γράφει η Κατερίνα Σιδέρη

Είναι από τις λίγες φορές που επιλέγω να παρουσιάσω ένα βιβλίο μη λογοτεχνικό. Αποφάσισα να το κάνω γιατί πραγματικά αυτό που επέλεξα, είναι πλήρως καταρτισμένο, πλούσιο σε γνώση και ικανό να συνδράμει στο έπακρο τους τελικούς του αποδέκτες, τα παιδιά.

Το βιβλίο απευθύνεται πρωτίστως σε παιδαγωγούς και δη νηπιαγωγούς, σε φοιτητές ΤΕΦΑΑ, σε προπονητές προσχολικής ηλικίας αλλά και σε εκπαιδευτές ΦΑ. Είναι δομημένο σε τέσσερις ενότητες, περιέχει εμπεριστατωμένη γνώση και διαθέτει ένα πλούσιο εκπαιδευτικό υλικό ασκήσεων.

Η πρώτη ενότητα είναι εισαγωγική.

Κάνει λόγο για την πολύτιμη αξία της κίνησης και αναδύει τη σημαντικότητα της προσχολικής ηλικίας. Από νωρίς τα παιδιά χρειάζεται να αναπτύξουν την κινητική τους κατάσταση, να αγαπήσουν τον αθλητισμό διοχετεύοντας μέρος της ενέργειάς τους, αλλά και να υιοθετήσουν έναν σωστό τρόπο ζωής που συνδράμει στο έπακρο την υγεία. 

Δυστυχώς, μα τα σημερινά παιδιά είναι παιδιά της εικόνας και της τεχνολογίας. Παιδιά που πολλές φορές δεν ξέρουν να παίξουν, που όλες οι μετακινήσεις τους γίνονται με μεταφορικό μέσο, παιδιά τα οποία στερούνται κοινωνικών επαφών. Σπάνια παίζουν στις γειτονιές ή τις παιδικές χαρές και όλο αυτό έχει τεράστιο αντίκτυπο στην υγεία τους. Όλη η παραπάνω κατάσταση, ελλοχεύει κινδύνους με πρώτο όλων την παχυσαρκία. Δεν διαθέτουν σωστή στάση σώματος, έχουν μηδαμινά αθλητικά ενδιαφέροντα με αποτέλεσμα να παρατηρείται αδράνεια στην κίνηση του σώματος, των ποδιών και των χεριών.

Αγαπητοί όλοι, είναι πλέον επιτακτική η ανάγκη για δράση, για κίνηση, για άθληση, για ποιοτική ζωή και οι βάσεις πρέπει να τεθούν στην προσχολική ηλικία!

Η κίνηση συνδέεται με την υγεία! Η κίνηση συνδέεται με την ανάπτυξη των οστών, το καρδιακό σύστημα αλλά και τις κινητικές δεξιότητες. Αυτές τις δεξιότητες βοηθάει η συγγραφέας να αφυπνίσουμε μέσα από μια πληθώρα πληροφοριών και ασκήσεων. Αρωγός σε όλα αυτό είναι οι γονείς και η παρότρυνσή τους, η πρόσβαση σε χώρους με κινητικές δραστηριότητες και η ενθάρρυνση των παιδαγωγών για συμμετοχή σε οργανωμένα ή ελεύθερα παιχνίδια.  

Στη δεύτερη ενότητα, γίνεται λόγος για τον σχεδιασμό.

Δημιουργούμε προγράμματα με βάση τις ανάγκες της εκάστοτε ομάδας. Δίνουμε μεγάλη σημασία στην ηλικία, συνειδητοποιώντας ότι τα μικρά παιδιά δεν είναι σε θέση να παραμείνουν συγκεντρωμένα για μεγάλο χρονικό διάστημα και επιπλέον μπορούν να υπακούσουν προς το παρόν, μονάχα σε απλούς κανόνες. Παράλληλα κατανοούμε ότι έχουν περιορισμένες δεξιότητες, έχουν ανάγκη από επιβράβευση, μπορούν να ανταποκρίνονται θετικότερα σε ασκήσεις – παιχνίδια και μη ξεχνάτε, χρειάζονται παρότρυνση.  

Επιλέγουμε μια προπόνηση με γνώμονα τη διασκέδαση των παιδιών, τη συνεργασία, τη μεταξύ τους συναναστροφή και αλληλεπίδραση αλλά και την τήρηση απλών και κατανοητών κανόνων παιχνιδιού.

