Φωκίων μου… αγαπημένε μου!… (κριτική παρουσίαση)

10.01.2014

σχόλια

Φωκίων αγαπημένε μου Φωκίων

Πρόσφατα ήρθε στο χέρι μου το εξαιρετικό βιβλίο της Αθηνάς Μαραβέγια “Φωκίων μου… αγαπημένε μου!…”. Η αλήθεια είναι το βιβλίο δεν το γνώριζα, δεν έπεσε στην αντίληψή μου, ίσως και λόγω της εποχής που εκδόθηκε (2001) που δεν παρακολουθούσα την ελληνική λογοτεχνία, πόσο μάλλον τη σύγχρονη παραγωγή.

Το μυθιστόρημα περιδιαβαίνει τις δεκαετίες της ελληνικής μετανάστευσης στην Αφρική και με τρόπο εύληπτο καταδεικνύει οιονεί σημειώσεων τις δυσκολίες που αντιμετώπιζαν οι Έλληνες ήδη από τη δεκαετία του '20 στην Αιθιοπία. Βάσανα, κακουχίες, αγωνίες, πόλεμοι, σχέσεις με την πατρίδα και την ακμάζουσα αιθιοπική ελληνική παροικία καταγράφονται σε ένα βιβλίο 360 σελίδων.

Στην ουσία το βιβλίο διατρέχει το αφρικανικό μεταναστευτικό ρεύμα καθόλη τη διάρκεια του Κ΄ αιώνα. Ο Φωκίων, ο Βασίλης, η Μαρία, η κυρα-Αθηνά και η κυρα-Ελένη θα μπορούσε ο καθένας που βίωσε την ξενιτιά επί δεκαετίες. Από την πάμφτωχη Κεφαλονιά του 1920 στην μεσοπολεμική και άμεσα μεταπολεμική Αιθιοπία και από την Αιθιοπία πίσω στην Ελλάδα και την Κεφαλλονιά για ένα νέο ξεκίνημα.

Όταν το βιβλίο τελειώνει η ζωή του Φωκίωνα ζωντανεύει στη μνήμη γιατί ένας τέτοιος βίος είναι μάθημα ζωής για τον αναγνώστη. Επιλέγει στην αρχή της ζωής του να προκόψει με τις δικές του δυνάμεις και μένει πιστός στην επιλογή του ως το τέλος. Και το κάνει με κέφι, επιμονή, μεθοδικότητα και χιούμορ. Ένα χιούμορ που προσφέρει η συγγραφέας –οιονεί βιογράφος- αβίαστα, πηγαία. Αξιαγάπητος ο Φωκίων είτε μιλάει τις διαλέκτους της Ανατολικής Αφρικής είτε τα κεφαλλονίτικα. Κι αυτό γιατί σε κάθε γλώσσα που μιλάει καταφέρνει να ταυτίζει την ηθική με την αισθητική. Πολύ απλά και φυσικά το σωστό είναι και όμορφο.

Ο πρωταγωνιστής, πραγματικός αγωνιστής της ζωής, πολεμά καθημερινά για την επιβίωση και την αξιοπρέπεια. Τα συναισθήματα και οι προσπάθειες δημιουργίας και οικονομικής επιβίωσης κυριαρχούν μαζί με εικόνες της καθημερινότητας των Ελλήνων μεταναστών.

Αν και κέντρο της πλοκής παραμένει η Αιθιοπία, δεν είναι λίγες οι αναφορές σε σύγχρονα ελληνικά ή κεφαλλονίτικα (πατρίδα του Φωκίωνος) συμβάντα (Β΄ Παγκόσμιος, σεισμός και πυρκαγιά του '53, καταστροφή του νησιού με τη μεγάλη πυρκαγιά κατά τη δεκαετία του 1980) σε στα τοπικά πολιτικά ζητήματα (ανεξαρτητοποίηση των Αφρικανών, εμπλοκή των Μεγάλων Δυνάμεων σε κάθε ευκαιρία).

