ο Οδυσσέας του Τζόυς είναι ένα βιβλίο που μπορεί να διαβαστεί με πολλούς τρόπους, ο συγγραφέας όμως δεν επιτρέπει ποτέ στον αναγνώστη να αφαιρεθεί. Ζητά και κερδίζει την αμέριστη προσοχή αφού σε πολλά σημεία το πρόσωπο αφήγησης αλλάζει. Ο διάλογος μετατρέπεται σε μονόλογο με αποκορύφωμα το τελευταίο κεφάλαιο που αντιστοιχεί στην ομηρική Πηνελόπη όπου η γυναίκα του πρωταγωνιστή προσπαθώντας να αποκοιμηθεί μετά την επιστροφή του συζύγου της, αναπτύσσει όλο το συνειρμό της μέσα σε μία και μοναδική πρόταση διάρκειας 50 σελίδων.

Ο Τ. Σ Έλιοτ δήλωσε για τον Οδυσσέα πως το θεωρεί το πιο σημαντικό έργο που εκφράζει τη σύγχρονη εποχή και πως δεν θα φταίει ο Τζόυς αν δεν θα μπορεί να γίνει κατανοητός από τους μεταγενέστερους γιατί οι επόμενες γενιές είναι υπεύθυνες για το πνεύμα τους αλλά μία διάνοια σαν το Τζόυς είναι υπεύθυνος μόνο για τους συγχρόνους του.

_

Διαβάστε εδώ το σχετικό δοκίμιο Τόποι και περιπλάνηση στον ΟΔΥΣΣΕΑ για το έργο του Τζέημς Τζόυς, της Μαρίας Λιλιμπάκη – Σπυροπούλου

_

Ακολουθήστε μας

Άγιο Αίμα, του Θοδωρή Παπαθεοδώρου

Άγιο Αίμα, του Θοδωρή Παπαθεοδώρου

Τι ρόλο έπαιξε η Τεργέστη στο προεπαναστατικό ζύμωμα, αν και κάτω από το αυστηρό βλέμμα του καγκελάριου Μέτερνιχ; Πώς φτάσαμε στην ανατίναξη στο Κούγκι και στον χορό του Ζαλόγγου; Γιατί ο Αλή πασάς των Ιωαννίνων ενόχλησε τελικά την Υψηλή Πύλη και πώς θα εκμεταλλευτούν...

Αργότερα, του Stephen King

Αργότερα, του Stephen King

Πόσο εύκολο είναι για έναν συγγραφέα να συνδυάζει με επιτυχία τον τρόμο, το υπερφυσικό στοιχείο και τη συγκίνηση στο μυθιστόρημά του; Όταν πρόκειται για τον μετρ του είδους, τον Stephen King, η απάντηση είναι αυτονόητη και για άλλη μια φορά το αποδεικνύει μέσα από το...

Το πείραμα, του Sebastian Fitzek

Το πείραμα, του Sebastian Fitzek

Ο Βίκτορ Λάρεντς είναι ο συγγραφέας του «Ψυχοθραύστη», μιας ιατρικής έκθεσης μ’ ένα πρωτότυπο κι ενδιαφέρον πείραμα, γραμμένο όμως με τη μορφή βιβλίου θρίλερ! Ένας καθηγητής προσκαλεί φοιτητές του με χρηματικό έπαθλο για να ανακαλύψουν τον λόγο που ο Λάρεντς έγραψε τη...

Το Γκαμπί της Βασίλισσας, του Γουόλτερ Τέβις

Το Γκαμπί της Βασίλισσας, του Γουόλτερ Τέβις

- γράφει η Κάλλη Κωνσταντινοπούλου - Σκάκι, φεμινισμός, εθισμός: μια συναρπαστική ιστορία ενηλικίωσης που κόβει την ανάσα μέχρι τη δραματική κορύφωσή της, η οποία έχει χάρη ανάλογη με το να κάνεις ματ σε τέσσερις κινήσεις.[1] «Δεν είναι το αρχαιότερο παιχνίδι στην...

Η καλύβα του μπαρμπα-Θωμά, της Χάρριετ Μπίτσερ Στόου

Η καλύβα του μπαρμπα-Θωμά, της Χάρριετ Μπίτσερ Στόου

- γράφει η Ζωή Κώτσου - Λίγα λόγια για το βιβλίο Ο πρωταγωνιστής του βιβλίου είναι ο μπαρμπα-Θωμάς είναι ένας νέγρος που αγαπάει όλους τους ανθρώπους χωρίς καμία διάκριση, είτε είναι λευκοί είτε μαύροι. Δέχεται αδιαμαρτύρητα τη μοίρα του και κάνει πάντα το καλό, γιατί...

Ακολουθήστε μας στο Google News

Ακολουθήστε μας στο Google News

Διαβάστε κι αυτά

Η καλύβα του μπαρμπα-Θωμά, της Χάρριετ Μπίτσερ Στόου

Η καλύβα του μπαρμπα-Θωμά, της Χάρριετ Μπίτσερ Στόου

- γράφει η Ζωή Κώτσου - Λίγα λόγια για το βιβλίο Ο πρωταγωνιστής του βιβλίου είναι ο μπαρμπα-Θωμάς είναι ένας νέγρος που αγαπάει όλους τους ανθρώπους χωρίς καμία διάκριση, είτε είναι λευκοί είτε μαύροι. Δέχεται αδιαμαρτύρητα τη μοίρα του και κάνει πάντα το καλό, γιατί...

Στάχτη και πορφύρα, της Μαρίας Χίου

Στάχτη και πορφύρα, της Μαρίας Χίου

Στην Κωνσταντινούπολη της δεκαετίας του 1950 μεγαλώνουν δύο ξαδέρφια που η μοίρα τα χωρίζει για να τα ξαναφέρει κοντά κάτω από τις πιο τραγικές για τον ελληνισμό στιγμές του 1955. Τα παιδιά θα ακολουθήσουν τη μητέρα του ενός στην Αθήνα για ένα καλύτερο αύριο και εκεί...

Πώς λειτουργεί ο κόσμος, του Noam Chomsky

Πώς λειτουργεί ο κόσμος, του Noam Chomsky

ΤΙΤΛΟΣ: Πώς λειτουργεί ο κόσμος ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: Noam Chomsky ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: Προβλήματα της σύγχρονης ζωής ΑΛΛΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΙΔΟΣ: ΕΤΙΚΕΤΕΣ: Αλήθεια, Ενημέρωση, Ηθική, ΗΠΑ, Μέλλον, Φιλοσοφία ΔΙΑΦΟΡΑ: ΣΕΛΙΔΕΣ: 418 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ-ΚΡΙΤΙΚΗ: Μπορεί κανείς να τη...

0 σχόλια

0 Σχόλια

Υποβολή σχολίου