Από τα βιβλία που διαβάζω, επιλέγω μια φράση που μου κίνησε το ενδιαφέρον για να την μοιραστώ μαζί σας. Από το βιβλίο της Φωτεινής Βενετσάνου, ένα σύντομο βιογραφικό της οποίας θα βρείτε στο τέλος του άρθρου, επέλεξα την παρακάτω:

…θέλουμε να διασκεδάζουν τα παιδιά τόσο πολύ, που να μη συνειδητοποιούν ότι ασκούνται. Τότε η άσκηση θα γίνει μέρος της ζωής τους… 

Οδεύουμε ολοταχώς στην τρίτη ενότητα.

Ο παιδαγωγός έχει έναν κομβικό και συνάμα δύσκολο ρόλο. Θεσπίζει τους κανόνες, επιλέγει τις σωστές δραστηριότητες έτσι ώστε να ανταποκριθεί το σύνολο, μετατρέπει το ‘δεν μπορώ’ σε ‘μπορώ’ με πειθώ, σεβασμό και εμπνέοντας εμπιστοσύνη, επιλέγει τον κατάλληλο χώρο άθλησης και τον αντίστοιχο εξοπλισμό, χρειάζεται τη συνδρομή των γονιών και οριοθετεί τον χώρο τους και τέλος δεν ξεχνά ποτέ την επιβράβευση προς τους μικρούς ασκούμενους.

Θυμηθείτε ότι αν τα παιδιά φύγουν από την προπόνηση ή τη δραστηριότητα ευτυχισμένα, θα επιδιώξουν να έρθουν ξανά και μόνο τότε θα έχουμε επίτευξη στόχου!

Στην τέταρτη ενότητα, θα βρείτε μια πληθώρα δραστηριοτήτων. Ασκήσεις – παιχνίδια για να γνωρίσουν τα παιδιά το σώμα τους, για να ενεργοποιηθούν οι κινήσεις τους αλλά και για να αναπτυχθούν οι κινητικές τους δεξιότητες.

Ασκήσεις με ευστροφία, φαντασία, διασκέδαση, ασκήσεις δέλεαρ για τα παιδιά, ασκήσεις που οδηγούν σε καλή διάθεση και ευφορία!

Ξεχώρισα κάποιες από αυτές και θα ήθελα να τις μοιραστώ μαζί σας.

# οι σαπουνόφουσκες

# φτιάχνω σχήματα με το σώμα μου

# ο χορός των φύλλων

# η βόλτα της χελώνας

# ο προσωπικός μου καθρέφτης

# αλάτι ψιλό – αλάτι χοντρό. Αχ τι αναμνήσεις ξύπνησαν από την παιδική μου ηλικία!

# παντομίμα

# τα βατραχάκια

# τα ακροβατικά των μπαλονιών

# παίζουμε μπόουλινγκ

Ο παιδαγωγός, επιλέγει εκείνες που ανταποκρίνονται στο δικό του σύνολο και προτρέπει τα παιδιά να συμμετέχουν. Τα παιδιά έχουν ανάγκη το παιχνίδι και όταν το παιχνίδι συνδυάζει κίνηση έχει διττά αποτελέσματα. Επιλέγοντας τις κατάλληλες ασκήσεις και παρέχοντας στα παιδιά διασκέδαση, εκείνα απελευθερώνονται, γίνονται ενεργά μέλη της ομάδας, ενισχύουν τις κινητικές τους δεξιότητες και επιπρόσθετα καλλιεργούν σημαντικά χαρακτηριστικά όπως η αυτοπεποίθηση και η κοινωνικότητα.

Πραγματικά το βιβλίο που μόλις παρουσίασα, είναι ένα πολύτιμο εγχειρίδιο στα χέρια των ειδικών. Ένα απαραίτητο βιβλίο για εκείνους που αποφάσισαν να ασχοληθούν με την εκγύμναση παιδιών προσχολικής ηλικίας και επιθυμούν να ξεχωρίσουν.

Πλούσιο σε ασκήσεις και εξίσου πλούσιο σε γνώσεις, με τη δημιουργό του να έχει ξεχωρίσει στον χώρο και να έχει εργαστεί με σεβασμό στην επιμόρφωση εκπαιδευτικών που επιλέγουν να ασχοληθούν με την ποιότητα ζωής της παιδικής ηλικίας. 