Δε θα ήταν σφάλμα να χαρακτηρίσουμε το έργο ως μυθιστορηματική απόδοση καταγραφών ενός ημερολογίου ή ως το τριτοπρόσωπα δοσμένο απομνημόνευμα ενός Έλληνα μετανάστη. Η γλώσσα της συγγραφέως ρέουσα και ευχάριστη. Η ζωντανή γλώσσα (του κεφαλλονίτικου ιδιώματος και των ανατολικοαφρικανικών διαλέκτων) προσφέρει μια φυσικότητα στους διαλόγους και τέτοια παραστατικότητα συμβάλλοντας στην ανεμπόδιστη ανάγνωση του μυθιστορήματος.

Η λιτότητα του λόγου συμπλέκεται με τα αφηγηματικά σχήματα και τους αναχρονισμούς. Μεταχρονίες, προλήψεις και προοικονομία αξιοποιούνται σε κάθε ευκαιρία, κάνοντας το κείμενο να “τρέχει” ανεμπόδιστα κι ευχάριστα. Η αφήγηση έχει εξωτερική εστίαση με έναν αφηγητή παντογνώστη και μη συμμετέχοντα, παρότι κεντρικός ήρωας θα μπορούσε να είναι ο αφηγητής. Τα αυτοβιογραφικά στοιχεία συμπλέκονται με τη μυθοπλασία, οι κοινές εμπειρίες προσωποποιούνται σε ήρωες φανταστικούς κάνοντας το μυθιστόρημα να μοιάζει με την προσωπική ιστορία της συγγραφέως και της οικογένειάς της.

