Παναγιώτης Λογγινίδης
Κέδρος
ISBN:978-960-04-4515-2
Το στοίχημα για έναν πρωτοεμφανιζόμενο ποιητή είναι αν στο νέο εγχείρημα ξεπεράσει το προηγούμενο και αποκαλύψει μία εξέλιξη στην ποιητική του αναζήτηση κι έκφραση. Δεν είναι λίγες οι φορές βέβαια που μία δεύτερη ποιητική συλλογή δεν ανταποκρίνεται στις προσδοκίες της κριτικής καθώς δεν καταγράφεται η προσδοκώμενη ακριβώς εξέλιξη του ποιητή/ποιήτριας. Βέβαια η κριτική δεν αποτελεί κάποιο θέσφατο και σαφώς δεν μπορεί να είναι κατά τη γνώμη μας δικαστικής λογικής, αλλά συνοδοιπόρος στις καλλιτεχνικές ανησυχίες των δημιουργών.
Η πρώτη ποιητική συλλογή του Παναγιώτη Λογγινίδη «αναίτια εποχή» (Κέδρος, 2014), διακρίνεται από έναν μεστό ποιητικό λόγο που κινείται στα όρια της ανοικείωσης και της προφορικότητας ξαφνιάζοντας με την οικειότητα των παραστάσεων το κοινό (καπνοί βοώντος, κάθε είδους στρατός, το σπίτι σου). Με στοχαστική διάθεση και πάνω σε μία πλούσια μεταφορική έκφραση ο ποιητής εκφράζει την αγωνία του για την ποίηση (ασφυξία, κάθε είδους στρατός, καταστρατήγηση, περίεργος καιρός, μετάλλαξη, οι λέξεις) μέσα το γνώριμο συμμιγές ύφος και την τέχνη (κάθε ίδιο βράδυ), ενώ μία γλωσσοκεντρική διάθεση διακρίνεται στην επεξεργασία του στίχου (περίεργος καιρός, ασφυξία, αρχή εποχής, μετάλλαξη, μισός διπλασιασμός, οι λέξεις).
Το στοχαστικό υλικό συμπλέει αβίαστα με τον μετωνυμικό λόγο που συμβάλλει εικαστικά. Επίκεντρο είναι σταθερά το πρωτοενικό υποκείμενο που ταυτίζεται με τον ποιητή. Με έναν πηγαίο αυθορμητισμό μέσα από τη δίσημη μεταφορική έκφραση “ξεπετάγεται” μία ενδιαφέρουσα λιτή εικονοποιία.
Ωστόσο, ότι δεν υποσκιάζει ούτε τους στοχασμούς/αγωνίες ούτε και το συναισθηματικό υπόβαθρο. Αντίθετα, με την αμεσότητα της γραφής του και τη ζωντάνια των εικόνων του μαγειρεύουν και συνεπαίρνουν τον αναγνώστη/ακροατή (τίποτα πάντα). Έτσι όμως ο Λογγινίδης δημιουργεί καμβάδες με μία χαρακτηριστική αλληγορική εικονοπλασία (καιρός στη θάλασσα, καπνοί βοώντος, μακρινή οικογένεια, αναίτια εποχή, τρομοκρατία σε τόνο λα, χους ην) με “παράλληλες γραμμές πλεύσης” (αγωνία, κάθε είδους στρατός, έφοδος, περίεργος καιρός, το σπίτι σου, εκδρομή).
Κοινωνικές παραστάσεις με μία τάση εσωστρέφειας και υπαρξιακής αγωνίας διαποτίζουν τη στιχουργική του (το δώρο, αναμείνατε στα συναισθήματά σας, τίποτα πάντα, το βάζο, παραλία) με κυρίαρχους τους κλειστούς χώρους (βιβλίο πεπαλαιωμένο, αναμείνατε στα συναισθήματά σας) που εντείνουν την ανάγκη δραπέτευσης (οι δυο μας, εκδρομή) και ισορροπούν με τη θάλασσα με τους φυσικούς ή ανοιχτούς χώρους (ιπτάμενο γρήγορο ποίημα, αρχή εποχής, το δώρο, αναίτια εποχή, κάθε είδους στρατός, μαθηματικό πρόβλημα, ο καιρός σαν σήμερα, ελληνικά νησιά, παραλία).
Παναγιώτης Λογγινίδης
Κέδρος
ISBN:978-960-04-4791-0
Ας υπογραμμίσουμε πως η “θάλασσα” και τα “παράθυρα” συνδέονται με μία εσωτερική ανάγκη δραπέτευσης του δημιουργού από όσα τον πνίγουν. Την ίδια ανάγκη δραπέτευσης εκφράζουν και οι έμμεσες ή άμεσες αναφορές στην στρατιωτική θητεία (κάθε είδους στρατός, έφοδος, καταστρατήγηση). Ωστόσο, ο Λογγινίδης δεν στρέφει τον ποιητικό του λόγο προς τη φυσιολατρία. Αντίθετα, θραύσματα φύσης συνδέονται στον αλληγορικό του λόγο με την συναισθηματική εκμυστήρευση (το βάζο).
Στη νεότερη ποιητική του συλλογή, «έρωτας και άλλα υγρά στοιχεία» (Κέδρος, 2017), καταγράφεται μία αλλαγή στη θεματική και μία διάθεση πειραματισμού με τον στίχο και την πεζόμορφη πρόζα.
Μόλο που κεντρικό θέμα είναι ο έρωτας, ο Λογγινίδης επεκτείνεται σε μία υπαρξιακή αναζήτηση γύρω από τον άνθρωπο. Ο έρωτας ως επίκεντρο θεματικό ακτινωτά συναντά αγωνίες για τη ζωή και τις δυσκολίες της, τη μοναξιά και τον χωρισμό. Ωστόσο, η υπαρξιακή προβληματική εκτίθεται έμμεσα.
Μεταφορικές εκφράσεις, δομημένες σε μία ρέουσα γλώσσα νοτισμένη σε λυρικά νάματα και υπερρεαλιστικές αντανακλάσεις, μεταφέρουν τον ακροατή/αναγνώστη στην περιφέρεια του έρωτα. Ο ποιητής διατηρεί την γλωσσοκεντρική του προσέγγιση (τα πεδία παίζει, ένα ζευγάρι, κλασικισμός, ανταγωνισμός), μέσα στην αφηγηματική απλότητα με τις πλούσιες ήπιες αλληγορίες (ούτε ένα σύκο).
Μία υπερρεαλιστική διάθεση (ένα ζευγάρι, αιφνίδιος θάνατος) εμποτίζει τη συλλογή παράλληλα με μία συνειρμική πνοή με σουρεαλιστική βάση (κλασικισμός, ούτε ένα σύκο). Άλλωστε, φυσιολατρικές μεταφορές με υπερρεαλιστική ρίζα και λυρισμό απαντώνται συχνά στις συνθέσεις της συλλογής (κλασικισμός, ερωτευμένοι το καλοκαίρι, ανταγωνισμός, στη θάλασσα).
Επιλογικά, η ποιητική του Παναγιώτη Λογγινίδη διακρίνεται από μία ποιητική ειλικρίνεια και μία διάθεση πειραματισμού με το στίχο. Η ίδια ποιητική αναζήτηση καταγράφεται και στη μεταφορική γλώσσα που καλλιεργεί αναζητώντας εκφραστικές διεξόδους μέσα από ένα φροντισμένο ιδιαίτερα λόγο.
0 Σχόλια