Το οπισθόφυλλο του βιβλίου αναφέρει:

Το βιβλίο Γυμνάζοντας παιδιά προσχολικής ηλικίας θα βοηθήσει: εκπαιδευτικούς ΦΑ, προπονητές αθλημάτων και φοιτητές ΤΕΦΑΑ να σχεδιάσουν και να εφαρμόσουν ένα ποιοτικό πρόγραμμα άσκησης για μικρά παιδιά νηπιαγωγούς να γυμνάσουν τους μαθητές τους και να πετύχουν τους στόχους που θέτει το πρόγραμμα σπουδών για το νηπιαγωγείο.

Σε αυτό το βιβλίο θα βρείτε

Σύντομη περιγραφή των χαρακτηριστικών των μικρών μαθητών σας (γνωστικά, συναισθηματικά, ψυχοκινητικά)

Όλα όσα πρέπει να γνωρίζει κάποιος για να σχεδιάσει ένα αναπτυξιακά κατάλληλο πρόγραμμα.

Πρακτικές συμβουλές για την ανάπτυξη των βασικών κινητικών δεξιοτήτων, των κινητικών εννοιών και της φυσικής κατάστασης των παιδιών.

Οδηγίες για την αποτελεσματική οργάνωση των μαθημάτων.

100 συναρπαστικά παιχνίδια και δραστηριότητες (με αναλυτική περιγραφή των στόχων τους, του απαραίτητου εξοπλισμού και της πορείας της διδασκαλίας

Λίγα λόγια για τη συγγραφέα του βιβλίου.

Γεννήθηκε και μεγάλωσε στο Ναύπλιο. Το 1989 αποφοίτησε από το ΤΕΦΑΑ Αθηνών και το 2001, ξεκίνησε μεταπτυχιακές σπουδές που την οδήγησαν στην απόκτηση μεταπτυχιακού διπλώματος, αρχικά, και διδακτορικού τίτλου σπουδών, στη συνέχεια, αποσπώντας «άριστα» για την ακαδημαϊκή της επίδοση. Για πάνω από 25 χρόνια, συνεργάστηκε με διάφορους πολιτιστικούς και αθλητικούς φορείς. Στο διάστημα 1998 – 2013 εργάστηκε ως εκπαιδευτικός Φυσικής Αγωγής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση, ενώ τα τελευταία χρόνια διετέλεσε υποδιευθύντρια και, στη συνέχεια, διευθύντρια δημοτικού σχολείου, οπότε και της αποδόθηκε από το Υπουργείο Παιδείας βραβείο «Αριστείας και Καινοτομίας στην Εκπαίδευση».

Έχει στο ενεργητικό της πάνω από 100 εισηγήσεις σε διεθνή και πανελλήνια επιστημονικά συνέδρια, ενώ έχει επιμορφώσει δεκάδες εκπαιδευτικών σε θέματα που αφορούν στον σχεδιασμό και την εφαρμογή αναπτυξιακών προγραμμάτων κίνησης με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας ζωής στην παιδική ηλικία. Έχει συγγράψει περισσότερα από 70 επιστημονικά άρθρα και δύο βιβλία, που αποτελούν χρήσιμα εργαλεία στα χέρια των παιδαγωγών, ενώ έχει συμμετάσχει στη συγγραφή συλλογικών τόμων που αφορούν στη Φυσική Αγωγή. Είναι κριτής σε πάνω από 40 επιστημονικά περιοδικά και μέλος της συμβουλευτικής επιτροπής του Διεθνούς Οργανισμού Motor Development Research Consortium.

Αγαπά πολύ τα παιδιά (ίσως γιατί και η ίδια παραμένει –πεισματικά- παιδί). Γνωρίζει καλά πως κάθε εμπειρία που βιώνουν τα παιδιά «γράφει» στην προσωπικότητα τους, γι αυτό και προσπαθεί να εμφυσήσει στους φοιτητές και τους συνεργάτες της το πρότυπο του υποστηρικτικού και ενθουσιώδους δασκάλου που εμπνέει τους μαθητές του.

Motto της είναι πως κάθε μάθημα μπορεί (και οφείλει) να είναι συναρπαστικό!.

Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Σάλτο.

Περισσότερες πληροφορίες για το βιβλίο, θα βρείτε εδώ.