RSS Ενημέρωση από το χώρο της εκπαίδευσης

  • ΠΟΣΕΕΠΕΑ για Σύμβουλο Σχολικής Ζωής: Ζητά απόσυρση του άρθρου 38 στο νομοσχέδιο του ΥΠΑΙΘ 01/06/2020
    ΠΟΣΕΕΠΕΑ για Σύμβουλο Σχολικής Ζωής: Ζητά απόσυρση του άρθρου 38 στο νομοσχέδιο του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων “Αναβάθμιση του Σχολείου και άλλες διατάξεις”. ΠΟΣΕΕΠΕΑ για Σύμβουλο Σχολικής Ζωής ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΥΛΛΟΓΩΝ ΕΙΔΙΚΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ (Π.Ο.Σ.Ε.Ε.Π.Ε.Α) Πανεπιστημίου 59, 4ος όρ., Τ.Κ. 105 64, Αθήνα, e-mail: poseepea@yahoo.gr ιστολόγιο: www.poseepea.blogspot.gr Αθήνα, 01/06/2020 Αρ. Πρωτ.: 28 Προς: […]
  • Ομιλία Μερόπης Τζούφη για νομοσχέδιο Υπουργείου Παιδείας: Eχει ήδη απορριφθεί από την εκπαιδευτική κοινότητα 01/06/2020
    Ομιλία Μερόπης Τζούφη για νομοσχέδιο Υπουργείου Παιδείας: Eχει ήδη απορριφθεί από την εκπαιδευτική κοινότητα – Τι είπε στην ΕΜΥ της Βουλής. Ομιλία Μερόπης Τζούφη “Το νομοσχέδιο του υπουργείου Παιδείας αποτελεί σημείο επιστροφής στην κανονικότητα της κακής νομοθέτησης, της απουσίας διαλόγου, αλλά και της αποθέωσης της επικοινωνιακής πολιτικής σε βάρος των ουσιαστικών προβλημάτων που αντιμετωπίζει η […]
  • Δημοτικά και Νηπιαγωγεία: Εγκύκλιος διευκρινίσεων συγκρότησης τμημάτων και εγγραφών 01/06/2020
    Δημοτικά και Νηπιαγωγεία: Εγκύκλιος διευκρινίσεων συγκρότησης τμημάτων και εγγραφών για το σχολικό έτος 2020-2021, της Υφ. Παιδείας Σ. Ζαχαράκη. Δημοτικά και Νηπιαγωγεία Εγκύκλιο με αρ. πρωτ: 66315 /Δ1/01.06.2020 υπέγραψε η Υφυπουργός Παιδείας και Θρησκευμάτων κα Σοφία Ζαχαράκη με διευκρινίσεις σχετικά με τη συγκρότηση τμημάτων επαναλειτουργίας και τη διαδικασία συγκρότησης τμημάτων Νηπιαγωγείου και Α΄ Δημοτικού. Δείτε […]
  • Συμπληρωματικές οδηγίες ειδικών σχολείων έναντι κορονοϊού 01/06/2020
    Συμπληρωματικές οδηγίες ειδικών σχολείων της Εθνικής Επιτροπής Προστασίας της Δημόσιας Υγείας έναντι του κορονοϊού COVID-19. Συμπληρωματικές οδηγίες ειδικών σχολείων Με την υπ. αριθμ. 65526 /Δ3/29.05.2020 Εγκύκλιο της Γ.Γ του Υπ. Παιδείας και Θρησκευμάτων κας Αναστασίας Γκίκα κοινοποιούνται συμπληρωματικές οδηγίες της Εθνικής Επιτροπής Προστασίας της Δημόσιας Υγείας έναντι του κορωνοϊού COVID-19 για τις Σχολικές Μονάδες Ειδικής […]
  • Προσλήψεις Κοινωνικών Λειτουργών και Ψυχολόγων: Διατίθενται 46.000.000 ευρώ-Τι είπε η Ν. Κεραμέως στη Βουλή 01/06/2020
    Προσλήψεις Κοινωνικών Λειτουργών και Ψυχολόγων: Διατίθενται 46.000.000 ευρώ – Τι ανέφερε η Υπ. Παιδείας Ν. Κεραμέως στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής, κατά τη διάρκεια συζήτησης για το νομοσχέδιο “Αναβάθμιση του Σχολείου και άλλες διατάξεις”. Προσλήψεις Κοινωνικών Λειτουργών και Ψυχολόγων Αναφορά σε προγραμματισμό προσλήψεων Κοινωνικών Λειτουργών και Ψυχολόγων στα σχολεία έκανε η Υπουργός Παιδείας και […]
  • Κεραμέως για αξιολόγηση εκπαιδευτικών: “Ξεκινάει το επόμενο διάστημα η διαδικασία σύνταξης πλαισίου” 01/06/2020
    Κεραμέως για αξιολόγηση εκπαιδευτικών: “Ξεκινάει το επόμενο διάστημα και η διαδικασία σύνταξης του πλαισίου” – Τι είπε για την αξιολόγηση της σχολικής μονάδας και του εκπαιδευτικού έργου. Κεραμέως για αξιολόγηση εκπαιδευτικών “Ξεκινάει το επόμενο διάστημα και η διαδικασία σύνταξης του πλαισίου για την αξιολόγηση εκπαιδευτικών”, ανακοίνωσε κατά τη διάρκεια της ομιλίας της στην Επιτροπή Μορφωτικών […]
  • Φίλης-Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων: “H ΝΔ θέλει σχολείο φθηνό για το κράτος και ακριβό για την οικογένεια” 01/06/2020
    Φίλης-Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων: “H ΝΔ θέλει σχολείο φθηνό για το κράτος και ακριβό για την οικογένεια” – Η ομιλία για το νομοσχέδιο “Αναβάθμιση του Σχολείου και άλλες διατάξεις”. Φίλης-Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων Η ΕΠΕΚΕ Παιδείας ΣΥΡΙΖΑ κοινοποίησε Δελτίο Τύπου της ομιλίας του Τομεάρχη Παιδείας ΣΥΡΙΖΑ και εισηγητή της αντιπολίτευσης όσον αφορά στο νομοσχέδιο “Αναβάθμιση του Σχολείου και […]
  • Κεραμέως-Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων: 4 εισαγωγικά σχόλια και 6 σημεία του νομοσχεδίου 01/06/2020
    Κεραμέως-Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων: 4 εισαγωγικά σχόλια και 6 σημεία του νομοσχεδίου “Αναβάθμιση του Σχολείου και άλλες διατάξεις”. Κεραμέως-Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων Συζήτηση επί της αρχής του νομοσχεδίου:  “Αναβάθμιση του Σχολείου και άλλες διατάξεις” Ομιλία της Υπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων, Νίκης Κεραμέως, στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής Κυρίες και κύριοι Συνάδελφοι, Συζητάμε σήμερα επί της αρχής […]
  • Ακρόαση Φορέων στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων για το νομοσχέδιο του ΥΠΑΙΘ: Ποιοι θα συμμετέχουν 01/06/2020
    Ακρόαση Φορέων στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων για το νομοσχέδιο “Αναβάθμιση του Σχολείου και άλλες διατάξεις” – Ποιοι θα συμμετέχουν. Ακρόαση Φορέων Κατά τη διάρκεια της συζήτησης στην  Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων (ΕΜΥ) της Βουλής, σήμερα Δευτέρα 01.06.2020 με θέμα ημερήσιας διάταξης: Επεξεργασία και εξέταση του σχεδίου νόμου του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων “Αναβάθμιση του Σχολείου και […]
  • ΦΕΚ κανόνων τήρησης αποστάσεων: Μέτρα μετακίνησης μαθητών κ.α. 01/06/2020
    ΦΕΚ κανόνων τήρησης αποστάσεων: Μέτρα μετακίνησης μαθητών-Μέτρα προστασίας εντός νοσοκομείων, δημοσίων υπηρεσιών και χώρων συνάθροισης κοινού κ.α. ΦΕΚ κανόνων τήρησης αποστάσεων Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ B 2087 – 31.05.2020 η υπ. αριθμ. Δ1α/ΓΠ.οικ. 33465 ΚΥΑ με κανόνες τήρησης αποστάσεων σε ιδιωτικές επιχειρήσεις, δημόσιες υπηρεσίες και άλλους χώρους συνάθροισης κοινού στο σύνολο της Επικράτειας, προς περιορισμό της […]

