Αρχική › Αρθρογραφία

Αρθρογραφία

Το πρώτο κρυολόγημα του χειμώνα: «Ο Θάνατος στη Βενετία» στον καναπέ του σαλονιού

21.11.2026 · 3′ ανάγνωσηFacebookX
Άντρας με κουβέρτα και ψηφιακό θερμόμετρο στον καναπέ, με χαρτομάντιλα και φάρμακα στο τραπεζάκι και τη γυναίκα του να φέρνει τσάι, ενώ στη βιβλιοθήκη φαίνεται ο «Θάνατος στη Βενετία»

Στη νουβέλα «Ο Θάνατος στη Βενετία» ο Τόμας Μαν περιγράφει με σχεδόν ιατρική ακρίβεια την αργή παρακμή του διάσημου συγγραφέα Γκούσταβ φον Άσενμπαχ. Ο Άσενμπαχ κάθεται στην παραλία του Λίντο, ενώ η χολέρα απλώνεται αθόρυβα στην πόλη. Κοιτάζει το πέλαγος και παραδίδεται στην εξάντληση, με την αίσθηση ότι το τέλος πλησιάζει.

Την ίδια κατάρρευση μπορείς να τη ζήσεις και χωρίς να είσαι Γερμανός διανοούμενος των αρχών του 20ού αιώνα και χωρίς ταξίδι στη Βενετία. Φτάνει να είσαι άνδρας τον Νοέμβριο και το ψηφιακό θερμόμετρο να γράψει 37,3°C. Τα τρία αυτά δέκατα πάνω από το φυσιολογικό ακούγονται σαν σύνθημα για τραγωδία, τέτοια που θα έστελνε ακόμα και τον Τόμας Μαν στο φαρμακείο της γειτονιάς για αναβράζουσα βιταμίνη C.

Όλα αρχίζουν ένα απόγευμα με ένα γαργαλητό στον λαιμό και ένα φτέρνισμα. Κοιτάς το κενό σαν τραγικός ήρωας και κάθε μυς σου παραλύει. Το ποτήρι με το νερό και το κουμπί της καφετιέρας γίνονται απρόσιτα. «Αυτό ήταν, με χτύπησε», σκέφτεσαι. «Το ρεύμα από το ανοιχτό παράθυρο του γραφείου ήταν μοιραίο». Βάζεις το θερμόμετρο και ακούς το γνωστό «μπιπ». Το κοιτάζεις με τρεμάμενα χέρια, 37,3°C, και αναστενάζεις σαν να διαβάζεις καταδικαστική απόφαση. «Έχω πυρετό», ψιθυρίζεις με φωνή που μετά βίας ακούγεται, και προσθέτεις αμέσως: «Στον δικό μου οργανισμό το 37,3 ισοδυναμεί με 39,5 των υπολοίπων».

Σε δέκα λεπτά το σαλόνι έχει μεταμορφωθεί σε πτέρυγα απομόνωσης από το «Μαγικό Βουνό» του Μαν. Τυλίγεσαι με δύο μάλλινες κουβέρτες, φοράς χοντρές κάλτσες και μια παλιά ζακέτα. Γύρω σου υψώνεται φρούριο από τσαλακωμένα χαρτομάντιλα, δύο κούπες μισοτελειωμένο χαμομήλι, σπρέι για τη μύτη και καραμέλες ευκαλύπτου, με το τηλεκοντρόλ σε απόσταση αναπνοής. Ξαπλώνεις στο πλάι, με το κεφάλι βυθισμένο στο μαξιλάρι και το βλέμμα καρφωμένο σε ένα σημείο του ταβανιού. Κάθε αναπνοή συνοδεύεται από έναν υπόκωφο στεναγμό για να μην ξεχάσει κανείς στο σπίτι το μέγεθος του μαρτυρίου. Όταν η θερμοκρασία σταθεροποιείται στα 37,4°C, η σκέψη στρέφεται στα υπαρξιακά. Καλείς τη σύζυγο ή τη σύντροφο δίπλα στον καναπέ και με αδύναμη φωνή δίνεις τις τελευταίες οδηγίες: «Να προσέχεις τα βιβλία στη βιβλιοθήκη… Να μην αφήσεις κανέναν να πειράξει τα εργαλεία στην αποθήκη…». Εκείνη σε κοιτάζει με συγκατάβαση και ψυχραιμία. Την προηγούμενη εβδομάδα είχε 38,5°C και μαγείρευε, δούλευε και τακτοποιούσε το σπίτι. «Πιες το τσάι σου», σου λέει ήρεμα, «και μην δραματοποιείς, ένα απλό συνάχι είναι». Κλείνεις τα μάτια και νιώθεις τη μοναξιά του καλλιτέχνη που κανείς δεν καταλαβαίνει το βάθος της οδύνης του.

Η νόσος κρατά σαράντα οκτώ ώρες. Την τρίτη μέρα γίνεται το θαύμα. Ο πονοκέφαλος υποχωρεί, η μύτη ανοίγει και το θερμόμετρο δείχνει 36,6°C. Πετάς τις κουβέρτες και σηκώνεσαι με την ενέργεια ανθρώπου που μόλις γλίτωσε από ναυάγιο. «Το ξεπέρασα! Είμαι θηρίο, έχω ατσάλινο οργανισμό!», αναφωνείς.

Ο ήρωας του Μαν παραδίδεται στην ομορφιά και τη φθορά χωρίς επιστροφή. Ο σύγχρονος καναπές προσφέρει πρόβα θανάτου με επιστροφή σε σαράντα οκτώ ώρες. Η ιατρική επιμένει ότι πρόκειται για ακίνδυνη ίωση που περνά με ενυδάτωση και ξεκούραση. Για δύο μέρες, όμως, ο καθένας δικαιούται να πρωταγωνιστήσει στη δική του τραγωδία και να ζητήσει λίγη συμπόνια, ζεστό τσάι και, σαν μικρό παιδί, απαλλαγή από κάθε υποχρέωση…

Αρθρογράφος

Λογοτεχνίξ

23 κείμενα στο τοβιβλίο.net · Όλα τα κείμενα →

Η ιστοσελίδα τοβιβλίο.net είναι δωρεάν για όλους. Αν σας αρέσει, μπορείτε να τη στηρίξετε.

Δωρεά
GoogleΠροσθέστε το τοβιβλίο.net ως προτιμώμενη πηγήΔείτε τα άρθρα μας πιο συχνά στα αποτελέσματα και στις προτάσεις της Google.Προσθήκη

Περισσότερη αρθρογραφία

Όλα τα άρθρα

Θέλετε να γράψετε στο τοβιβλίο.net;

Στείλτε μας το άρθρο ή το δοκίμιό σας για δημοσίευση.

Υποβολή κειμένου