Ακολουθήστε μας!

Κερδίστε το!

Οδηγός ιστοσελίδας

Αρχείο

Επιμέλεια άρθρου Δήμος Χλωπτσιούδης
Ο Δήμος Χλωπτσιούδης είναι φιλόλογος και ποιητής. Γράφει δοκίμια και κριτικές ποίησης παρακολουθώντας τις νέες τάσεις στην Τέχνη. Ασχολείται με επιμέλειες κειμένων και εκδόσεων. Έχει συγγράψει ιστορικές και κοινωνικές μελέτες. Κριτικές και δοκίμιά του του δημοσιεύονται σε ιστοσελίδες και ηλεκτρικά περιοδικά (tovivlio.net, tvxs.gr, Vakxikon.gr κ.ά.), καθώς και σε έντυπα περιοδικά (Μανδραγόρας, Σίσυφος, δίοδος 66100, ένεκεν, φευθ κ.ά.) Έχουν εκδοθεί οι ποιητικές συλλογές: «η οργή της πεταλούδας» (2013), «κατάστιχα» (2014) και «ακατάλληλο» (2016). Έχει συγγράψει τα πολιτικά δοκίμια «η δημαγωγία της δημοκρατίας» (2009), «Τοπική Αυτοδιοίκηση, προοπτικές ανάπτυξης των τοπικών κοινωνιών» (2011) και «η μεσαία τάξη στην αγχόνη της κρίσης» (2014).

Επιμέλεια άρθρου

Ο Δήμος Χλωπτσιούδης είναι φιλόλογος και ποιητής. Γράφει δοκίμια και κριτικές ποίησης παρακολουθώντας τις νέες τάσεις στην Τέχνη. Ασχολείται με επιμέλειες κειμένων και εκδόσεων. Έχει συγγράψει ιστορικές και κοινωνικές μελέτες. Κριτικές και δοκίμιά του του δημοσιεύονται σε ιστοσελίδες και ηλεκτρικά περιοδικά (tovivlio.net, tvxs.gr, Vakxikon.gr κ.ά.), καθώς και σε έντυπα περιοδικά (Μανδραγόρας, Σίσυφος, δίοδος 66100, ένεκεν, φευθ κ.ά.) Έχουν εκδοθεί οι ποιητικές συλλογές: «η οργή της πεταλούδας» (2013), «κατάστιχα» (2014) και «ακατάλληλο» (2016). Έχει συγγράψει τα πολιτικά δοκίμια «η δημαγωγία της δημοκρατίας» (2009), «Τοπική Αυτοδιοίκηση, προοπτικές ανάπτυξης των τοπικών κοινωνιών» (2011) και «η μεσαία τάξη στην αγχόνη της κρίσης» (2014).

3 σχόλια

3 Σχόλια

  1. Βάσω Αποστολοπούλου-Αναστασίου

    “Στην ουσία το βιβλίο διατρέχει το αφρικανικό μεταναστευτικό ρεύμα καθόλη τη διάρκεια του Κ΄ αιώνα. Ο Φωκίων, ο Βασίλης, η Μαρία, η κυρα-Αθηνά και η κυρα-Ελένη θα μπορούσε ο καθένας που βίωσε την ξενιτιά επί δεκαετίες…”
    “… ως μυθιστορηματική απόδοση καταγραφών ενός ημερολογίου ή ως το τριτοπρόσωπα δοσμένο απομνημόνευμα ενός Έλληνα μετανάστη. Η γλώσσα της συγγραφέως ρέουσα και ευχάριστη….”

    Και μόνο αυτά τα στοιχεία είναι αρκετά για να μου κινήσουν το ενδιαφέρον, φίλε μου Δήμο, συν την όλη σου ανάλυση/κριτική, την τόσο εύστοχη και περιγραφική – όπως πάντα άλλωστε!
    Παίρνει λοιπόν και ο “Φωκίων” σειρά για τα ράφια της βιβλιοθήκης μου!

    Απάντηση
  2. ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΣ ΠΑΠΑΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥΣ

    Έχοντας το προνόμιο να έχω διαβάσει το βιβλίο της συμπατριώτισσας μου της Αθηνάς Μαραβέγια – στην ίδια πόλη της Αιθιοπίας γεννηθήκαμε και μεγαλώσαμε – μπορώ να πω με απόλυτη βεβαιότητα ότι η προσέγγιση που κάνει ο Δήμος στο θαυμάσιο αυτό αφήγημα της Αθηνάς είναι εξαιρετική. Έπιασε τον σφυγμό του ολοζώντανου τρόπου με τον οποίον η συγγραφέας περιγράφει την ζωή στην Αιθιοπία, στην Κεφαλλονιά, αλλά και αλλού με τους πολέμους, τις φυσικές καταστροφές, την καθημερινότητα, σε όλες της τις εκφάνσεις σε μια μεγάλη χρονική περίοδο με κεντρικό πρόσωπο τον αγαπημένο της Φωκίωνα! Το χιούμορ, η γλώσσα, οι εικόνες που συναντάει ο αναγνώστης, είναι πραγματικά δοσμένα με μια σπάνια ζωντάνια. Εγώ οφείλω να πω ότι τούτο το βιβλίο μου χάρισε μοναδικές στιγμές καθώς με ταξίδεψε και σε μέρη όπου είχα περάσει τα παιδικά μου χρόνια.
    Ευχαριστώ πολύ τον Δήμο που είχε την εξαιρετική έμπνευση να μας μιλήσει γι αυτό το εξαιρετικό βιβλίο στον φιλόξενο τούτο χώρο.

    Απάντηση

Υποβολή σχολίου